I OSK 680/24Oddalenie skargi kasacyjnej uwłaszczenie gruntu
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez PKP S.A. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił skargę na decyzję Ministra Rozwoju i Technologii odmawiającą stwierdzenia nabycia prawa własności gruntu i prawa użytkowania wieczystego. Skarżąca zarzuciła naruszenie art. 37a ustawy komercjalizacyjnej oraz przepisów postępowania, twierdząc, że organy nie wykazały braku istnienia linii kolejowej na spornej nieruchomości w dniu 28 lutego 2003 r. Sąd I instancji, związany poprzednim wyrokiem WSA (I SA/Wa 1026/19), nakazał organom uzupełnienie postępowania dowodowego, w tym uzyskanie mapy sytuacyjnej. PKP S.A. nie przedstawiła jednak wymaganych dokumentów. NSA uznał, że skarżąca nie wykazała spełnienia przesłanek z art. 37a ustawy komercjalizacyjnej, w szczególności nie przedstawiła dowodów na istnienie linii kolejowej w kluczowej dacie. Sąd podkreślił, że obowiązek współdziałania stron w postępowaniu dowodowym nie zwalnia ich z przedstawiania dowodów na własną korzyść, a NSA nie stwierdził naruszenia przepisów postępowania ani prawa materialnego. W konsekwencji skarga kasacyjna została oddalona.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 37a ustawy komercjalizacyjnej w kontekście obowiązku przedstawienia dowodów przez stronę oraz zasady swobodnej oceny dowodów w postępowaniu administracyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z uwłaszczeniem gruntów kolejowych i wymaga konkretnych dowodów, których brak może skutkować oddaleniem wniosku.
Zagadnienia prawne (2)
Czy w przypadku braku przedstawienia przez stronę dowodów na istnienie linii kolejowej w dniu 28 lutego 2003 r., organ administracji może odmówić stwierdzenia nabycia prawa własności i użytkowania wieczystego gruntu na podstawie art. 37a ustawy komercjalizacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w przypadku braku przedstawienia przez stronę dowodów, w tym mapy sytuacyjnej, potwierdzających istnienie linii kolejowej w kluczowej dacie, organ może odmówić stwierdzenia nabycia prawa własności i użytkowania wieczystego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że skarżąca nie wykazała spełnienia przesłanek z art. 37a ustawy komercjalizacyjnej, ponieważ nie przedstawiła wymaganych dowodów, w tym mapy sytuacyjnej, potwierdzających istnienie linii kolejowej na spornej nieruchomości w dniu 28 lutego 2003 r. Sąd podkreślił, że obowiązek współdziałania stron w postępowaniu dowodowym nie zwalnia ich z przedstawiania dowodów na własną korzyść.
Czy organ administracji jest zobowiązany do aktywnego poszukiwania dowodów na okoliczności, których wykazanie leży w interesie strony, w sytuacji jej biernej postawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, obowiązek wszechstronnego ustalenia stanu faktycznego nie jest równoznaczny z zobowiązaniem organu do poszukiwania dowodów na okoliczności, których wykazanie leży w interesie strony, zwłaszcza gdy strona jest bierna.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na utrwalone orzecznictwo, zgodnie z którym obowiązek wszechstronnego ustalenia stanu faktycznego (art. 7 K.p.a.) nie zwalnia stron z obowiązku współdziałania w realizacji tego obowiązku i przedstawiania dowodów na własną korzyść. Organ nie jest zobowiązany do poszukiwania dowodów, których strona sama nie przedstawia.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (13)
Główne
ustawa komercjalizacyjna art. 37a
Ustawa z dnia 8 września 2000 r. o komercjalizacji i restrukturyzacji przedsiębiorstwa państwowego Polskie Koleje Państwowe
Grunty wchodzące w skład linii kolejowych pozostające we władaniu PKP S.A. w dniu 28 lutego 2003 r., niestanowiące własności Skarbu Państwa, jednostek samorządu terytorialnego lub PKP S.A., stają się z dniem 1 czerwca 2003 r. z mocy prawa własnością Skarbu Państwa za odszkodowaniem, a PKP S.A. przysługuje z mocy prawa prawo użytkowania wieczystego i prawo własności budynków.
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prawdy obiektywnej i wszechstronnego ustalenia stanu faktycznego.
k.p.a. art. 75 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 77 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wszechstronnego zebrania i rozpatrzenia dowodów.
k.p.a. art. 80
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
P.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku.
P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów postępowania.
P.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi, gdy brak podstaw do jej uwzględnienia.
P.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie sądu oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażonymi w poprzednim orzeczeniu.
P.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa kasacyjna - naruszenie prawa materialnego.
P.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa kasacyjna - naruszenie przepisów postępowania.
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznanie sprawy w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu badanie nieważności postępowania.
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak przedstawienia przez skarżącą wymaganych dowodów (mapy sytuacyjnej) potwierdzających istnienie linii kolejowej w dniu 28 lutego 2003 r. • Prawidłowe zastosowanie przez Sąd I instancji art. 153 P.p.s.a. i związanie poprzednią oceną prawną. • Zasada swobodnej oceny dowodów i obowiązek współdziałania stron w postępowaniu dowodowym.
Odrzucone argumenty
Naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 37a ustawy komercjalizacyjnej. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c, art. 151 P.p.s.a.) poprzez niezastosowanie lub błędne zastosowanie, w tym ograniczenie zasady równej mocy środków dowodowych.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. • Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. • Istota sporu w rozpoznawanej sprawie sprowadzała się do tego, czy orzekające w sprawie organy administracji dokonały wystarczających ustaleń w zakresie braku wykazania by na nieruchomości [...] znajdowała się linia kolejowa. • Obowiązywanie w postępowaniu administracyjnym zasady prawdy obiektywnej [...] nie jest równoznaczne z zobowiązaniem organu do poszukiwania dowodów mających wykazać zaistnienie okoliczności, których wykazanie leży w interesie strony, w sytuacji jej biernej postawy w tym przedmiocie. • Nałożenie na organy prowadzące postępowanie administracyjne obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego nie zwalnia stron postępowania od współdziałania w realizacji tego obowiązku.
Skład orzekający
Krzysztof Sobieralski
przewodniczący sprawozdawca
Karol Kiczka
sędzia
Dariusz Chaciński
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 37a ustawy komercjalizacyjnej w kontekście obowiązku przedstawienia dowodów przez stronę oraz zasady swobodnej oceny dowodów w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z uwłaszczeniem gruntów kolejowych i wymaga konkretnych dowodów, których brak może skutkować oddaleniem wniosku.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z uwłaszczeniem gruntów kolejowych i interpretacją przepisów proceduralnych dotyczących dowodów. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i nieruchomościach.
“PKP S.A. przegrywa sprawę o uwłaszczenie gruntu kolejowego z powodu braku dowodów.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.