Orzeczenie · 2025-07-08

I GSK 845/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-07-08
NSAAdministracyjneWysokansa
dotacja oświatowaszkoła niepublicznafinansowanie edukacjiKonstytucja RPPrawo oświatoweNSAskarga kasacyjnaprawo administracyjnesamorząd terytorialny

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną wniesioną przez C. N. i B. "[...]" Sp. z o.o. od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił skargę na czynność Prezydenta Miasta Bielska-Białej dotyczącą ustalenia wysokości dotacji oświatowej. Skarżący kasacyjnie kwestionował ustalenie miesięcznej stawki dotacji na poziomie 2,97 zł na słuchacza, twierdząc, że jest to pozorne finansowanie i narusza prawo do równego dostępu do wykształcenia. Zarzucano naruszenie przepisów postępowania (m.in. art. 150, 133, 134 p.p.s.a.) oraz prawa materialnego (m.in. ustawy o finansowaniu zadań oświatowych, Prawa oświatowego, Konstytucji RP). NSA uznał skargę kasacyjną za nieuzasadnioną. Wskazał na wadliwość sformułowania zarzutów, brak ich uzasadnienia oraz związanie granicami skargi kasacyjnej. Sąd podkreślił, że art. 70 ust. 4 Konstytucji RP nie nakłada obowiązku równego finansowania szkół niepublicznych i publicznych, a jedynie gwarantuje indywidualną pomoc finansową dla uczniów. Zasada dwusektorowości szkolnictwa nie oznacza obowiązku pełnego finansowania szkół niepublicznych przez państwo. NSA stwierdził, że ustalenie dotacji w kwocie zgodnej z przepisami ustawy nie narusza Konstytucji, a władze publiczne mogą zróżnicować stopień zaangażowania w finansowanie w zależności od polityki edukacyjnej. W konsekwencji, NSA oddalił skargę kasacyjną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja konstytucyjnych zasad finansowania szkół niepublicznych i zakresu obowiązku państwa w tym zakresie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji niskiej dotacji oświatowej i sposobu jej ustalania na podstawie obowiązujących przepisów.

Zagadnienia prawne (3)

Czy ustalenie niskiej kwoty dotacji oświatowej dla szkoły niepublicznej, uniemożliwiającej jej funkcjonowanie, narusza prawo do równego dostępu do wykształcenia gwarantowane przez Konstytucję RP?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Konstytucja RP nie nakłada obowiązku równego finansowania szkół niepublicznych i publicznych. Gwarantuje ona indywidualną pomoc finansową dla uczniów, a nie pełne finansowanie szkół niepublicznych.

Uzasadnienie

NSA oparł się na wykładni art. 70 ust. 4 Konstytucji RP, wskazując, że pomoc finansowa jest adresowana do uczniów, a nie do szkół. Zasada dwusektorowości szkolnictwa nie oznacza obowiązku pełnego finansowania szkół niepublicznych. Władze publiczne mogą zróżnicować stopień finansowania.

Czy sąd administracyjny ma obowiązek z urzędu badać konstytucyjność przepisów rozporządzenia wykonawczego?

Odpowiedź sądu

Nie, sąd orzekający w sprawie nie jest związany przepisami rozporządzenia, ale bada obowiązujące regulacje z punktu widzenia konstytucyjnych norm.

Uzasadnienie

NSA stwierdził, że zarzut niezbadania konstytucyjności przepisów rozporządzenia jest niezasadny, ponieważ sąd ocenia przepisy z punktu widzenia Konstytucji, a nie jest przez nie związany.

Czy wadliwie sformułowane zarzuty skargi kasacyjnej, pozbawione uzasadnienia, mogą być przedmiotem merytorycznej oceny przez NSA?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna musi spełniać wymogi formalne, w tym zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Niespełnienie tych wymogów uniemożliwia merytoryczną ocenę.

Uzasadnienie

NSA wielokrotnie podkreślał, że skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych, co uniemożliwia merytoryczne rozpoznanie zarzutów, zwłaszcza tych dotyczących naruszenia przepisów postępowania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gliwicach, który oddalił skargę na czynność Prezydenta Miasta Bielska-Białej w przedmiocie ustalenia wysokości należnej dotacji oświatowej.

Przepisy (13)

Główne

u.f.z.o. art. 26 § ust. 2

Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych

u.f.z.o. art. 33 § ust. 1

Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych

p.o. art. 170 § ust. 1

Prawo oświatowe

Konstytucja RP art. 70 § ust. 4

Konstytucja Rzeczypospolitej Polski

rozporządzenie MEN art. § 3

Rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki z 22 grudnia 2022 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2023

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 150

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.f.z.o. art. 34

Ustawa o finansowaniu zadań oświatowych

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polski

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polski

Konstytucja RP art. 178 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polski

Ustawa o dochodach jednostek samorządu terytorialnego art. 28 § ust. 6

Argumenty

Skuteczne argumenty

Skarga kasacyjna nie spełnia wymogów formalnych, w tym zakresie uzasadnienia. • Konstytucja RP nie nakłada obowiązku równego finansowania szkół niepublicznych. • Prawo do równego dostępu do wykształcenia nie oznacza obowiązku pełnego finansowania szkół niepublicznych przez państwo.

Odrzucone argumenty

Niska kwota dotacji oświatowej uniemożliwia prowadzenie działalności oświatowej. • Ustalenie niskiej dotacji narusza prawo do równego dostępu do wykształcenia. • Działalność szkoły niepublicznej nie jest działalnością gospodarczą. • Sąd I instancji dokonał oceny materiału dowodowego sprzecznej z zasadami logiki i doświadczenia życiowego.

Godne uwagi sformułowania

nie ma obowiązku konstytucyjny finansowania szkół niepublicznych • pomoc finansowa ma charakter indywidualny, adresowana jest więc bezpośrednio do osób pobierających naukę, a nie do instytucji naukę tę świadczących • zasada dwusektorowości systemu szkolnictwa i wolności tworzenia oraz wyboru szkoły • skarga kasacyjna powinna być sporządzona zgodnie z wymogami określonymi w art. 174 p.p.s.a. i art. 176 p.p.s.a.

Skład orzekający

Henryk Wach

przewodniczący sprawozdawca

Beata Sobocha-Holc

sędzia

Jacek Boratyn

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja konstytucyjnych zasad finansowania szkół niepublicznych i zakresu obowiązku państwa w tym zakresie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niskiej dotacji oświatowej i sposobu jej ustalania na podstawie obowiązujących przepisów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia finansowania edukacji niepublicznej i jego zgodności z Konstytucją, co jest istotne dla wielu podmiotów i może budzić zainteresowanie.

Czy państwo musi finansować szkoły niepubliczne na równi z publicznymi? NSA wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 2,97 PLN

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst