I KZP 12/01Wykładnia art 463 kpk procedura zażaleniowa
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w uchwale z dnia 24 sierpnia 2001 r. (sygn. I KZP 12/01) rozstrzygnął wątpliwości prawne dotyczące procedury zażaleniowej, wynikające z interpretacji art. 463 § 1 Kodeksu postępowania karnego (k.p.k.). Zagadnienia te zostały przedstawione przez Sąd Rejonowy w W. w związku ze sprawą, w której prokurator odmówił wszczęcia dochodzenia, a następnie Sąd Rejonowy pozostawił zażalenie na tę decyzję bez rozpoznania z powodu braku legitymacji procesowej strony wnoszącej zażalenie. Kolejne zażalenie na to postanowienie zostało skierowane do rozpoznania przez inny skład sądu, co wywołało pytania o obowiązki prezesa sądu i zakres kognicji sądu orzekającego w tym samym składzie. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że przepis art. 463 § 1 k.p.k. statuuje uprawnienie sądu do uwzględnienia zażalenia, jeżeli orzeka w tym samym składzie, co implikuje obowiązek prezesa sądu do skierowania sprawy na posiedzenie tego składu, aby umożliwić mu ewentualne uwzględnienie zażalenia. Jest to możliwe tylko wtedy, gdy utworzenie tego samego składu jest wykonalne. W przypadku braku możliwości orzekania przez ten sam skład, prezes sądu przekazuje sprawę do rozpoznania sądowi powołanemu do rozpoznania zażalenia. Ponadto, sąd orzekający w tym samym składzie może jedynie uwzględnić zażalenie w całości (uchylając lub zmieniając zaskarżone postanowienie). Nie może go uwzględnić częściowo ani nie uwzględnić w ogóle. Jeśli brak jest podstaw do uwzględnienia zażalenia, sąd ten nie wydaje postanowienia merytorycznego, lecz formalne postanowienie o przekazaniu zażalenia do rozpoznania sądowi właściwemu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja i stosowanie przepisów proceduralnych dotyczących zażaleń w postępowaniu karnym, w szczególności art. 463 § 1 k.p.k.
Dotyczy wyłącznie postępowania karnego i specyficznych sytuacji proceduralnych związanych z zażaleniami.
Zagadnienia prawne (2)
Czy art. 463 § 1 k.p.k. obliguje prezesa sądu do skierowania zażalenia na posiedzenie sądu a quo celem ustosunkowania się do zażalenia, czy też prezes sądu czyni to jedynie fakultatywnie, nawet gdy nie ma obiektywnych przeszkód w utworzeniu tego samego składu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, art. 463 § 1 k.p.k. obliguje prezesa sądu do skierowania sprawy na posiedzenie tego samego składu sądu, który wydał zaskarżone postanowienie, chyba że takiego składu sądu nie można utworzyć.
Uzasadnienie
Możliwość uwzględnienia zażalenia przez ten sam skład sądu implikuje obowiązek prezesa sądu do skierowania sprawy na posiedzenie tego składu, aby umożliwić mu ewentualne uwzględnienie zażalenia. Pominięcie tego składu oznaczałoby zignorowanie tej regulacji.
Czy w razie skierowania przez prezesa sądu takiego zażalenia na posiedzenie sądu a quo sąd ten zobligowany jest do wydania orzeczenia o pozytywnym albo negatywnym ustosunkowaniu się do zażalenia (to jest o jego uwzględnieniu albo nieuwzględnieniu) - czy też jedynym dopuszczalnym orzeczeniem tego sądu jest uwzględnienie zażalenia w całości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd, który wydał zaskarżone postanowienie, orzekając w tym samym składzie, może je tylko uwzględnić w całości. W przypadku braku podstaw do uwzględnienia, nie wydaje postanowienia merytorycznego, lecz formalne postanowienie o przekazaniu go do rozpoznania sądowi powołanemu do rozpoznania zażalenia.
Uzasadnienie
Sąd orzekający w tym samym składzie może jedynie uwzględnić zażalenie w całości. Jeśli brak jest ku temu podstaw, wydaje postanowienie formalne o przekazaniu go do rozpoznania innemu sądowi, co mieści się w "innych wypadkach" z art. 463 § 1 k.p.k.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Stanisław G. | osoba_fizyczna | strona postępowania |
| Józef G. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
Przepisy (6)
Główne
k.p.k. art. 463 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Przepis ten zawiera uprawnienie sądu do uwzględnienia zażalenia, jeżeli orzeka w tym samym składzie, oraz obowiązki prezesa sądu dotyczące "innych wypadków". Implikuje obowiązek prezesa sądu do skierowania sprawy na posiedzenie tego samego składu, który wydał zaskarżone postanowienie, a to w celu umożliwienia mu ewentualnego uwzględnienia zażalenia. Sąd orzekający w tym samym składzie może je tylko uwzględnić w całości.
Pomocnicze
k.p.k. art. 306 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 430 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 430 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 49 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 441 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Godne uwagi sformułowania
Przewidziana w art. 463 § 1 k.p.k. możliwość uwzględnienia zażalenia przez sąd, na którego postanowienie złożono zażalenie, obliguje prezesa sądu do skierowania sprawy na posiedzenie tego samego składu sądu, który wydał zaskarżone postanowienie, chyba że takiego składu sądu nie można utworzyć. • Ustosunkowując się do wniesionego zażalenia sąd, który wydał zaskarżone postanowienie, wydaje postanowienie merytoryczne jedynie wówczas, gdy uwzględnia zażalenie w całości. W wypadku zaś gdy uznaje, że brak jest ku temu podstaw, nie wydaje postanowienia ustosunkowującego się do zażalenia, lecz postanowienie formalne o przekazaniu go do rozpoznania „sądowi powołanemu do rozpoznania zażalenia”. • Jeżeli bowiem w ustawie przewidziano możliwość uwzględnienia zażalenia przez ten sam skład sądu, który wydał zaskarżone postanowienie, to zrealizowanie tego będzie możliwe tylko wtedy, gdy składowi temu zostanie ta kwestia poddana pod rozwagę przez prezesa sądu. • Sąd, na którego postanowienie złożono zażalenie, orzekający w tym samym składzie, może je tylko uwzględnić, i to w całości, tj. albo uchylić, albo zmienić zaskarżone postanowienie. Nie może natomiast uwzględnić zażalenia częściowo lub nie uwzględnić go w ogóle.
Skład orzekający
J. Bratoszewski
przewodniczący-sprawozdawca
E. Sadzik
członek
S. Zabłocki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie przepisów proceduralnych dotyczących zażaleń w postępowaniu karnym, w szczególności art. 463 § 1 k.p.k."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie postępowania karnego i specyficznych sytuacji proceduralnych związanych z zażaleniami.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu karnym, które mogą mieć wpływ na przebieg postępowań i prawa stron. Wyjaśnia niejasności interpretacyjne dotyczące obowiązków sądu i prezesa sądu.
“Kiedy sąd może sam rozpoznać zażalenie? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe zasady procedury karnej.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.