I FSK 359/23Oddalenie skargi kasacyjnej VAT 2018 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który uchylił decyzję organu w przedmiocie podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2018 r. Organ zarzucił WSA naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) P.p.s.a. w związku z przepisami Ordynacji podatkowej, wskazując na błędną ocenę stanu faktycznego, niepełne zebranie materiału dowodowego oraz bezpodstawne uznanie potrzeby powołania biegłego. Kluczowym zarzutem było naruszenie art. 106 § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 P.p.s.a. przez uwzględnienie dowodu z prywatnej opinii rzeczoznawcy, która została sporządzona po wydaniu decyzji organu i dotyczyła nowych okoliczności faktycznych, których strona nie podnosiła w postępowaniu podatkowym. Naczelny Sąd Administracyjny uznał ten zarzut za zasadny, stwierdzając, że WSA naruszył zasadę orzekania na podstawie akt sprawy. Sąd podkreślił, że materiał dowodowy powinien być zgromadzony przez organy administracji, a sąd administracyjny kontroluje jedynie zgodność ustaleń z prawem. NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając wyrok WSA za odpowiadający prawu, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, wskazując jednocześnie na potrzebę ponownego wyjaśnienia stanu faktycznego przez organy podatkowe, uwzględniając przyznanie przez stronę wykonania pewnych napraw pojazdu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie granic dopuszczalności dowodów w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności dopuszczalności dowodu z prywatnej opinii rzeczoznawcy oraz zasad prowadzenia postępowania dowodowego przez sądy administracyjne.
Dotyczy specyficznej sytuacji, w której sąd pierwszej instancji dopuścił dowód z prywatnej opinii rzeczoznawcy na etapie postępowania sądowego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd administracyjny może dopuścić dowód z prywatnej opinii rzeczoznawcy na etapie postępowania sądowego, jeśli dotyczy on nowych okoliczności faktycznych, których strona nie podnosiła w postępowaniu przed organem administracji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny nie może dopuścić dowodu z prywatnej opinii rzeczoznawcy na etapie postępowania sądowego, jeśli dotyczy on nowych okoliczności faktycznych, których strona nie podnosiła w postępowaniu przed organem administracji, gdyż narusza to zasadę orzekania na podstawie akt sprawy.
Uzasadnienie
Sąd administracyjny orzeka na podstawie akt sprawy zgromadzonych przez organy administracji. Dopuszczenie dowodu z prywatnej opinii rzeczoznawcy na etapie sądowym, dotyczącego nowych okoliczności, narusza art. 133 § 1 P.p.s.a. i art. 106 § 3 P.p.s.a.
Czy sąd administracyjny może nakazać organom podatkowym powołanie biegłego w celu ustalenia zakresu prac przy pojeździe i ich kosztów, jeśli pojazd nie znajduje się w posiadaniu strony, a strona zaprzeczała wykonaniu napraw?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd administracyjny nie powinien nakazywać organom podatkowym powołania biegłego w celu ustalenia zakresu prac przy pojeździe i ich kosztów, jeśli pojazd nie znajduje się w posiadaniu strony, a strona zaprzeczała wykonaniu napraw. Ustalenia takie powinny być dokonane przez organ podatkowy.
Uzasadnienie
Organy podatkowe mają swobodę w wyborze środków dowodowych. Biegły może co najwyżej oszacować wartość ustalonych przez organ napraw, ale nie ustalać ich zakresu. Sąd pierwszej instancji błędnie nakazał powołanie biegłego, naruszając art. 197 § 1 O.p. w zw. z art. 141 § 4 i art. 153 P.p.s.a.
Czy organ podatkowy, stosując metodę szacowania podstawy opodatkowania, musi przesądzić zakres dokonanych prac, czy może opierać się na ogólnych materiałach promocyjnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Organ podatkowy, stosując metodę szacowania podstawy opodatkowania, musi przesądzić zakres dokonanych prac, a nie opierać się jedynie na ogólnych materiałach promocyjnych. Metoda szacowania musi być poprzedzona ustaleniem faktycznego zakresu prac.
Uzasadnienie
Organ podatkowy zastosował metodę zbliżoną do porównawczej wewnętrznej, ale jej zastosowanie wymagało przesądzenia zakresu prac. Materiały promocyjne mogą być dowodem, ale nie zastąpią ustaleń organu co do faktycznego zakresu prac.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (17)
Główne
O.p. art. 23 § 1 i 5
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Określenie podstawy opodatkowania w drodze oszacowania powinno zmierzać do określenia jej w wysokości zbliżonej do rzeczywistej podstawy opodatkowania. Organ podatkowy określając podstawę opodatkowania w drodze oszacowania, uzasadnia wybór metody szacowania.
P.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawy skargi kasacyjnej.
P.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku przez sąd drugiej instancji w przypadku naruszenia przepisów postępowania.
P.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądu administracyjnego.
O.p. art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Obowiązek dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
O.p. art. 121 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów.
O.p. art. 187 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
O.p. art. 180 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Dowody w postępowaniu podatkowym.
O.p. art. 197 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Dowód z opinii biegłego.
O.p. art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
Zasada swobodnej oceny dowodów.
P.p.s.a. art. 106 § § 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Możliwość przeprowadzenia dowodu z dokumentu uzupełniającego.
P.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Orzekanie na podstawie akt sprawy.
P.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymogi uzasadnienia wyroku.
P.p.s.a. art. 153
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Związanie organu oceną prawną sądu.
P.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozpoznanie skargi przez NSA po uchyleniu wyroku.
P.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Granice rozpoznania skargi kasacyjnej.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez WSA art. 106 § 3 P.p.s.a. w zw. z art. 133 § 1 P.p.s.a. przez dopuszczenie dowodu z prywatnej opinii rzeczoznawcy na etapie postępowania sądowego, która dotyczyła nowych okoliczności faktycznych. • Naruszenie przez WSA art. 141 § 4 P.p.s.a. w zw. z art. 153 P.p.s.a. przez błędne zalecenia co do dalszego postępowania, w tym nakazanie powołania biegłego do ustalenia zakresu prac.
Odrzucone argumenty
Zarzuty dotyczące naruszenia przez WSA art. 145 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. w związku z art. 122, art. 121 § 1, art. 187 § 1, art. 180 § 2, art. 191 O.p. w związku z art. 23 § 5 O.p. (nieprawidłowe ustalenie stanu faktycznego i zastosowanie metody szacowania).
Godne uwagi sformułowania
Zaskarżony wyrok, mimo częściowo błędnego uzasadnienia, odpowiada prawu. • Sąd wydaje wyrok po zamknięciu rozprawy na podstawie akt sprawy. • Dowód ten dotyczy całkiem nowych okoliczności, mając na uwadze, że do tego momentu Skarżący w ogóle przeczył temu, jakoby wykonywał w przedmiotowym samochodzie jakiekolwiek naprawy. • Organy podatkowe muszą mieć swobodę podejmowania decyzji w zakresie środków dowodowych, które wykorzystają w celu dokonywania istotnych dla rozstrzygnięcia ustaleń faktycznych. • Organ ma obowiązek uzasadnić przyjętą metodologię i precyzyjnie przedstawić w decyzji dane oraz wyliczenia, aby mogły być z jednej strony przedmiotem polemiki z podatnikiem, a z drugiej kontroli sądowoadministracyjnej.
Skład orzekający
Marek Kołaczek
przewodniczący
Izabela Najda-Ossowska
sprawozdawca
Włodzimierz Gurba
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie granic dopuszczalności dowodów w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w szczególności dopuszczalności dowodu z prywatnej opinii rzeczoznawcy oraz zasad prowadzenia postępowania dowodowego przez sądy administracyjne."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, w której sąd pierwszej instancji dopuścił dowód z prywatnej opinii rzeczoznawcy na etapie postępowania sądowego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest przestrzeganie procedur dowodowych w postępowaniu sądowoadministracyjnym i jakie mogą być konsekwencje dopuszczenia dowodów z naruszeniem przepisów. Jest to istotne dla prawników procesowych.
“Sąd dopuścił dowód z prywatnej opinii, ale NSA uznał to za błąd proceduralny. Kluczowe zasady dowodzenia w sądzie administracyjnym.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.