Orzeczenie · 2025-10-28

I KK 165/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-10-28
SNKarneprzestępstwa przeciwko mieniuŚrednianajwyższy
pranie pieniędzykasacjaSąd Najwyższyprawo karneprzestępstwo gospodarczekontrola instancyjnaocena dowodów

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego J.G. od wyroku Sądu Apelacyjnego we Wrocławiu, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Legnicy. Skazany został uznany winnym przestępstwa prania brudnych pieniędzy (art. 299 § 1 k.k. w zw. z art. 299 § 5 i 6 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k.), za co wymierzono mu karę pozbawienia wolności, grzywnę, orzeczono przepadek korzyści majątkowej oraz zakaz zajmowania stanowisk w spółkach. Obrońca zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego (błędna wykładnia art. 299 § 1, 5 i 6 k.k.) oraz prawa procesowego (naruszenie art. 7 k.p.k., art. 433 § 2 k.p.k., art. 457 § 3 k.p.k., art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k., art. 458 k.p.k., art. 410 k.p.k.) poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i oparcie rozstrzygnięcia na części materiału dowodowego. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną. Podkreślono, że kasacja nie może kwestionować ustaleń faktycznych, a zarzuty obrońcy sprowadzają się do polemiki z prawidłowymi ustaleniami sądów obu instancji. Sąd Najwyższy wskazał, że sądy niższych instancji nie naruszyły przepisów prawa materialnego, ponieważ ich nie stosowały, a jedynie utrzymały w mocy wyrok sądu pierwszej instancji. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów procesowych również uznano za bezzasadne, gdyż sąd odwoławczy nie poczynił własnych ustaleń faktycznych ani nie prowadził postępowania dowodowego w sposób, który mógłby naruszyć art. 7 k.p.k. czy art. 410 k.p.k. Analiza uzasadnienia sądu odwoławczego nie wykazała naruszeń standardów kontroli instancyjnej, a sąd ten wywiązał się z obowiązków wynikających z art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. Skazany został obciążony kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja dopuszczalności zarzutów kasacyjnych, zwłaszcza w kontekście rozróżnienia między zarzutami faktycznymi a prawnymi oraz roli sądu kasacyjnego w kontroli orzeczeń sądów niższych instancji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego w sprawach karnych i ograniczeń dowodowych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zarzuty kasacji dotyczące błędnej wykładni prawa materialnego i naruszenia przepisów postępowania, sprowadzające się do polemiki z ustaleniami faktycznymi i oceną dowodów, mogą stanowić podstawę do uchylenia orzeczenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, kasacja kwestionująca jedynie ustalenia faktyczne, bez zarzutu błędu w ich ustaleniu, a pod pozornym zarzutem rażącego naruszenia prawa procesowego lub materialnego, jest oczywiście bezzasadna.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że ograniczenia przewidziane w art. 519 k.p.k. i art. 523 § 1 k.p.k. wykluczają dokonywanie własnych ustaleń faktycznych i oceny dowodów w postępowaniu kasacyjnym. Kontrola sądu kasacyjnego sprowadza się do sprawdzenia sposobu dokonania ustaleń przez sądy niższych instancji, w szczególności czy nie dopuściły się rażącego naruszenia reguł postępowania. Zarzuty obrońcy zmierzały do podważenia ustaleń faktycznych, a nie do wykazania kasacyjnych uchybień.

Czy sąd odwoławczy może naruszyć przepisy art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k. w sytuacji, gdy jedynie kontroluje zastosowanie tych przepisów, a sam ich nie stosuje?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd odwoławczy może naruszyć te przepisy jedynie w sytuacji, gdy poczynił własne ustalenia faktyczne, odmienne od tych stanowiących podstawę orzeczenia pierwszoinstancyjnego, lub gdy uzupełniał przewód sądowy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że naruszenie art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k. przez sąd odwoławczy jest możliwe tylko w przypadku wydania orzeczenia reformatoryjnego, co nie miało miejsca w tej sprawie. Sąd odwoławczy utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji, a analiza uzasadnienia nie wykazała naruszeń standardów kontroli instancyjnej.

Czy zarzuty obrazy prawa materialnego są zasadne, gdy skarżący kwestionuje ustalenia faktyczne, a nie błędną wykładnię lub zastosowanie przepisu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty obrazy prawa materialnego są oczywiście bezzasadne, gdy sprowadzają się do kwestionowania ustaleń faktycznych.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że zarzuty obrazy prawa materialnego są zasadne tylko wtedy, gdy sąd dokona błędnej wykładni normy prawnej, błędnie zastosuje przepis, który nie odpowiada ustalonym faktom, lub zaniecha zastosowania przepisu. W tej sprawie zarzuty obrońcy sprowadzały się do kwestionowania ustaleń faktycznych, co nie jest dopuszczalne w ramach zarzutu obrazy prawa materialnego.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
J. G.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (22)

Główne

k.k. art. 299 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 299 § 5

Kodeks karny

k.k. art. 299 § 6

Kodeks karny

k.k. art. 12 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 424 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 458

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 4

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.k. art. 284 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 309

Kodeks karny

k.k. art. 299 § 7

Kodeks karny

k.k. art. 41 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 535 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 519

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 637a

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 636 § 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja jest oczywiście bezzasadna, ponieważ zarzuty obrońcy sprowadzają się do polemiki z ustaleniami faktycznymi i oceną dowodów, a nie do wykazania rażących naruszeń prawa procesowego lub materialnego o charakterze kasacyjnym. • Sąd odwoławczy nie naruszył przepisów prawa materialnego, gdyż ich nie stosował, a jedynie utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji. • Sąd odwoławczy nie naruszył przepisów art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k., ponieważ nie poczynił własnych ustaleń faktycznych ani nie prowadził postępowania dowodowego w sposób, który mógłby naruszyć te przepisy. • Uzasadnienie wyroku sądu odwoławczego spełnia wymogi art. 457 § 3 k.p.k. i stanowi przejaw rzetelnego wywiązania się z obowiązków wynikających z art. 433 § 2 k.p.k.

Odrzucone argumenty

Zarzut rażącego naruszenia prawa materialnego (art. 299 § 1 i 5 k.k.) poprzez błędną wykładnię i uznanie, że skazany wyczerpał znamiona przestępstwa prania brudnych pieniędzy. • Zarzut rażącego naruszenia prawa materialnego (art. 299 § 1 i 6 k.k.) poprzez błędną wykładnię i uznanie, że skazany osiągnął znaczną korzyść majątkową. • Zarzut rażącego naruszenia prawa procesowego (art. 7 k.p.k. w zw. z art. 433 § 2 k.p.k. i in.) poprzez przekroczenie granic swobodnej oceny dowodów i oparcie rozstrzygnięcia na części materiału dowodowego. • Zarzut obrazy przepisów postępowania (art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k.) poprzez zaniechanie ustalenia kluczowych okoliczności dotyczących wypłat środków, ich przeznaczenia, pochodzenia oraz osób działających w procederze.

Godne uwagi sformułowania

kasacja kwestionująca jedynie ustalenia faktyczne, jednak nie pod zarzutem błędu w ich ustaleniu, a pod pozornym zarzutem rażącego naruszenia prawa procesowego bądź materialnego, sprowadzającym się do polemiki z zebranym i prawidłowo ocenionym przez sądy obu instancji materiałem dowodowym • Oczywiście bezzasadna jest bowiem kasacja kwestionująca jedynie ustalenia faktyczne • Dopuszczalność dokonywania w postępowaniu kasacyjnym przez Sąd Najwyższy własnych ustaleń faktycznych i własnej oceny dowodów, wykluczają ograniczenia przewidziane w art. 519 k.p.k. i art. 523 § 1 k.p.k. • zarzuty mające rzeczywiście kasacyjny charakter (art. 523 k.p.k.), a nie tylko określone tak przez autora kasacji, a będące, w istocie zarzutami apelacyjnymi • zarzut obrazy prawa materialnego ma charakter samoistny i zasługuje na uwzględnienie wówczas, gdy sąd dokona błędnej wykładni normy prawnej, albo błędnie zastosuje dany przepis, który nie odpowiada ustalonym faktom, ewentualnie dokona zaniechania zastosowania przepisu, w sytuacji gdzie to zastosowanie będzie obowiązkowe • sąd odwoławczy nie może naruszyć art. 7 k.p.k. ani art. 410 k.p.k., gdy tylko kontroluje zastosowanie tych przepisów, ale sam ich nie stosuje.

Skład orzekający

Ryszard Witkowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja dopuszczalności zarzutów kasacyjnych, zwłaszcza w kontekście rozróżnienia między zarzutami faktycznymi a prawnymi oraz roli sądu kasacyjnego w kontroli orzeczeń sądów niższych instancji."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego w sprawach karnych i ograniczeń dowodowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego przestępstwa prania pieniędzy i pokazuje, jak Sąd Najwyższy podchodzi do zarzutów kasacyjnych, które próbują podważyć ustalenia faktyczne. Jest to istotne dla prawników karnistów.

Sąd Najwyższy: Kasacja to nie druga apelacja – dlaczego obrona przegrała sprawę o pranie pieniędzy?

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst