I GSK 1300/11Uchylenie wyroku wadliwe wszczęcie postępowania podatkowego
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej spółki "S." Sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G., który oddalił skargę spółki na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w K. o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w K. w przedmiocie podatku akcyzowego. Spółka argumentowała, że nie została skutecznie powiadomiona o postępowaniu podatkowym, ponieważ pisma nie dotarły do osób uprawnionych do jej reprezentacji, a organy nie podjęły wystarczających działań w celu ustalenia jej aktualnego adresu. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał jednak, że doręczenia zostały dokonane prawidłowo, stosując przepisy o doręczeniu zastępczym i pozostawieniu pisma w aktach sprawy, a także podkreślając obowiązek strony do aktualizowania danych adresowych. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał, że kluczową kwestią jest prawidłowość wszczęcia postępowania podatkowego. Sąd stwierdził, że organ podatkowy, po otrzymaniu informacji o wyprowadzeniu się spółki z adresu wskazanego w KRS, powinien był podjąć aktywne działania w celu ustalenia jej faktycznego adresu lub wystąpić o ustanowienie kuratora dla strony nieobecnej, zgodnie z art. 138 Ordynacji podatkowej. Ponadto, NSA podkreślił, że prokurent, zgodnie z art. 205 § 2 KSH i art. 1091 KC, jest uprawniony do przyjmowania oświadczeń woli organu, w tym postanowienia o wszczęciu postępowania. Zaniechanie doręczenia postanowienia prokurentowi zostało uznane za naruszenie prawa materialnego i przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W związku z tym, NSA uchylił zaskarżony wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, wskazując na konieczność ponownej kontroli prawidłowości wszczęcia postępowania i doręczenia decyzji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie obowiązków organów podatkowych w zakresie doręczania pism stronom, których adresy są nieznane lub nieaktualne, oraz roli prokurenta w postępowaniu podatkowym.
Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego wszczęcia postępowania podatkowego i doręczeń, z uwzględnieniem przepisów Ordynacji podatkowej i Kodeksu spółek handlowych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy doręczenie postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego z urzędu na adres spółki wskazany w KRS jest skuteczne, jeśli organ powziął informację o nieaktualności tego adresu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, doręczenie takie nie jest skuteczne, jeśli organ powziął wiarygodną informację obalającą domniemanie prawdziwości danych z KRS. Organ powinien podjąć aktywne działania w celu ustalenia adresu lub wystąpić o ustanowienie kuratora.
Uzasadnienie
Doręczenie postanowienia o wszczęciu postępowania jest kluczowe dla jego skuteczności. Jeśli adres w KRS jest nieaktualny, organ musi podjąć inne kroki, np. ustanowić kuratora, aby zapewnić skuteczne doręczenie.
Czy prokurent spółki jest pełnomocnikiem w rozumieniu przepisów Ordynacji podatkowej i Kodeksu postępowania administracyjnego, uprawnionym do odbioru pism procesowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, prokurent jest uprawniony do przyjmowania oświadczeń woli organu, w tym postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego, zgodnie z przepisami Kodeksu cywilnego i Kodeksu spółek handlowych.
Uzasadnienie
Przepisy KSH i KC traktują prokurenta jako osobę uprawnioną do reprezentowania spółki w czynnościach sądowych i pozasądowych, co obejmuje również odbiór pism procesowych w postępowaniu podatkowym.
Czy doręczenie zastępcze (art. 151a o.p.) ma zastosowanie do doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego z urzędu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, art. 151a o.p. dotyczy doręczenia pism w toczącym się postępowaniu, a nie doręczenia postanowienia o jego wszczęciu.
Uzasadnienie
Przepis o doręczeniu zastępczym ma zastosowanie do pism w postępowaniu, które zostało już skutecznie wszczęte. Skuteczne wszczęcie wymaga wcześniejszego prawidłowego doręczenia postanowienia o jego wszczęciu.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (15)
Główne
k.c. art. 1091
Kodeks cywilny
Prokura upoważnia do wszystkich czynności sądowych i pozasądowych związanych z prowadzeniem przedsiębiorstwa, w tym do przyjmowania oświadczeń woli organu o wszczęciu postępowania.
o.p. art. 165 § § 4
Ordynacja podatkowa
Data wszczęcia postępowania z urzędu jest dniem doręczenia stronie postanowienia o wszczęciu postępowania.
o.p. art. 138 § § 1
Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy powinien wystąpić o ustanowienie kuratora dla strony nieobecnej, jeżeli nie można jej skutecznie doręczyć postanowienia o wszczęciu postępowania.
k.s.h. art. 205 § § 2
Kodeks spółek handlowych
Oświadczenia składane spółce i doręczenia pism mogą być dokonywane wobec jednego członka zarządu lub prokurenta.
p.p.s.a. art. 174
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
o.p. art. 151a
Ordynacja podatkowa
Przepis dotyczący doręczenia zastępczego, który nie miał zastosowania do doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania.
o.p. art. 146 § § 1
Ordynacja podatkowa
Strona ma obowiązek zawiadomić organ o zmianie adresu; w razie zaniedbania, pismo uznaje się za doręczone pod dotychczasowym adresem.
o.p. art. 151
Ordynacja podatkowa
Doręczanie pism osobom prawnym w lokalu ich siedziby lub miejscu prowadzenia działalności.
o.p. art. 162 § § 1
Ordynacja podatkowa
Przesłanki przywrócenia terminu do dokonania czynności procesowej.
o.p. art. 223 § § 2 pkt 1
Ordynacja podatkowa
Termin do wniesienia odwołania wynosi 14 dni od dnia doręczenia decyzji.
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej.
p.p.s.a. art. 185
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
p.p.s.a. art. 203 § pkt 1
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.
p.p.s.a. art. 207 § § 2
Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego.
u.k.r.s. art. 17 § ust. 1
Ustawa o Krajowym Rejestrze Sądowym
Przepis stwarzający domniemanie prawdziwości danych wpisanych do KRS.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Organ podatkowy nie podjął wystarczających działań w celu ustalenia adresu spółki po otrzymaniu informacji o jego nieaktualności. • Organ podatkowy nie ustanowił kuratora dla strony nieobecnej. • Postanowienie o wszczęciu postępowania powinno zostać doręczone prokurentowi spółki. • Doręczenie zastępcze na podstawie art. 151a o.p. nie miało zastosowania do doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania.
Godne uwagi sformułowania
Uszło uwadze organów i Sądu pierwszej instancji, co jest istotnym mankamentem postępowania, że przewidziane w Ordynacji podatkowej formy doręczenia pism, w tym także doręczenie zastępcze, o którym mowa w art. 151a tej ustawy, mają względem strony skutek prawny dopiero z momentem skutecznego wszczęcia postępowania. • Powinnością organu podatkowego, zresztą każdego wierzyciela, jest ustalenie adresu dłużnika lub osoby uprawnionej do jego reprezentowania, a to dla potrzeby doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania, gdyż jest to warunkiem skuteczności czynności procesowej w świetle art. 165 § 4 o.p. • Wobec powzięcia przez organ pierwszej instancji informacji o nieaktualnym adresie siedziby skarżącej podanym w KRS, nie było żadnych przeszkód, jak to zarzuca skarga kasacyjna, do doręczenia postanowienia o wszczęciu postępowania podatkowego prokurentowi wskazanemu w KRS.
Skład orzekający
Maria Myślińska
przewodniczący-sprawozdawca
Stanisław Gronowski
sędzia
Janusz Zajda
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie obowiązków organów podatkowych w zakresie doręczania pism stronom, których adresy są nieznane lub nieaktualne, oraz roli prokurenta w postępowaniu podatkowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego wszczęcia postępowania podatkowego i doręczeń, z uwzględnieniem przepisów Ordynacji podatkowej i Kodeksu spółek handlowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii proceduralnych w postępowaniu podatkowym, takich jak skuteczne doręczenia i rola prokurenta, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej.
“Kiedy adres w KRS nie wystarcza: NSA o kluczowych błędach organów w doręczeniach podatkowych.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.