Orzeczenie · 2025-02-11

I GSK 1335/21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-02-11
NSAAdministracyjneWysokansa
postępowanie egzekucyjnekoszty egzekucyjnewierzytelność pieniężnarachunek bankowyzajęciebezskuteczność egzekucjiNSAWSAprawo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Marszałka Województwa na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie dotyczące obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego. Postępowanie egzekucyjne zostało umorzone z powodu bezskuteczności, a następnie wierzyciel został obciążony kosztami w kwocie ponad 4 milionów złotych, które następnie zostały obniżone do 25 650 złotych. Organ egzekucyjny, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego i brak przepisów ustawowych, obliczył koszty na podstawie art. 64 § 1 pkt 6 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. WSA uznał tę metodę za prawidłową. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił jednak wyrok WSA i postanowienia organów, uznając, że błędnie zinterpretowano przepis art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. Sąd wskazał, że rachunek bankowy sam w sobie nie jest wierzytelnością pieniężną, a zajęcie pustego rachunku bankowego nie jest skuteczne i nie może stanowić podstawy do naliczenia kosztów egzekucyjnych. Tym samym obciążenie wierzyciela tymi kosztami było nieuzasadnione. NSA uchylił zaskarżony wyrok oraz postanowienia organów i zasądził od Dyrektora Izby Administracji Skarbowej na rzecz Marszałka Województwa zwrot kosztów postępowania sądowego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących kosztów postępowania egzekucyjnego w administracji, w szczególności w sytuacji bezskutecznego zajęcia rachunku bankowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku środków na zajętym rachunku bankowym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zajęcie rachunku bankowego, na którym nie znajdują się środki pieniężne, może stanowić podstawę do obciążenia wierzyciela kosztami postępowania egzekucyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zajęcie rachunku bankowego, na którym nie znajdują się środki pieniężne, nie jest skuteczną czynnością egzekucyjną i nie może stanowić podstawy do naliczenia kosztów egzekucyjnych.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że rachunek bankowy sam w sobie nie jest wierzytelnością pieniężną, a jedynie zobowiązaniem banku do przechowywania środków. Zajęcie pustego rachunku jest nieskuteczne i nie rodzi obowiązku obciążenia wierzyciela kosztami.

Jak należy interpretować przepis art. 64 § 1 pkt 4 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji w kontekście zajęcia wierzytelności pieniężnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Przepis ten dotyczy zajęcia faktycznych wierzytelności pieniężnych lub innych praw majątkowych, a nie pustych rachunków bankowych.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że wierzytelność pieniężna to prawo do otrzymania świadczenia w pieniądzu, a nie sam rachunek bankowy. Zajęcie musi dotyczyć istniejącej wierzytelności lub środków na rachunku.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego oraz zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie i poprzedzające je postanowienie Naczelnika Trzeciego Urzędu Skarbowego Warszawa - Śródmieście.

Przepisy (8)

Główne

u.p.e.a. art. 64 § § 1 pkt 4

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Nietrafne przyjęcie, że opłata egzekucyjna w określonej wysokości może być pobrana nawet wówczas, gdy nie nastąpi faktyczne zajęcie wierzytelności pieniężnych, a jedynie rachunku, na którym brak jest środków pieniężnych.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 64 § § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Ustanawia maksymalną wysokość opłaty egzekucyjnej.

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.c. art. 725

Kodeks cywilny

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nietrafna wykładnia art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. przez Sąd pierwszej instancji. • Zajęcie rachunku bankowego, na którym brak środków, nie jest skuteczne i nie może stanowić podstawy do naliczenia kosztów egzekucyjnych.

Odrzucone argumenty

Argumenty naruszenia przepisów postępowania (art. 3 § 1, art. 145 § 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a.) nie zostały uwzględnione, gdyż stan faktyczny nie pozostawał sporny, a zakres czynności organu egzekucyjnego nie budził wątpliwości.

Godne uwagi sformułowania

Wierzytelność pieniężna stanowi prawo wierzyciela do otrzymania od dłużnika określonego świadczenia wyrażonego w pieniądzu. • Rachunek bankowy, czy nawet wynikający z umowy rachunku bankowego obowiązek banku prowadzenia takiego rachunku nie jest wierzytelnością pieniężną. • Skoro za skuteczną czynność zajęcia nie można uznać skierowania go do rachunku bankowego, na którym nie znajdują się środki pieniężne, to znaczy że naliczenie z tego tytułu kosztów egzekucyjnych nie znajdowało podstaw prawnych.

Skład orzekający

Joanna Salachna

przewodniczący

Joanna Wegner

sprawozdawca

Grzegorz Dudar

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kosztów postępowania egzekucyjnego w administracji, w szczególności w sytuacji bezskutecznego zajęcia rachunku bankowego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku środków na zajętym rachunku bankowym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak kluczowa jest precyzyjna interpretacja przepisów prawa, nawet w pozornie rutynowych kwestiach proceduralnych, i jak ważne jest rozróżnienie między rachunkiem bankowym a faktyczną wierzytelnością.

Czy puste konto bankowe może kosztować miliony? NSA wyjaśnia zasady egzekucji.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst