Orzeczenie · 2024-12-04

I GSK 1523/23

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2024-12-04
NSAAdministracyjneWysokansa
dotacja oświatowaszkoła niepublicznafinansowanie oświatyPrawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiKonstytucja RPNSAprawo budżetowesamorząd terytorialny

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej wniesionej przez C. N. i B. "Ż." Sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który oddalił skargę na czynność Prezydenta Miasta Tarnowa w przedmiocie wypłaty zaniżonej kwoty dotacji oświatowej. Skarżąca kasacyjnie podnosiła zarzuty naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym art. 150, 133, 134 p.p.s.a., art. 33 ust. 1 ustawy o finansowaniu zadań oświatowych oraz przepisów Konstytucji RP (art. 70 ust. 4, art. 2, 7, 178). Argumentowała, że ustalona kwota dotacji (niecałe 3 zł na słuchacza) jest iluzoryczna i nie pozwala na prowadzenie działalności oświatowej, naruszając tym samym prawo do wykształcenia. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że skarga kasacyjna musi spełniać wymogi formalne, a zarzuty muszą być należycie uzasadnione. W ocenie NSA, zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania były nieuzasadnione z przyczyn formalnych. Odnosząc się do zarzutów naruszenia prawa materialnego, sąd stwierdził, że art. 70 ust. 4 Konstytucji RP nie nakłada obowiązku równego finansowania szkół niepublicznych i publicznych, a jedynie gwarantuje indywidualną pomoc dla uczniów. Podkreślono również, że Konstytucja RP nie zobowiązuje do finansowania szkół niepublicznych w takim samym zakresie jak szkół publicznych, a jedynie określa warunki ich zakładania i częściowego finansowania przez państwo.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja konstytucyjnych zasad finansowania szkół niepublicznych i zakresu obowiązku państwa w tym zakresie.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania dotacji na bardzo niskim poziomie, ale ogólne zasady dotyczące finansowania szkół niepublicznych mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy ustalenie kwoty dotacji oświatowej na poziomie niecałych 3 zł miesięcznie na słuchacza stanowi pozorne finansowanie działalności oświatowej szkół niepublicznych i narusza prawo do wykształcenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, ustalenie takiej kwoty dotacji nie narusza prawa do wykształcenia, gdyż Konstytucja RP nie nakłada obowiązku równego finansowania szkół niepublicznych i publicznych, a jedynie gwarantuje indywidualną pomoc dla uczniów.

Uzasadnienie

Konstytucja RP (art. 70 ust. 3) stanowi, że warunki finansowania szkół niepublicznych określa ustawa, a Trybunał Konstytucyjny potwierdził możliwość zróżnicowania stopnia zaangażowania państwa w finansowanie szkół niepublicznych. Nie istnieje obowiązek konstytucyjny finansowania szkół niepublicznych w takim samym zakresie jak szkół publicznych.

Czy sąd administracyjny ma obowiązek z urzędu badać konstytucyjność przepisów rozporządzenia wykonawczego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd orzekający w sprawie nie jest związany przepisami rozporządzenia w sposób nakazujący badanie ich konstytucyjności z urzędu, jeśli rozporządzenie zostało wydane na podstawie delegacji ustawowej.

Uzasadnienie

Sędzia orzekający w sprawie nie jest związany przepisami rozporządzenia w sposób nakazujący badanie ich konstytucyjności z urzędu, jeśli rozporządzenie zostało wydane na podstawie delegacji ustawowej (art. 178 ust. 1 Konstytucji RP).

Czy działalność szkoły niepublicznej jest działalnością gospodarczą?

Odpowiedź sądu

Nie, prowadzenie szkół nie jest działalnością gospodarczą, a realizuje zadanie publiczne.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 170 § 1 ustawy Prawo oświatowe, prowadzenie szkół nie jest działalnością gospodarczą, a podmiot prowadzący szkołę realizuje zadanie publiczne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Krakowie w sprawie zaniżonej kwoty dotacji oświatowej.

Przepisy (21)

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 150

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 133 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 170 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.f.z.o. art. 33 § 1

Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych

u.f.z.o. art. 26 § 2

Ustawa z dnia 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych

u.p.o. art. 170 § 1

Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. Prawo oświatowe

Konstytucja RP art. 70 § 4

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 7

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 178 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Ustawa z dnia 13 listopada 2003 r. o dochodach jednostek samorządu terytorialnego art. 28 § 6

Rozporządzenie Ministra Edukacji i Nauki z dnia 22 grudnia 2022 r. w sprawie sposobu podziału części oświatowej subwencji ogólnej dla jednostek samorządu terytorialnego w roku 2023 art. 3

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 176

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 150, 133 § 1, 134 § 1 p.p.s.a.) poprzez błędną ocenę materiału dowodowego i przyjęcie, że kwota dotacji nie stanowi pozornego finansowania. • Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 33 ust. 1 u.f.z.o., art. 170 ust. 1 u.p.o., § 3 rozporządzenia MEN) poprzez błędne ustalenie stawki dotacji jako iluzorycznej. • Naruszenie art. 70 ust. 4 Konstytucji RP poprzez uznanie, że ustalona stawka dotacji nie narusza prawa do wykształcenia. • Naruszenie art. 2, 7 w zw. z art. 70 Konstytucji RP poprzez uznanie, że ustalona stawka dotacji jest dopuszczalną formą finansowania. • Naruszenie art. 178 § 1 Konstytucji RP poprzez niezbadanie z urzędu konstytucyjności przepisów rozporządzenia.

Godne uwagi sformułowania

kwota ta nie pozwala na pokrycie w zasadzie żadnych wydatków związanych z procesem kształcenia słuchacza • działalność skarżącej jest działalnością komercyjną • kwota dotacji oświatowej stanowi jedynie iluzoryczne wypełnienie obowiązku finansowania działalności oświatowej szkoły • nie każde naruszenie przepisów postępowania może stanowić podstawę kasacyjną, ale tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy • Konstytucja RP nie nakłada obowiązku finansowania szkół niepublicznych (w takim samym lub zbliżonym zakresie jak w odniesieniu do szkół publicznych).

Skład orzekający

Piotr Pietrasz

przewodniczący sprawozdawca

Michał Kowalski

sędzia

Krzysztof Sobieralski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja konstytucyjnych zasad finansowania szkół niepublicznych i zakresu obowiązku państwa w tym zakresie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ustalania dotacji na bardzo niskim poziomie, ale ogólne zasady dotyczące finansowania szkół niepublicznych mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnego pytania o zakres finansowania szkół niepublicznych przez państwo i jego związek z prawem do wykształcenia, co jest istotne dla wielu placówek i rodziców.

Czy 3 zł dotacji na ucznia to jawne naruszenie prawa do edukacji? NSA wyjaśnia.

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst