Orzeczenie · 2025-06-06

I FSK 458/22

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-06-06
NSApodatkoweWysokansa
podatek akcyzowynabycie wewnątrzwspólnotowesamochód osobowywartość rynkowaobowiązek podatkowywywóz pojazdurejestracja czasowaTSUEkonsumpcja

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu od wyroku WSA we Wrocławiu, który uchylił decyzję Dyrektora IAS w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego. Podatnik zadeklarował podatek akcyzowy w niższej kwocie, wskazując na uszkodzenie pojazdu. Organy podatkowe ustaliły wyższą podstawę opodatkowania i zobowiązanie, odrzucając argument o uszkodzeniu pojazdu i wskazując na czasową rejestrację pojazdu w Polsce jako przesłankę powstania obowiązku podatkowego. WSA we Wrocławiu uchylił decyzję organu, uznając, że naruszone zostały przepisy Ordynacji podatkowej, w szczególności zasada prawdy obiektywnej i swobodnej oceny dowodów, a także pominięto art. 101 ust. 2a ustawy o podatku akcyzowym. NSA oddalił skargę kasacyjną organu, podzielając stanowisko WSA oraz własną, ugruntowaną linię orzeczniczą, która uwzględnia wykładnię TSUE. Sąd podkreślił, że obowiązek podatkowy z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego nie powstaje, jeżeli pojazd został wywieziony z kraju w terminie 30 dni od dnia nabycia, nawet jeśli został czasowo zarejestrowany w Polsce. Czasowa rejestracja w celu wywozu pojazdu nie jest równoznaczna z dopuszczeniem do konsumpcji na terytorium kraju, co jest istotą podatku akcyzowego. W tej sprawie, wobec faktu wywiezienia pojazdu z kraju w 29 dniu od nabycia, obowiązek podatkowy w ogóle nie powstał.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie zasady, że wywóz pojazdu z kraju w terminie 30 dni od nabycia wewnątrzwspólnotowego wyłącza powstanie obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym, nawet przy czasowej rejestracji w Polsce.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego i jego późniejszego wywozu. Interpretacja art. 101 ust. 2a u.p.a.

Zagadnienia prawne (2)

Czy obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego powstaje, jeżeli pojazd został czasowo zarejestrowany na terytorium kraju, ale następnie wywieziony poza jego granice w terminie 30 dni od dnia nabycia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, obowiązek podatkowy w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego nie powstaje, jeżeli pojazd został wywieziony z kraju w terminie 30 dni od dnia nabycia, nawet jeśli nastąpiła jego czasowa rejestracja na terytorium kraju.

Uzasadnienie

NSA, powołując się na orzecznictwo TSUE i własną linię orzeczniczą, stwierdził, że czasowa rejestracja pojazdu w celu jego wywozu poza granicę kraju nie stanowi przeszkody do zastosowania art. 101 ust. 2a ustawy o podatku akcyzowym. Kluczowa jest zasada konsumpcyjności podatku akcyzowego – jeśli pojazd nie jest przeznaczony do konsumpcji na terenie Polski, obowiązek podatkowy nie powstaje.

Czy ocena wartości rynkowej pojazdu przez organ podatkowy, oparta na systemie Info-Ekspert, jest wystarczająca, czy też wymaga powołania biegłego?

Odpowiedź sądu

W kontekście ustalenia, czy obowiązek podatkowy w ogóle powstał, kwestia ta straciła na znaczeniu, ponieważ NSA uznał, że obowiązek ten nie powstał z uwagi na wywóz pojazdu z kraju.

Uzasadnienie

Sąd I instancji wskazał na potrzebę wyjaśnienia sprzeczności i potencjalną konieczność powołania biegłego, jednak NSA uznał, że te kwestie stały się drugorzędne wobec stwierdzenia, że obowiązek podatkowy nie powstał z mocy prawa.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we Wrocławiu.

Przepisy (32)

Główne

u.p.a. art. 101 § ust. 2

Ustawa o podatku akcyzowym

Obowiązek podatkowy z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego nie powstaje, jeżeli został on dostarczony wewnątrzwspólnotowo lub wyeksportowany w terminie 30 dni od dnia nabycia.

u.p.a. art. 101 § ust. 2a

Ustawa o podatku akcyzowym

Obowiązek podatkowy z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego nie powstaje, jeżeli został on dostarczony wewnątrzwspólnotowo lub wyeksportowany w terminie 30 dni od dnia nabycia.

Dz.U. 2017 poz 43 art. 101 § ust. 2

Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym

Dz.U. 2017 poz 43 art. 101 § ust. 2a

Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym

Pomocnicze

u.p.a. art. 106

Ustawa o podatku akcyzowym

Podatnik jest zobowiązany do złożenia deklaracji i zapłaty podatku nie później niż w dniu rejestracji pojazdu na terytorium kraju. NSA uznał, że nie jest to równoznaczne z powstaniem obowiązku podatkowego w sytuacji zastosowania art. 101 ust. 2a.

u.p.a. art. 107 § ust. 1

Ustawa o podatku akcyzowym

Dotyczy zwrotu pobranego podatku, co NSA odniósł do kwestii powstania obowiązku podatkowego.

u.p.a. art. 107 § ust. 3

Ustawa o podatku akcyzowym

Dokumenty potwierdzające dostawę wewnątrzwspólnotową lub eksport.

u.p.a. art. 104 § ust. 8

Ustawa o podatku akcyzowym

Przesłanka odbiegania podstawy opodatkowania od średniej wartości rynkowej.

u.p.a. art. 74 § ust. 2

Ustawa o podatku akcyzowym

pkt 2 lit. a) - dotyczy rejestracji czasowej w celu przemieszczenia pojazdu poza granicę kraju.

Dz.U. 2017 poz 43 art. 106

Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym

Dz.U. 2017 poz 43 art. 107 § ust. 1

Ustawa z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym

t.j. art. 74 § ust. 2

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

t.j. art. 74 § ust. 2 pkt 2 lit. a)

Ustawa z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym

O.p. art. 197 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 187 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 121

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

O.p. art. 180 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 133 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 210 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 210 § § 4

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 188

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 205 § § 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 209

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wywóz samochodu osobowego z terytorium kraju w terminie 30 dni od dnia nabycia wewnątrzwspólnotowego wyłącza powstanie obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym, nawet jeśli pojazd został czasowo zarejestrowany w Polsce. • Czasowa rejestracja pojazdu w celu jego wywozu poza granicę kraju nie jest równoznaczna z dopuszczeniem do konsumpcji na terytorium Polski, co jest istotą podatku akcyzowego.

Odrzucone argumenty

Argument organu, że czasowa rejestracja pojazdu na terytorium kraju przesądza o powstaniu obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym, niezależnie od jego późniejszego wywozu.

Godne uwagi sformułowania

czasowa rejestracja samochodu na wniosek właściciela w celu jego przemieszczenia poza granicę kraju (...) nie stanowi przeszkody do uzyskania zwrotu podatku akcyzowego • podatek akcyzowy od samochodów osobowych (...) ma charakter podatku związanego z ich konsumpcją, która materializuje się poprzez rejestrację danego samochodu osobowego na terytorium kraju • w sytuacji, gdy dany pojazd samochodowy rejestrowany jest (na wniosek) jedynie czasowo (w celu jego wywozu poza granicę), wskazuje to, że nie był on i nie jest przeznaczony do konsumpcji na terenie Polski, nie ma podstaw do obciążenia tego pojazdu akcyzą w Polsce

Skład orzekający

Bartosz Wojciechowski

przewodniczący sprawozdawca

Artur Mudrecki

członek

Elżbieta Olechniewicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady, że wywóz pojazdu z kraju w terminie 30 dni od nabycia wewnątrzwspólnotowego wyłącza powstanie obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym, nawet przy czasowej rejestracji w Polsce."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu osobowego i jego późniejszego wywozu. Interpretacja art. 101 ust. 2a u.p.a.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego przepisu podatkowego i jego interpretacji w kontekście orzecznictwa TSUE, co jest istotne dla podatników zajmujących się importem samochodów.

Kupujesz auto z zagranicy? Uważaj na podatek akcyzowy – nawet czasowa rejestracja w Polsce nie zawsze oznacza jego zapłatę!

Dane finansowe

WPS: 418 216 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst