Orzeczenie · 2015-01-20

I PK 140/14

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2015-01-20
SNPracyrozwiązanie stosunku pracyWysokanajwyższy
wypowiedzenie umowykryteria doboruredukcja zatrudnieniaodszkodowaniekodeks pracysąd najwyższyprawo pracyuzasadnienie wypowiedzenia

Powód M. B. dochodził odszkodowania za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę. Pracodawca, Bank […], likwidując jedno z czterech równorzędnych stanowisk specjalisty, wytypował do zwolnienia powoda, nie podając jednak w oświadczeniu o wypowiedzeniu kryteriów doboru. Sąd Rejonowy zasądził odszkodowanie, uznając, że pracodawca naruszył art. 30 § 4 k.p. poprzez niewskazanie kryteriów doboru, mimo że sam wybór pracownika był prawidłowy (powód miał najkrótszy staż pracy). Sąd Okręgowy utrzymał wyrok w mocy. Sąd Najwyższy w rozpoznaniu skargi kasacyjnej strony pozwanej zajął się dwoma głównymi kwestiami: po pierwsze, czy pracodawca ma obowiązek wskazać kryteria doboru pracownika do zwolnienia w oświadczeniu o wypowiedzeniu umowy o pracę, gdy redukcja dotyczy jednego z kilku podobnych stanowisk; po drugie, od kiedy należą się odsetki ustawowe od zasądzonego odszkodowania. Sąd Najwyższy potwierdził, że pracodawca ma obowiązek wskazania kryteriów doboru w oświadczeniu o wypowiedzeniu, powołując się na ugruntowane orzecznictwo, które podkreśla znaczenie tych kryteriów dla możliwości oceny zasadności wypowiedzenia przez pracownika. W tej kwestii skarga kasacyjna została oddalona. Natomiast w zakresie odsetek, Sąd Najwyższy uznał, że odsetki od pierwotnej kwoty dochodzonej pozwem (15.000 zł) powinny być naliczane od daty doręczenia pozwu (19 września 2013 r.), ale od kwoty rozszerzonego powództwa (16.839,15 zł) dopiero od daty rozszerzenia powództwa na rozprawie (8 listopada 2013 r.). W pozostałej części skarga kasacyjna została oddalona.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uzasadnienie obowiązku pracodawcy do podania kryteriów doboru pracownika do zwolnienia w oświadczeniu o wypowiedzeniu umowy o pracę oraz zasady naliczania odsetek od odszkodowania.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji redukcji zatrudnienia na jednym z kilku podobnych stanowisk. Kwestia odsetek dotyczy sytuacji rozszerzenia powództwa w trakcie procesu.

Zagadnienia prawne (2)

Czy pracodawca, wypowiadając umowę o pracę z powodu likwidacji jednego z kilku analogicznych stanowisk pracy, ma obowiązek wskazania w oświadczeniu o wypowiedzeniu kryteriów doboru pracownika do zwolnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, pracodawca ma obowiązek wskazania kryteriów doboru pracownika do zwolnienia w oświadczeniu o wypowiedzeniu umowy o pracę, chyba że są one oczywiste lub znane pracownikowi.

Uzasadnienie

Niewskazanie kryteriów doboru w oświadczeniu o wypowiedzeniu umowy o pracę narusza art. 30 § 4 k.p., ponieważ uniemożliwia pracownikowi ocenę zasadności wypowiedzenia i kwestionowanie wyboru pracodawcy. Kryteria te są istotnym elementem przyczyny wypowiedzenia, zwłaszcza gdy redukcja dotyczy jednego z wielu podobnych stanowisk.

Od kiedy należą się odsetki ustawowe od zasądzonego odszkodowania za niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę, w sytuacji gdy powództwo zostało rozszerzone w trakcie postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Odsetki od pierwotnej kwoty dochodzonej pozwem należą się od daty doręczenia pozwu, natomiast od kwoty rozszerzonego powództwa – od daty rozszerzenia powództwa.

Uzasadnienie

Odsetki od pierwotnej kwoty odszkodowania (15.000 zł) zasądzono od daty doręczenia pozwu (19 września 2013 r.). Od kwoty rozszerzonego powództwa (16.839,15 zł) odsetki mogą być naliczane dopiero od daty rozszerzenia powództwa na rozprawie (8 listopada 2013 r.), ponieważ wcześniej pracodawca nie był wezwany do zapłaty tej wyższej kwoty.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i zmiana wyroku w części dotyczącej odsetek, oddalenie skargi kasacyjnej w pozostałej części.
Strona wygrywająca
Powód (w zakresie zasądzenia odszkodowania i potwierdzenia wadliwości wypowiedzenia), Pozwany (w zakresie daty naliczania odsetek od rozszerzonej kwoty)

Strony

NazwaTypRola
M. B.osoba_fizycznapowód
Bank […]spółkapozwany

Przepisy (8)

Główne

k.p. art. 30 § § 4

Kodeks pracy

Wymaga wskazania przyczyny wypowiedzenia umowy o pracę na czas nieokreślony, w tym kryteriów doboru pracownika do zwolnienia w przypadku redukcji zatrudnienia.

k.p. art. 45 § § 1

Kodeks pracy

Określa przesłanki uznania wypowiedzenia za nieuzasadnione lub niezgodne z prawem.

u.z.g. art. 10 § ust. 1

Ustawa o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników

Dotyczy rozwiązywania umów o pracę z przyczyn niedotyczących pracownika, w tym redukcji zatrudnienia.

Pomocnicze

k.c. art. 455

Kodeks cywilny

Dotyczy wymagalności świadczenia.

k.c. art. 481

Kodeks cywilny

Dotyczy odsetek za opóźnienie.

k.c. art. 363 § § 2

Kodeks cywilny

Dotyczy ustalania wysokości odszkodowania według cen z daty ustalenia wyrokiem sądu.

k.p. art. 300

Kodeks pracy

Odpowiednie stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego.

k.p. art. 47 § 1

Kodeks pracy

Dotyczy wysokości odszkodowania za niezgodne z prawem rozwiązanie umowy o pracę.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pracodawca ma obowiązek wskazania kryteriów doboru pracownika do zwolnienia w oświadczeniu o wypowiedzeniu umowy o pracę, gdy redukcja dotyczy jednego z kilku podobnych stanowisk. • Odsetki od pierwotnej kwoty odszkodowania powinny być naliczane od daty doręczenia pozwu.

Odrzucone argumenty

Pracodawca nie ma obowiązku wskazywania kryteriów doboru pracownika do zwolnienia w oświadczeniu o wypowiedzeniu. • Odsetki od zasądzonego odszkodowania powinny być naliczane dopiero od daty uprawomocnienia się wyroku.

Godne uwagi sformułowania

Pracodawca, który przy dokonywaniu redukcji zatrudnienia z przyczyn organizacyjnych stosuje określone zasady (kryteria) doboru pracowników do zwolnienia z pracy, powinien – wskazując przyczynę wypowiedzenia – nawiązać do zastosowanego kryterium doboru pracownika do zwolnienia z pracy. • Pracownik, wobec którego pracodawca nie ujawnił kryteriów doboru pracowników do zwolnienia, pozbawiony jest możliwości oceny trafności dokonanego wyboru w kontekście zasadności dokonanego mu wypowiedzenia.

Skład orzekający

Katarzyna Gonera

przewodniczący-sprawozdawca

Halina Kiryło

członek

Jolanta Strusińska-Żukowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie obowiązku pracodawcy do podania kryteriów doboru pracownika do zwolnienia w oświadczeniu o wypowiedzeniu umowy o pracę oraz zasady naliczania odsetek od odszkodowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji redukcji zatrudnienia na jednym z kilku podobnych stanowisk. Kwestia odsetek dotyczy sytuacji rozszerzenia powództwa w trakcie procesu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa pracy – obowiązku informacyjnego pracodawcy przy zwolnieniach grupowych i indywidualnych, co jest istotne dla wielu pracowników i pracodawców. Kwestia odsetek jest również praktyczna.

Czy pracodawca musi ujawnić, dlaczego zwalnia? Sąd Najwyższy wyjaśnia obowiązek podania kryteriów doboru.

Dane finansowe

WPS: 16 839,15 PLN

odszkodowanie: 16 839,15 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst