I OSK 2241/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. D. i innych od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił ich skargi na decyzję Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich. Sprawa dotyczyła stwierdzenia nieważności decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z 2006 r., która zmieniała decyzję z 2003 r. w trybie art. 155 k.p.a. Skarżący zarzucali naruszenie przepisów k.p.a., p.p.s.a. oraz Konstytucji, twierdząc m.in., że decyzja z 2006 r. nie była wydana z rażącym naruszeniem prawa i że narusza nabyte prawa. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd wskazał, że skarga kasacyjna była wadliwie zredagowana, a zarzuty nieprecyzyjne. Kluczowym argumentem NSA było stwierdzenie, że zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. jest niedopuszczalna, jeśli prowadzi do zmiany stron postępowania w stosunku do stanu ukształtowanego zmienianą decyzją. Taka zmiana stanowi rażące naruszenie prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.) i jest niezgodna z zasadą demokratycznego państwa prawa oraz pewności prawa. Sąd podkreślił, że postępowanie w trybie art. 155 k.p.a. nie może służyć sanowaniu wadliwych decyzji ani zmianie podmiotowej stron, a w takich przypadkach właściwszym trybem byłoby wznowienie postępowania. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną i zasądził koszty postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 155 k.p.a. w kontekście zmiany stron postępowania oraz dopuszczalności zmiany decyzji ostatecznych w sprawach reprywatyzacyjnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. w kontekście spraw reprywatyzacyjnych i dziedziczenia.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. jest dopuszczalna, jeśli prowadzi do zmiany stron postępowania w stosunku do stanu ukształtowanego zmienianą decyzją?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. jest niedopuszczalna, gdy prowadzi do zmiany stron postępowania, co stanowi rażące naruszenie prawa.
Uzasadnienie
Postępowanie w trybie art. 155 k.p.a. dotyczy tej samej sprawy administracyjnej w znaczeniu materialnym (te same podmioty i przedmiot) i nie może prowadzić do zmiany stron postępowania. Taka zmiana jest niedopuszczalna i stanowi podstawę do stwierdzenia nieważności decyzji.
Czy wadliwa procedura zmiany decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. pozwala na mówienie o 'słusznie nabytych prawach'?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli procedura nabycia praw była wadliwa, nie można mówić o 'słuszności' nabycia praw w tym trybie.
Uzasadnienie
Nabycie praw w wyniku wadliwej procedury administracyjnej, w tym w trybie art. 155 k.p.a. z naruszeniem przepisów, nie może być uznane za 'słuszne'.
Przepisy (9)
Główne
k.p.a. art. 155
Kodeks postępowania administracyjnego
Zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. jest niedopuszczalna, jeśli prowadzi do zmiany stron postępowania.
k.p.a. art. 156 § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. z naruszeniem przepisów, w tym dotyczących stron postępowania, stanowi rażące naruszenie prawa.
u.z.s.s.p.d.r.n.w. art. 29 § 1
Ustawa o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich, wydanych z naruszeniem prawa
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 174
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawa.
Konstytucja RP art. 8 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 155 k.p.a. w zw. z art. 156 §1 pkt 2 k.p.a. poprzez nieuzasadnione oddalenie skarg w wyniku uznania, że nie można zmienić decyzji wydanej na rzecz osoby nieżyjącej w trybie art. 155 k.p.a. • Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 155 k.p.a. i art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 3a ustawy z dnia 9 marca 2017 r. poprzez oddalenie skarg na decyzję Komisji w sytuacji, gdy decyzja Prezydenta m.st. Warszawy z 26 kwietnia 2006 r. nie była wydana z rażącym naruszeniem prawa. • Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 29 ust. 1 pkt 3a ustawy z dnia 9 marca 2017 r. poprzez oddalenie skarg na decyzję Komisji w wyniku nieprawidłowej oceny skutków prawnych decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z 23 października 2003 nr 1109/2003. • Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 2, 7 i 64 ust.1-3 w zw. z art. 8 ust. 1 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej, poprzez nieuzasadnione oddalenie skarg w sytuacji, gdy decyzja Komisji narusza zasady obowiązujące w europejskim państwie prawa. • Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 134 §1 p.p.s.a. w zw. z art. 16 § 1 k.p.a., art. 7a § 1 k.p.a., art. 81a § 1 k.p.a. poprzez nieuzasadnione oddalenie skarg w sytuacji, gdy uzasadnione było zastosowanie powyższych norm w zakresie legalności i ochrony praw słusznie nabytych. • Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. […]
Godne uwagi sformułowania
Zmiana decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. jest niedopuszczalna, gdy prowadzi do zmiany stron postępowania. • Taka sytuacja, w której w postępowaniu nie brały udziału osoby, których interesu prawnego dotyczyło postępowanie zakończone decyzją z 23 października 2003 r. (jako spadkobiercy osoby, która zmarła w trakcie postępowania), stanowi co najwyżej podstawę do wznowienia postępowania z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a., a to wyklucza zmianę decyzji z 2006 r. w trybie art. 155 k.p.a. • W przypadku decyzji Prezydenta m. st. Warszawy z 26 kwietnia 2006 r., zmieniającej decyzję tegoż organu z 23 października 2003 r. w zakresie podmiotowym, w trybie art. 155 k.p.a., mamy do czynienia z rażącym naruszeniem prawa (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.), bowiem w istocie decyzja z 26 kwietnia 2006 r. w znaczeniu materialnym rozstrzygnęła tę samą sprawę administracyjną w sensie przedmiotowym, ale inną (nową) sprawę administracyjną w znaczeniu podmiotowym, w trybie do tego nieprzewidzianym.
Skład orzekający
Iwona Bogucka
przewodniczący
Dariusz Chaciński
sprawozdawca
Piotr Przybysz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 155 k.p.a. w kontekście zmiany stron postępowania oraz dopuszczalności zmiany decyzji ostatecznych w sprawach reprywatyzacyjnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany decyzji ostatecznej w trybie art. 155 k.p.a. w kontekście spraw reprywatyzacyjnych i dziedziczenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy reprywatyzacji warszawskich nieruchomości i interpretacji kluczowego przepisu k.p.a. (art. 155), co jest tematem budzącym duże zainteresowanie i kontrowersje.
“Reprywatyzacja w Warszawie: NSA wyjaśnia, kiedy można zmienić decyzję ostateczną.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.