I PK 284/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczy powódek, które były zatrudnione w Wojskowym Sądzie Garnizonowym w K. na stanowiskach sekretarskich. Po zniesieniu tego sądu i przekazaniu jego zadań Wojskowemu Sądowi Garnizonowemu w L., powódkom wypowiedziano umowy o pracę. Powódki wniosły odwołania do sądu pracy, jednak błędnie wskazały jako stronę pozwaną Wojskowy Sąd Okręgowy w W., który nigdy nie był ich pracodawcą. Po serii postępowań, w tym skargi kasacyjnej zakończonej wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 23 maja 2012 r. (I PK 200/11), który potwierdził brak legitymacji biernej Wojskowego Sądu Okręgowego w W., powódki złożyły pozew o przywrócenie do pracy przeciwko Wojskowemu Sądowi Garnizonowemu w L. w dniu 30 lipca 2012 r. Sąd Rejonowy w K. oddalił powództwa, uznając, że powódki uchybiły terminowi z art. 264 § 1 k.p. do wniesienia odwołania od wypowiedzenia, a wniosek o przywrócenie terminu nie został złożony w ustawowym terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia. Sąd Rejonowy powołał się również na uchwałę Sądu Najwyższego (III PZP 1/13), zgodnie z którą zniesienie jednostki organizacyjnej i przekazanie zadań innej jednostce z własnymi zasobami kadrowymi nie stanowi przejścia zakładu pracy. Sąd Okręgowy w K. oddalił apelacje powódek, podzielając ustalenia i argumentację sądu pierwszej instancji. W skardze kasacyjnej powódki zarzuciły naruszenie art. 265 § 1 k.p. (błędna wykładnia i uznanie, że rozbieżności w orzecznictwie nie uzasadniają przywrócenia terminu), art. 23¹ § 1 k.p. (błędna wykładnia w kontekście innego orzeczenia SN) oraz art. 401¹ k.p.c. (niezgodność z Konstytucją aktu normatywnego stanowiącego podstawę wypowiedzeń). Sąd Najwyższy oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że powódki, reprezentowane przez fachowego pełnomocnika, konsekwentnie błędnie oznaczyły stronę pozwaną, a wiedzę o prawidłowym pracodawcy (Wojskowy Sąd Garnizonowy w K.) i jego następcy prawnego (Wojskowy Sąd Garnizonowy w L.) miały już z uzasadnienia wyroku Sądu Okręgowego z 2011 r. Sąd Najwyższy podkreślił, że sądy pracy nie mają obowiązku wyręczania profesjonalnych pełnomocników w prawidłowym oznaczaniu stron. Ponadto, stwierdził, że zarzut naruszenia art. 23¹ § 1 k.p. jest niezasadny w świetle uchwały III PZP 1/13, a zarzut naruszenia art. 401¹ k.p.c. jest bezzasadny, gdyż wyrok TK nie stanowił podstawy wyrokowania w tej sprawie. W konsekwencji, uchybienie terminowi do wniesienia odwołania skutkuje oddaleniem powództwa niezależnie od zasadności merytorycznej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUtrwalenie stanowiska Sądu Najwyższego w kwestii terminów procesowych w sprawach o przywrócenie do pracy, roli profesjonalnego pełnomocnika w prawidłowym oznaczaniu stron, a także interpretacji art. 23¹ k.p. w kontekście reorganizacji administracji wojskowej.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zniesienia wojskowych sądów garnizonowych i może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych przypadków reorganizacji pracodawców, zwłaszcza w sektorze prywatnym. Kluczowe jest również to, że orzeczenie opiera się na braku winy w uchybieniu terminu, co wymaga analizy konkretnych okoliczności.
Zagadnienia prawne (3)
Czy uchybienie terminu do wniesienia odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę może być usprawiedliwione rozbieżnościami w orzecznictwie Sądu Najwyższego lub błędnym oznaczeniem strony pozwanej przez fachowego pełnomocnika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uchybienie terminu do wniesienia odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę, nawet przy błędnym oznaczeniu strony pozwanej przez fachowego pełnomocnika, nie może być usprawiedliwione rozbieżnościami w orzecznictwie, jeśli powódka miała wiedzę o prawidłowym pracodawcy i nie złożyła wniosku o przywrócenie terminu w ustawowym czasie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że terminy do wniesienia odwołania od wypowiedzenia są terminami prawa materialnego. Pracownik, reprezentowany przez fachowego pełnomocnika, który konsekwentnie błędnie oznaczał stronę pozwaną, nie może powoływać się na nieznajomość prawa lub rozbieżności w orzecznictwie jako przyczynę uchybienia terminu. Wniosek o przywrócenie terminu musi być złożony w ciągu 7 dni od ustania przyczyny uchybienia, a same okoliczności uzasadniające przywrócenie muszą być szczególne i trwać przez cały czas opóźnienia.
Czy zniesienie jednostki organizacyjnej wykonującej zadania z zakresu administracji publicznej i przekazanie tych zadań innej jednostce, posiadającej własne zasoby kadrowe, stanowi przejście zakładu pracy na innego pracodawcę w rozumieniu art. 23¹ § 1 k.p.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego (III PZP 1/13), takie zdarzenie nie stanowi przejścia zakładu pracy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy powołał się na uchwałę składu siedmiu sędziów, która jednoznacznie rozstrzygnęła tę kwestię, przyjmując, że reorganizacja administracji wojskowej w opisany sposób nie spełnia definicji przejścia zakładu pracy.
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność z Konstytucją przepisu, na podstawie którego wydano rozporządzenie o zniesieniu sądu, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania lub wpływać na ocenę zasadności wypowiedzenia umowy o pracę w sprawie już prawomocnie zakończonej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli wyrok TK nie stanowił bezpośredniej podstawy prawnej rozstrzygnięcia w danej sprawie lub jeśli sprawa nie była przedmiotem postępowania o wznowienie postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że art. 401¹ k.p.c. dotyczy wznowienia postępowania, gdy orzeczenie TK zakwestionowało przepis będący decydującą podstawą prawną rozstrzygnięcia. W tej sprawie wyrok TK (K 27/12) dotyczył przepisu, który nie stanowił podstawy wyrokowania w zaskarżonym wyroku Sądu Okręgowego, a sprawa nie była przedmiotem postępowania o wznowienie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B. K. | osoba_fizyczna | powódka |
| M. M. | osoba_fizyczna | powódka |
| B. S. | osoba_fizyczna | powódka |
| A.S. | osoba_fizyczna | powódka |
| Wojskowy Sąd Garnizonowy w L. | instytucja | pozwany |
| Wojskowy Sąd Garnizonowy w K. | instytucja | pracodawca (zniesiony) |
| Wojskowy Sąd Okręgowy w W. | instytucja | strona pozwana (błędnie wskazana) |
Przepisy (10)
Główne
k.p. art. 264 § § 1
Kodeks pracy
Termin do wniesienia odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę wynosi 7 dni od dnia doręczenia pisma o wypowiedzeniu.
k.p. art. 265 § § 1
Kodeks pracy
Sąd pracy na wniosek pracownika postanowi przywrócenie uchybionego terminu, jeżeli pracownik nie dokonał czynności bez swojej winy.
k.p. art. 23 § 1
Kodeks pracy
Zniesienie jednostki organizacyjnej wykonującej zadania z zakresu administracji publicznej i przekazanie tych zadań innej jednostce, posiadającej własne zasoby kadrowe wystarczające do ich wykonania, nie stanowi przejścia zakładu pracy na innego pracodawcę.
k.p.c. art. 401 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Można żądać wznowienia postępowania również w wypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie.
Pomocnicze
k.p. art. 265 § § 2
Kodeks pracy
Wniosek o przywrócenie terminu należy złożyć w ciągu siedmiu dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu, uprawdopodabniając okoliczności uzasadniające przywrócenie.
k.p.c. art. 398 § 13
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę wydania zaskarżonego wyroku, chyba że skarga zawiera zarzuty naruszenia prawa procesowego.
k.p.c. art. 398 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawą skargi kasacyjnej mogą być zarzuty naruszenia prawa materialnego lub naruszenia przepisów postępowania.
k.p.c. art. 477
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd pracy nie jest zobowiązany z urzędu wzywać do udziału w sprawie w charakterze strony pozwanej osoby, o której wezwanie nie wniósł powód działający przez fachowego pełnomocnika.
u.p.u.s.w. art. 3 § § 3
Ustawa Prawo o ustroju sądów wojskowych
Przepis, na podstawie którego wydano rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 17 lutego 2010 r. uznany za niezgodny z Konstytucją.
R.M.O.N.
Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej
z dnia 17 lutego 2010 r. w sprawie zniesienia niektórych wojskowych sądów garnizonowych oraz zmiany rozporządzenia w sprawie utworzenia sądów wojskowych oraz określenia ich siedzib i obszarów właściwości.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Powódki uchybiły terminowi do wniesienia odwołania od wypowiedzenia umowy o pracę. • Nie zaistniały szczególne okoliczności uzasadniające przywrócenie terminu. • Błędne oznaczenie strony pozwanej przez fachowego pełnomocnika nie stanowi podstawy do przywrócenia terminu. • Zniesienie jednostki organizacyjnej i przekazanie zadań innej jednostce nie jest przejściem zakładu pracy. • Wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie miał wpływu na rozstrzygnięcie w tej sprawie.
Odrzucone argumenty
Rozbieżności w orzecznictwie Sądu Najwyższego uzasadniają przywrócenie terminu. • Sąd Najwyższy w wyroku I PK 116/11 uznał przejście zakładu pracy w podobnych okolicznościach. • Wyrok Trybunału Konstytucyjnego K 27/12 powinien wpłynąć na ocenę zasadności wypowiedzeń.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy w ramach nadzoru judykacyjnego wyłącznie kontroluje legalność orzeczeń sądów powszechnych, a postępowanie rozstrzygające istotę sprawy poddanej pod osąd kończy się z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia rozstrzygającego sprawę. • Nie może zostać niezauważony fakt, iż skarżące na każdym etapie postępowania w sprawie prawomocnie zakończonej wyrokiem Sądu Okręgowego w K. reprezentowane były przez fachowego pełnomocnika i konsekwentnie wskazywały jako stronę pozwaną podmiot, który związany był z podejmowaniem czynności, o jakich mowa w art. 3¹ § 1 k.p., a nie podmiot – Wojskowy Sąd Garnizonowy w K. - będący pracodawcą powódek, na rzecz którego wykonywały pracę. • Sąd pracy nie jest zobowiązany z urzędu (...) wzywać do udziału w sprawie w charakterze strony pozwanej osoby, o której wezwanie nie wniósł powód działający w procesie przez fachowego pełnomocnika. • Niedochowanie bowiem przez pracownika terminu do zaskarżenia czynności prawnej pracodawcy, skutkującej rozwiązaniem umowy o pracę, o którym mowa w art. 264 § 1 k.p., prowadzi do oddalenia powództwa, bez względu na to, czy rozwiązanie umowy o pracę było zgodne z prawem lub uzasadnione.
Skład orzekający
Romualda Spyt
przewodniczący
Jolanta Frańczak
sprawozdawca
Zbigniew Korzeniowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Utrwalenie stanowiska Sądu Najwyższego w kwestii terminów procesowych w sprawach o przywrócenie do pracy, roli profesjonalnego pełnomocnika w prawidłowym oznaczaniu stron, a także interpretacji art. 23¹ k.p. w kontekście reorganizacji administracji wojskowej."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji zniesienia wojskowych sądów garnizonowych i może być mniej bezpośrednio stosowalne do innych przypadków reorganizacji pracodawców, zwłaszcza w sektorze prywatnym. Kluczowe jest również to, że orzeczenie opiera się na braku winy w uchybieniu terminu, co wymaga analizy konkretnych okoliczności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak kluczowe są terminy procesowe i prawidłowe oznaczenie strony pozwanej, nawet w skomplikowanych sytuacjach reorganizacyjnych. Pokazuje też, jak ważna jest rola profesjonalnego pełnomocnika.
“Błąd pełnomocnika kosztował pracę? Sąd Najwyższy rozstrzyga o terminach w sprawach pracowniczych.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.