I KK 33/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy skazanego M. K. o wyłączenie sędziego SN Zbigniewa Kapińskiego od udziału w sprawie rozpoznania kasacji. Wniosek opierał się na zarzucie, że sędzia Kapiński został powołany na stanowisko sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa, której skład został ukształtowany ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. W kasacji podniesiono zarzut bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 1 i 2 k.p.k., dotyczącej wydania orzeczenia przez sąd w nienależytej obsadzie. Sąd Najwyższy uznał wniosek o wyłączenie za zasadny, stwierdzając, że udział sędziego Kapińskiego w rozpoznaniu sprawy, gdzie jednym z kluczowych zarzutów jest właśnie sposób jego powołania, mógłby prowadzić do uzasadnionych wątpliwości stron co do bezstronności sądu. Powołano się na uchwałę składu siedmiu sędziów SN z dnia 2 czerwca 2022 r. (sygn. akt I KZP 2/22) oraz uchwałę połączonych Izb SN z dnia 23 stycznia 2020 r. (sygn. akt BSA I-4110-1/20), która stanowi, że nienależyta obsada sądu zachodzi również wtedy, gdy bierze w nim udział osoba powołana na sędziego SN na wniosek KRS ukształtowanej w trybie ustawy z 2017 r. Sąd wyraził ubolewanie, że sędzia nie dostrzegł sytuacji, w której jego osobisty status mógłby wpływać na postrzeganie jego obiektywności.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie wyłączenia sędziego w sprawach karnych ze względu na sposób powołania do pełnienia urzędu, w kontekście zarzutów dotyczących nienależytej obsady sądu.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z powołaniami sędziowskimi po zmianach w ustawie o KRS.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sędzia Sądu Najwyższego, powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z 2017 r., powinien zostać wyłączony od udziału w sprawie, w której rozpoznawany jest zarzut nienależytej obsady sądu z powodu sposobu powołania sędziów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sędzia powinien zostać wyłączony.
Uzasadnienie
Udział sędziego w sprawie, gdzie przedmiotem jest ocena jego własnego statusu jako sędziego powołanego w określony sposób, narusza zasadę nemo iudex in causa sua i może budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności, zgodnie z uchwałami Sądu Najwyższego.
Czy nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. zachodzi, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zachodzi.
Uzasadnienie
Zgodnie z uchwałą połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r. (sygn. akt BSA I-4110-1/20), taka sytuacja stanowi nienależytą obsadę sądu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. K. | osoba_fizyczna | skazany |
| Zbigniew Kapiński | osoba_fizyczna | sędzia |
| obrońca skazanego | inne | wnioskodawca |
Przepisy (4)
Główne
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 42 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.p.k. art. 439 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy bezwzględnych przyczyn odwoławczych, w tym nienależytej obsady sądu.
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. (Dz. U. z 2018 r., poz. 3), która ukształtowała skład KRS.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sędzia powołany na wniosek KRS ukształtowanej ustawą z 2017 r. nie może orzekać w sprawie, gdzie podnoszony jest zarzut nienależytej obsady sądu z tego samego powodu. • Udział takiego sędziego narusza zasadę nemo iudex in causa sua i może budzić uzasadnione wątpliwości co do bezstronności. • Uchwały połączonych Izb SN i składu siedmiu sędziów SN potwierdzają, że taka sytuacja stanowi nienależytą obsadę sądu.
Godne uwagi sformułowania
pośrednio wypowiadałby się na temat własnego statusu jako sędziego Sądu Najwyższego • strony postępowania mogłyby pozostawać w uzasadnionym przekonaniu, że zarzuty podnoszące zaistnienie uchybienia określonego w art. 439 §1 pkt 1 i 2 k.p.k. nie zostaną rozpoznane bezstronnie • nemo iudex in causa sua • nienależyta obsada sądu w rozumieniu art. 439§1 pkt 2 k.p.k. zachodzi także wtedy, gdy w składzie sądu bierze udział osoba powołana na urząd sędziego Sądu Najwyższego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r.
Skład orzekający
Jerzy Grubba
przewodniczący
Zbigniew Kapiński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wyłączenia sędziego w sprawach karnych ze względu na sposób powołania do pełnienia urzędu, w kontekście zarzutów dotyczących nienależytej obsady sądu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z powołaniami sędziowskimi po zmianach w ustawie o KRS.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii bezstronności sędziowskiej i nienależytej obsady sądu, co jest gorącym tematem w polskim orzecznictwie i mediach.
“Sędzia SN wyłączony od rozpoznania kasacji. Kluczowy zarzut: sposób powołania do sądu.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.