I OSK 1430/23Odszkodowanie za wywłaszczenie nieruchomości droga kasacja 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną C. Spółki Akcyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił decyzję Ministra Rozwoju w przedmiocie ustalenia odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości pod inwestycję drogową. Skarżąca spółka zarzuciła sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 64e P.p.s.a. w związku z art. 151a § 2 P.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) K.p.a. NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że pierwszy zarzut był niezasadny, ponieważ powołane przepisy postępowania nie miały zastosowania w sprawie, a zarzut naruszenia prawa materialnego został postawiony w ramach podstawy naruszenia przepisów postępowania. Drugi zarzut, dotyczący niewystarczającego zbadania przez sąd I instancji kwestii wierzytelności hipotecznej, został uznany za niezasadny. NSA potwierdził ocenę sądu I instancji, że postępowanie przed Ministrem było dotknięte naruszeniem przepisów proceduralnych, w szczególności w zakresie ustalenia stanu faktycznego i wysokości odszkodowania, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd podkreślił znaczenie ustalenia stanu prawnego nieruchomości na dzień wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej oraz konieczność wyjaśnienia kwestii wygaśnięcia wierzytelności zabezpieczonej hipoteką.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie stanu prawnego nieruchomości i jego wpływ na wysokość odszkodowania w postępowaniu wywłaszczeniowym; możliwość podważania domniemań z ustawy o księgach wieczystych i hipotece w postępowaniu administracyjnym.
Dotyczy specyficznej sytuacji wywłaszczenia pod inwestycję drogową i ustalania odszkodowania dla wierzyciela hipotecznego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd I instancji prawidłowo uchylił decyzję Ministra Rozwoju z powodu naruszenia przepisów postępowania dotyczących ustalenia stanu faktycznego i wysokości odszkodowania za wywłaszczenie nieruchomości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd I instancji prawidłowo wskazał na istotne naruszenia proceduralne organu, które mogły mieć wpływ na wynik sprawy.
Uzasadnienie
NSA uznał, że sąd I instancji prawidłowo ocenił postępowanie organu jako dotknięte naruszeniem przepisów proceduralnych, w szczególności w zakresie ustalenia stanu faktycznego i wysokości odszkodowania, co uzasadniało uchylenie decyzji.
Czy zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów postępowania były zasadne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pierwszy zarzut był niezasadny z powodu zastosowania niewłaściwych przepisów, a drugi zarzut dotyczący niewystarczającego zbadania wierzytelności hipotecznej został uznany za niezasadny w kontekście oceny sądu I instancji.
Uzasadnienie
NSA odrzucił pierwszy zarzut ze względu na błędne wskazanie przepisów przez skarżącą, a drugi zarzut uznał za niezasadny, akceptując ocenę sądu I instancji co do konieczności dokładniejszego zbadania przez organ kwestii wierzytelności hipotecznej.
Czy sąd administracyjny może kwestionować domniemania z ustawy o księgach wieczystych i hipotece w postępowaniu dotyczącym odszkodowania za wywłaszczenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, możliwe jest podważanie domniemań z art. 3 ustawy o księgach wieczystych i hipotece w innych postępowaniach niż proces w trybie art. 10 tej ustawy, jeśli rzeczywisty stan prawny nieruchomości ma znaczenie dla sprawy.
Uzasadnienie
NSA podkreślił, że domniemania z ustawy o księgach wieczystych i hipotece mogą być podważane w postępowaniach administracyjnych, jeśli mają znaczenie dla rozstrzygnięcia, choć skutki takiego podważenia ograniczają się do danego postępowania.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (10)
Główne
P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit.c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
sepcustawa drogowa art. 18 § 1
Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 183 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
K.p.a. art. 138 § 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
K.p.a. art. 107 § 3
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
sepcustawa drogowa art. 12 § 4a
Ustawa z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
u.k.w.h. art. 77
Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece
u.k.w.h. art. 3
Ustawa z dnia 6 lipca 1982 r. o księgach wieczystych i hipotece
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd I instancji prawidłowo wskazał na naruszenie przepisów postępowania przez organ, w tym brak należytego zbadania kwestii przedawnienia wierzytelności hipotecznej i braku tytułu wykonawczego. • Ustalenie stanu prawnego nieruchomości na dzień wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej jest kluczowe dla prawidłowego ustalenia odszkodowania.
Odrzucone argumenty
Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia przepisów postępowania były niezasadne z powodu błędnego wskazania przepisów przez skarżącą oraz akceptacji przez NSA oceny sądu I instancji co do prawidłowości postępowania.
Godne uwagi sformułowania
Granice materialne rozpoznawanej sprawy administracyjnej wyznacza między innymi przepis art. 18 ust. 1 specustawy drogowej. • Możliwe jest podważanie domniemań z art. 3 ustawy o księgach wieczystych i hipotece także w innych postępowaniach niż proces w trybie art. 10 tej ustawy...
Skład orzekający
Krzysztof Sobieralski
przewodniczący sprawozdawca
Karol Kiczka
członek
Anna Wesołowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie stanu prawnego nieruchomości i jego wpływ na wysokość odszkodowania w postępowaniu wywłaszczeniowym; możliwość podważania domniemań z ustawy o księgach wieczystych i hipotece w postępowaniu administracyjnym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wywłaszczenia pod inwestycję drogową i ustalania odszkodowania dla wierzyciela hipotecznego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy istotnych kwestii związanych z wywłaszczeniem nieruchomości i odszkodowaniem, a także procedur administracyjnych. Pokazuje, jak ważne jest dokładne badanie stanu prawnego nieruchomości i wierzytelności.
“Ważne orzeczenie NSA: Jak ustalane jest odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość i dlaczego stan prawny ma kluczowe znaczenie?”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.