I OSK 2357/22Oddalenie skargi kasacyjnej reprywatyzacja warszawska
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję Komisji stwierdzającą wydanie decyzji reprywatyzacyjnej Prezydenta m.st. Warszawy z 2011 r. z naruszeniem prawa. Komisja uznała, że decyzja reprywatyzacyjna została wydana z naruszeniem prawa, ponieważ na jaw wyszedł nowy dowód – postanowienie Sądu Powiatowego z 1974 r. stwierdzające nabycie spadku po T.R. na rzecz jego dzieci K.R. i I.B., podczas gdy Prezydent oparł się na późniejszym postanowieniu z 2006 r., zgodnie z którym spadek nabyło Miasto Stołeczne Warszawa. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję Komisji, uznając, że nowy dowód nie był istotny dla sprawy, gdyż decyzja reprywatyzacyjna dotyczyła jedynie części udziałów w nieruchomości, a kwestia spadku po T.R. nie miała wpływu na rozstrzygnięcie dotyczące pozostałych współwłaścicieli. Sąd I instancji podkreślił również, że istnienie dwóch sprzecznych postanowień spadkowych wymaga rozstrzygnięcia przez sąd powszechny, a nie organ administracji. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Komisji. Sąd uznał, że decyzja reprywatyzacyjna z 2011 r. miała charakter decyzji częściowej, rozstrzygając jedynie o udziałach wynoszących 810/864, a nie o całości udziałów. W związku z tym, nowy dowód spadkowy dotyczący udziału T.R. nie był istotny dla treści tej decyzji. NSA podkreślił, że organ administracji nie jest uprawniony do oceny ważności sprzecznych postanowień spadkowych, a kwestia ta leży w gestii sądów powszechnych, które mogą rozstrzygnąć ją w drodze wznowienia postępowania. Sąd I instancji prawidłowo uznał naruszenie art. 365 § 1 KPC, gdyż organ reprywatyzacyjny nie mógł ignorować istnienia dwóch prawomocnych postanowień spadkowych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia decyzji częściowej w postępowaniu administracyjnym, kompetencje organów administracji w zakresie oceny prawomocnych orzeczeń sądowych, oraz zasady stosowania ustawy reprywatyzacyjnej.
Dotyczy specyficznej materii reprywatyzacji nieruchomości warszawskich i kolizji postanowień spadkowych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ administracji publicznej (Komisja ds. reprywatyzacji) jest uprawniony do oceny ważności i wyboru jednego z dwóch sprzecznych, prawomocnych postanowień sądu powszechnego o stwierdzeniu nabycia spadku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ administracji nie jest uprawniony do samodzielnej oceny, które z prawomocnych postanowień spadkowych pozostaje w obrocie prawnym i ma moc wiążącą. Uprawnienie to należy do wyłącznej kompetencji sądów powszechnych, które mogą rozstrzygnąć tę kwestię w drodze wznowienia postępowania.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny podkreślił, że prawomocne orzeczenia sądów powszechnych wiążą wszystkie organy państwowe. Istnienie dwóch sprzecznych postanowień spadkowych wymaga postępowania przed sądem powszechnym w celu wyeliminowania jednego z nich. Organ administracji nie posiada takich uprawnień.
Czy postanowienie sądu stwierdzające nabycie spadku po jednym ze współwłaścicieli nieruchomości, które nie zostało uwzględnione w decyzji reprywatyzacyjnej dotyczącej pozostałych współwłaścicieli, stanowi 'nowy dowód istniejący w dniu wydania decyzji reprywatyzacyjnej, nieznany organowi', uzasadniający stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli decyzja reprywatyzacyjna była decyzją częściową i rozstrzygała jedynie o udziałach innych współwłaścicieli, a nowy dowód dotyczy udziałów nieobjętych tą decyzją, to nie jest on istotny dla treści rozstrzygnięcia i nie uzasadnia stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa na tej podstawie.
Uzasadnienie
NSA uznał, że decyzja reprywatyzacyjna z 2011 r. była decyzją częściową, rozstrzygającą tylko o części udziałów w nieruchomości. Nowy dowód spadkowy, dotyczący udziałów nieobjętych tą decyzją, nie miał wpływu na jej treść i nie mógł stanowić podstawy do stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa na podstawie art. 30 ust. 1 pkt 3 ustawy reprywatyzacyjnej.
Czy decyzja administracyjna rozstrzygająca sprawę tylko w części, dotycząca praw do części udziałów w nieruchomości, może być uznana za decyzję częściową w rozumieniu art. 104 § 2 KPA?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, decyzja administracyjna rozstrzygająca sprawę co do jej istoty w części, gdy przedmiot postępowania jest podzielny, jest decyzją częściową.
Uzasadnienie
NSA potwierdził, że decyzja reprywatyzacyjna z 2011 r. była decyzją częściową, ponieważ rozstrzygnęła jedynie o części udziałów w nieruchomości (810/864), pozostawiając nierozstrzygniętą kwestię pozostałych udziałów (54/864). Sprawa była podzielna, a świadczenie pieniężne (symboliczny czynsz) również miało charakter podzielny.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (17)
Główne
usdr art. 29 § 1
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa
Stwierdza się wydanie decyzji z naruszeniem prawa i wskazuje okoliczności, z powodu których nie można jej uchylić albo stwierdzić nieważności.
usdr art. 30 § 1
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa
Okoliczności, z powodu których nie można uchylić albo stwierdzić nieważności decyzji reprywatyzacyjnej, obejmują m.in. ujawnienie się istotnego dla sprawy nowego dowodu istniejącego w dniu wydania decyzji reprywatyzacyjnej, nieznanego organowi, który ją wydał.
k.p.c. art. 365 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Prawomocne orzeczenie sądu wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy oraz inne organy państwowe, a w wypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby.
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd uwzględnia skargę na decyzję lub postanowienie, gdy stwierdzi naruszenie prawa materialnego lub przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy.
dekret warszawski art. 7 § 1
Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności czasowej i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy
Dotyczy dotychczasowego właściciela gruntu.
dekret warszawski art. 7 § 2
Dekret z dnia 26 października 1945 r. o własności czasowej i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy
Określa prawa i obowiązki spadkobierców dotychczasowego właściciela.
k.p.a. art. 104 § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ administracji publicznej może wydać decyzję częściową, rozstrzygającą sprawę co do jej istoty w części.
Pomocnicze
usdr art. 2 § 4
Ustawa z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa
Określa skutki prawne, o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 4 usdr.
k.p.a. art. 6
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest do należytego i wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Organ obowiązany jest do działania w sposób budzący zaufanie jego uczestników do władzy publicznej.
k.p.a. art. 8 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Organy prowadzące postępowanie są obowiązane do podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy.
k.p.a. art. 76 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dokumenty urzędowe sporządzone przez powołane do tego organy w zakreślonym przez prawo zakresie są dowodem tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone.
k.p.a. art. 107 § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Uzasadnienie decyzji powinno zawierać rozważenie dowodów, argumentów stron oraz podstawę prawną rozstrzygnięcia.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
W przypadku nieuwzględnienia skargi, sąd oddala skargę.
p.p.s.a. art. 133 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd orzeka na podstawie akt sprawy.
k.p.c. art. 403 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa wznowienia postępowania w przypadku kolizji prawomocnych wyroków.
k.p.c. art. 524 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Wznowienie postępowania w przypadku pozbawienia strony możności działania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja reprywatyzacyjna z 2011 r. była decyzją częściową, a nowy dowód spadkowy nie był istotny dla jej rozstrzygnięcia. • Organ administracji nie jest uprawniony do oceny ważności sprzecznych postanowień spadkowych. • Istnienie dwóch sprzecznych postanowień spadkowych wymaga postępowania przed sądem powszechnym.
Odrzucone argumenty
Decyzja reprywatyzacyjna została wydana z naruszeniem prawa z powodu ujawnienia nowego dowodu spadkowego. • Decyzja reprywatyzacyjna nie była decyzją częściową.
Godne uwagi sformułowania
Organ administracji nie jest uprawniony do samodzielnej oceny, które z prawomocnych postanowień spadkowych pozostaje w obrocie prawnym i ma moc wiążącą. • Nowy dowód w postaci postanowienia z 24 kwietnia 1974 r. o stwierdzeniu nabycia spadku po T.R. nie ma charakteru istotnego, bowiem nie ma żadnego wpływu na treść decyzji reprywatyzacyjnej z 25 marca 2011 r. • Decyzja reprywatyzacyjna z 25 marca 2011 r. miała charakter decyzji częściowej w rozumieniu art. 104 § 2 kpa.
Skład orzekający
Iwona Bogucka
przewodniczący
Maciej Dybowski
sprawozdawca
Jolanta Górska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia decyzji częściowej w postępowaniu administracyjnym, kompetencje organów administracji w zakresie oceny prawomocnych orzeczeń sądowych, oraz zasady stosowania ustawy reprywatyzacyjnej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej materii reprywatyzacji nieruchomości warszawskich i kolizji postanowień spadkowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kontrowersyjnej kwestii reprywatyzacji w Warszawie i pokazuje złożoność prawną związaną z ustalaniem spadkobierców oraz rolę sądów i organów administracji w takich procesach.
“Reprywatyzacja w Warszawie: NSA rozstrzyga o wadze starych postanowień spadkowych i częściowych decyzjach administracyjnych.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.