Orzeczenie · 2026-05-08

I OSK 1996/24Oddalenie skargi kasacyjnej odszkodowanie nieruchomość 10

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-05-08
NSANieruchomościŚredniansa
wywłaszczenienieruchomościodszkodowaniedepozyt sądowyprawo administracyjnesąd administracyjnyNSAwartość nieruchomościdziedziczenie

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Z. S. od wyroku WSA w Krakowie, który oddalił skargę na decyzję Wojewody Małopolskiego. Decyzja ta utrzymywała w mocy decyzję Starosty Limanowskiego odmawiającą wypłaty zwaloryzowanego odszkodowania za ½ udziału w nieruchomości wywłaszczonej w 1970 r. na cele budowy szpitala. Skarżący kasacyjnie zarzucał naruszenie art. 132 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami (brak wypłaty odszkodowania, mimo że nie zostało ono wypłacone ani złożone do depozytu) oraz naruszenie Karty Praw Podstawowych i EKPC w związku z Konstytucją RP. Podniesiono również zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z przepisami k.p.a., dotyczące niewyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego i dowolnej oceny. NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i jest związany ustaleniami faktycznymi. Stwierdzono, że zarzuty naruszenia przepisów postępowania były nieskuteczne, ponieważ WSA wydał wyrok na podstawie art. 151 p.p.s.a., a nie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., co wykluczało zarzut naruszenia przepisów, których sąd nie stosował. Sąd wskazał, że ustalenia faktyczne i zbieranie dowodów leży w gestii organów administracji, a sąd weryfikuje ich prawidłowość. W kontekście ustaleń faktycznych, zgodnie z którymi odszkodowanie zostało złożone do depozytu sądowego zgodnie z ustawą z 1958 r. (co ma skutki spełnienia świadczenia na mocy art. 470 k.c.), NSA uznał, że żądanie skarżącego jest bezzasadne. Zarzuty naruszenia prawa materialnego również uznano za bezzasadne, gdyż były uwarunkowane skutecznym zakwestionowaniem stanu faktycznego, co nie nastąpiło, a przepisy praw człowieka nie miały zastosowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących skutków złożenia odszkodowania do depozytu sądowego w sprawach wywłaszczeniowych oraz zasady formułowania zarzutów kasacyjnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji wywłaszczenia z 1970 r. i przepisów wówczas obowiązujących; zasady formułowania zarzutów kasacyjnych są ogólne.

Zagadnienia prawne (3)

Czy złożenie odszkodowania do depozytu sądowego, zgodnie z przepisami ustawy z 1958 r. o wywłaszczaniu nieruchomości, spełnia świadczenie wobec uprawnionego, którego miejsce pobytu nie było znane organowi?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, złożenie przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego ma takie same skutki jak spełnienie świadczenia.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na art. 470 k.c., zgodnie z którym skutki prawne czynności prawnej (w tym spełnienia świadczenia) wywołuje również złożenie przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego, co w niniejszej sprawie miało miejsce w odniesieniu do odszkodowania za wywłaszczoną nieruchomość.

Czy zarzut naruszenia przepisów postępowania przez WSA jest skuteczny, jeśli sąd ten wydał wyrok na podstawie innego przepisu niż wskazany w skardze kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut naruszenia przepisów postępowania jest nieskuteczny, jeśli sąd nie stosował wskazanych przepisów.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że WSA wydał wyrok na podstawie art. 151 p.p.s.a., a nie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., co wykluczało możliwość naruszenia przepisów, których sąd nie stosował. Skarżący kasacyjnie powinien formułować zarzuty wobec orzeczenia WSA, a nie przypisywać mu naruszeń przepisów procedury administracyjnej, które nie normują postępowania przed sądem administracyjnym.

Czy skarga kasacyjna może skutecznie podważyć stan faktyczny ustalony przez organy administracji i zaakceptowany przez sąd pierwszej instancji, jeśli nie zawiera zarzutów naruszenia przepisów postępowania w zakresie ustaleń faktycznych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli skarga kasacyjna nie zawiera skutecznych zarzutów naruszenia przepisów postępowania w zakresie ustaleń faktycznych, sąd drugiej instancji jest związany stanem faktycznym ustalonym przez organy i sąd pierwszej instancji.

Uzasadnienie

NSA podkreślił, że rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej i jest związany ustaleniami faktycznymi, chyba że stwierdzi nieważność postępowania. Ponieważ zarzuty naruszenia przepisów postępowania okazały się nieskuteczne, stan faktyczny sprawy, w tym fakt złożenia odszkodowania do depozytu, pozostał niepodważony.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną.

Przepisy (13)

Główne

p.p.s.a. art. 174

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176 § § 1 pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 175

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.c. art. 470

Kodeks cywilny

Skutki złożenia przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego są takie same jak spełnienie świadczenia.

u.g.n. art. 132 § ust. 1

Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

Ustawa z dnia 12 marca 1958 r. o zasadach i trybie wywłaszczania nieruchomości

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 75 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 132 ust. 1 u.g.n. poprzez niezastosowanie. • Naruszenie art. 17 KPE i art. 1 Protokołu Dodatkowego do EKPC w zw. z art. 21 ust. 1 i art. 64 Konstytucji RP. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77 § 1, 80, 107 § 3 k.p.a. (niewyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego, dowolna ocena). • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. w zw. z art. 75 § 1 k.p.a. (oparcie wyroku na dowodach pośrednich).

Godne uwagi sformułowania

Sąd I instancji nie mógł więc naruszyć przepisów postępowania, których nie stosował. • skarżący jest zobowiązany określić te podstawy [kasacyjne] • skutki złożenia przedmiotu świadczenia do depozytu sądowego są takie same jak spełnienie świadczenia (art. 470 k.c.)

Skład orzekający

Marian Wolanin

przewodniczący sprawozdawca

Marek Stojanowski

sędzia

Jakub Zieliński

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących skutków złożenia odszkodowania do depozytu sądowego w sprawach wywłaszczeniowych oraz zasady formułowania zarzutów kasacyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wywłaszczenia z 1970 r. i przepisów wówczas obowiązujących; zasady formułowania zarzutów kasacyjnych są ogólne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy historycznego wywłaszczenia i kwestii odszkodowania, co może być interesujące ze względu na długi okres czasu i złożoność prawną. Kluczowe jest rozstrzygnięcie dotyczące depozytu sądowego.

“Czy odszkodowanie złożone do depozytu przed 50 laty nadal się należy? NSA rozstrzyga.”

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst