I OSK 2119/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargi kasacyjne R. R. i J. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który oddalił skargi na decyzję Wojewody Małopolskiego odmawiającą zwrotu nieruchomości. Skarżący podnosili liczne zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania (m.in. art. 133 § 1 p.p.s.a., art. 106 § 5 p.p.s.a.) oraz prawa materialnego (m.in. art. 137 ust. 1 i 2 u.g.n., art. 136 ust. 1 u.g.n., art. 64 Konstytucji RP, art. 1 Protokołu 1 do EKPC). Kwestionowali ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji dotyczące realizacji IV etapu inwestycji Parku Kultury i Wypoczynku, w tym lokalizację i czas realizacji prac. Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargi kasacyjne za niezasadne. Sąd podkreślił, że zarzuty dotyczące naruszenia art. 174 p.p.s.a. są skierowane do skarżącego, a nie do sądu. Ponadto, zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych i oceny dowodów nie mogły być skutecznie formułowane w oparciu o art. 133 § 1 p.p.s.a., który nie służy kwestionowaniu ustaleń faktycznych. Sąd wskazał również, że art. 106 § 5 p.p.s.a. nie miał zastosowania, gdyż sąd nie przeprowadzał uzupełniającego postępowania dowodowego. W odniesieniu do zarzutów naruszenia prawa materialnego, NSA stwierdził, że skoro ustalenia faktyczne nie zostały skutecznie podważone, to zarzuty dotyczące zbędności nieruchomości na cel wywłaszczenia również nie mogły odnieść skutku. Sąd odwołał się do orzecznictwa dotyczącego celu wywłaszczenia i jego realizacji, a także do wyroku Trybunału Konstytucyjnego w sprawie art. 137 ust. 1 pkt 2 u.g.n. W konsekwencji, NSA oddalił skargi kasacyjne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących podstaw skargi kasacyjnej w kontekście ustaleń faktycznych i oceny dowodów, a także stosowanie przepisów o zwrocie wywłaszczonych nieruchomości.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z realizacją celu wywłaszczenia i procedurą zwrotu nieruchomości, z uwzględnieniem przepisów o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Zagadnienia prawne (3)
Czy naruszenie przepisów postępowania, w szczególności art. 133 § 1 p.p.s.a. i art. 106 § 5 p.p.s.a., przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, polegające na błędnych ustaleniach faktycznych lub ocenie materiału dowodowego, może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty oparte wyłącznie na naruszeniu art. 174 pkt 1 lub 2 p.p.s.a. nie mogą być skuteczne. Kwestionowanie ustaleń faktycznych lub oceny dowodów nie może być skuteczne w oparciu o art. 133 § 1 p.p.s.a., a art. 106 § 5 p.p.s.a. nie miał zastosowania.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że art. 174 p.p.s.a. określa podstawy skargi kasacyjnej dla skarżącego, a nie dla sądu. Zarzuty dotyczące ustaleń faktycznych nie mogą być skutecznie formułowane w oparciu o art. 133 § 1 p.p.s.a., a art. 106 § 5 p.p.s.a. dotyczy uzupełniającego postępowania dowodowego, które nie miało miejsca.
Czy naruszenie przepisów prawa materialnego, w szczególności art. 136 ust. 1 i art. 137 ust. 1 pkt 2 oraz ust. 2 u.g.n., przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, polegające na błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu, może stanowić skuteczną podstawę skargi kasacyjnej w sprawie o zwrot wywłaszczonej nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli ustalenia faktyczne nie zostały skutecznie podważone, zarzuty oparte na tych przepisach nie mogą być skuteczne.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że skoro ustalenia faktyczne dotyczące realizacji celu wywłaszczenia nie zostały skutecznie podważone, to zarzuty oparte na przepisach prawa materialnego regulujących zwrot nieruchomości nie mogły być skuteczne. Sąd odwołał się do definicji celu wywłaszczenia i konieczności jego realizacji.
Czy decyzja o lokalizacji szczegółowej z 1965 r. utraciła moc z mocy prawa z powodu nieprzystąpienia do realizacji inwestycji w określonych terminach, co mogłoby wpływać na roszczenie o zwrot nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ta okoliczność miałaby znaczenie jedynie dla stwierdzenia nieważności aktu wywłaszczenia, a nie dla oceny roszczenia o zwrot nieruchomości, zwłaszcza gdy przejęcie nastąpiło na podstawie umowy.
Uzasadnienie
NSA uznał, że utrata mocy decyzji lokalizacyjnej z mocy prawa nie miała wpływu na ocenę roszczenia o zwrot nieruchomości, ponieważ celem wywłaszczenia jest cel określony w decyzji lub umowie, a nie sama decyzja lokalizacyjna.
Przepisy (11)
Główne
u.g.n. art. 136 § ust. 3
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 137 § ust. 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
u.g.n. art. 137 § ust. 2
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
Pomocnicze
u.g.n. art. 136 § ust. 1
Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 106 § § 5
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości art. 3 § ust. 1
Konstytucja RP art. 64
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 p.p.s.a. i art. 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 229 i 234 k.p.c. poprzez wyciąganie wniosków z dokumentów, których w aktach nie ma, lub sprzecznie z zebranym materiałem dowodowym. • Naruszenie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. poprzez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie art. 137 ust. 1 pkt 2 oraz 137 ust. 2 u.g.n. i art. 136 ust. 1 u.g.n. • Naruszenie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. poprzez pominięcie utraty mocy decyzji o lokalizacji szczegółowej z 1965 r. • Naruszenie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. w związku z art. 64 Konstytucji RP oraz art. 1 Protokołu 1 do EKPC. • Naruszenie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. poprzez brak rzetelnej kontroli organu II instancji i nierozpoznanie zarzutów odwołania. • Naruszenie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. w zakresie błędu spójności i logiki wyciągania wniosków. • Naruszenie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. w zakresie sprzeczności pomiędzy decyzjami w sprawie zwrotu różnych działek.
Godne uwagi sformułowania
konstrukcja zarzutów rozmijała się z powołanymi w nich normami prawnymi • art. 174 p.p.s.a. adresowany jest w pierwszej kolejności do skarżącego, a nie do Sądu I instancji • art. 133 § 1 p.p.s.a. nie może służyć kwestionowaniu ustaleń i oceny przyjętego w sprawie stanu faktycznego • Sąd administracyjny nie dokonuje ustaleń faktycznych w zakresie objętym sprawą administracyjną. Sąd ten bada, czy ustalenia faktyczne dokonane przez organy administracji publicznej, których decyzje zostały zaskarżone, odpowiadają prawu • Roszczenie o zwrot nieruchomości uregulowane art. 136 i art. 137 u.g.n. oparte jest na ustaleniu braku realizacji celu wywłaszczenia.
Skład orzekający
Aleksandra Łaskarzewska
przewodniczący
Dariusz Chaciński
sprawozdawca
Maciej Dybowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących podstaw skargi kasacyjnej w kontekście ustaleń faktycznych i oceny dowodów, a także stosowanie przepisów o zwrocie wywłaszczonych nieruchomości."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z realizacją celu wywłaszczenia i procedurą zwrotu nieruchomości, z uwzględnieniem przepisów o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii związanych z prawem własności i wywłaszczeniem, a także interpretacją przepisów proceduralnych. Jest interesująca dla prawników specjalizujących się w prawie administracyjnym i nieruchomościach.
“Czy zaniechanie budowy może oznaczać realizację celu wywłaszczenia? NSA rozstrzyga spór o zwrot nieruchomości.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.