Orzeczenie · 2024-01-10

I GSK 1668/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-01-10
NSAAdministracyjneWysokansa
postępowanie egzekucyjneZUSzaliczanie wpłatupomnienieskarga kasacyjnaprawo administracyjnenależnościegzekucja

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Zakładu Ubezpieczeń Społecznych od wyroku WSA w Krakowie, który uchylił postanowienia ZUS dotyczące sposobu zaliczania wpłat na poczet składek. Sprawa dotyczyła sytuacji, w której K.R. dokonał wpłat po otrzymaniu upomnienia od ZUS, a organ próbował zaliczyć te wpłaty na wcześniejsze, nieuregulowane należności, ignorując treść upomnienia. ZUS zarzucił WSA naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.) w związku z przepisami rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie rozliczania składek, twierdząc, że WSA błędnie zinterpretował te przepisy, uznając art. 15 § 1 u.p.e.a. za lex specialis. NSA oddalił skargę kasacyjną, podzielając stanowisko WSA. Sąd uznał, że w sytuacji, gdy organ wysłał upomnienie zgodnie z art. 15 § 1 u.p.e.a., a dłużnik zastosował się do jego treści, wpłaty powinny być zaliczane zgodnie z tym upomnieniem. Podkreślono, że § 24 rozporządzenia, regulujący zasady rozliczania wpłat po doręczeniu upomnienia lub wszczęciu egzekucji, ma pierwszeństwo przed ogólnymi zasadami zaliczania wpłat, co oznacza, że wpłaty dokonane po otrzymaniu upomnienia powinny być rozliczane zgodnie z jego treścią, a nie na wcześniejsze zaległości w sposób dowolny dla organu.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Zaliczenie wpłat po otrzymaniu upomnienia od ZUS, pierwszeństwo przepisów ustawy nad rozporządzeniem w określonych sytuacjach egzekucyjnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zaliczania wpłat po otrzymaniu upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym ZUS.

Zagadnienia prawne (2)

Czy art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji stanowi lex specialis w stosunku do przepisów rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych, w kontekście zaliczania wpłat dokonanych po otrzymaniu upomnienia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, art. 15 § 1 u.p.e.a. ma pierwszeństwo przed przepisami rozporządzenia w sytuacji, gdy organ wysłał upomnienie, a dłużnik zastosował się do jego treści, dokonując wpłat zgodnie z wezwaniem.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że wpłaty dokonane po otrzymaniu upomnienia powinny być zaliczane zgodnie z jego treścią, a nie na wcześniejsze zaległości w sposób dowolny dla organu. Przepis § 24 rozporządzenia, regulujący zasady rozliczania wpłat po doręczeniu upomnienia, ma pierwszeństwo przed ogólnymi zasadami zaliczania wpłat.

Czy Sąd pierwszej instancji naruszył przepisy postępowania poprzez błędną wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie przepisów prawa materialnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd pierwszej instancji nie dopuścił się zarzucanego przez kasatora uchybienia.

Uzasadnienie

NSA uznał, że zaskarżony wyrok WSA nie naruszał przepisów prawa materialnego, a zarzuty skargi kasacyjnej opierały się na błędnym założeniu co do pierwszeństwa przepisów rozporządzenia nad ustawą w kontekście upomnienia.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Przepisy (12)

Główne

u.p.e.a. art. 15 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych art. 24

Reguluje zasady rozliczania wpłat dokonanych po doręczeniu upomnienia lub wszczęciu postępowania egzekucyjnego, mając pierwszeństwo przed ogólnymi zasadami zaliczania wpłat.

Pomocnicze

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych art. 7

Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie szczegółowych zasad i trybu postępowania w sprawach rozliczania składek, do których poboru jest zobowiązany Zakład Ubezpieczeń Społecznych art. 12

p.p.s.a. art. 174

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 14 § 1

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wpłaty dokonane po otrzymaniu upomnienia od ZUS powinny być zaliczane zgodnie z treścią upomnienia, nawet jeśli istnieją wcześniejsze należności. • Art. 15 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji ma pierwszeństwo przed przepisami rozporządzenia w sprawie rozliczania składek w sytuacji, gdy organ wysłał upomnienie, a dłużnik zastosował się do jego treści.

Odrzucone argumenty

ZUS argumentował, że WSA błędnie zinterpretował przepisy, uznając art. 15 § 1 u.p.e.a. za lex specialis w stosunku do przepisów rozporządzenia, co miało prowadzić do zaliczania wpłat na wcześniejsze należności.

Godne uwagi sformułowania

art. 15 § 1 u.p.e.a. stanowi lex specialis w stosunku do ww. przepisów rozporządzenia Rady Ministrów • należności zapłacone na skutek upomnienia przesłanego stronie przez organ administracji, wbrew regulacjom zwartym w ww. rozporządzeniu, należy zaliczać na należności wskazane w upomnieniu, pomimo istnienia wcześniejszych należności • przepisy te nie mogą zostać zastosowane w sytuacji w której organ skierował do dłużnika (...) upomnienie zawierające wezwanie do wykonania obowiązku z zagrożeniem skierowania sprawy na drogę postępowania egzekucyjnego • przepisy § 24 rozporządzenia w sprawie składek stanowią pełną regulację w sytuacji, gdy dokonywane wpłaty zaległych składek związane są z egzekwowaniem przez organ niezapłaconych składek • lex specialis derogat legi generali

Skład orzekający

Piotr Pietrasz

przewodniczący sprawozdawca

Bogdan Fischer

sędzia

Grzegorz Dudar

sędzia del.WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Zaliczenie wpłat po otrzymaniu upomnienia od ZUS, pierwszeństwo przepisów ustawy nad rozporządzeniem w określonych sytuacjach egzekucyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zaliczania wpłat po otrzymaniu upomnienia w postępowaniu egzekucyjnym ZUS.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy praktycznego problemu zaliczania wpłat składek ZUS, co jest częstym zagadnieniem dla płatników. Wyjaśnia, jak interpretować przepisy w sytuacji otrzymania upomnienia.

ZUS źle zaliczył Twoją wpłatę? Sprawdź, jak sąd rozstrzygnął spór o pierwszeństwo przepisów!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst