Orzeczenie · 2026-04-03

I FSK 1843/25Uchylenie wyroku i odrzucenie skargi VAT 4

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-04-03
NSAPodatkoweWysokansa
VATdoręczenieskarga kasacyjnapostępowanie administracyjneprawo podatkoweNSAWSAorgan celno-skarbowypełnomocnik

Naczelny Sąd Administracyjny (NSA) rozpoznał skargę kasacyjną spółki H. sp. z o.o. sp. k. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (WSA) w Warszawie, który uchylił decyzję Naczelnika Mazowieckiego Urzędu Celno-Skarbowego w przedmiocie podatku od towarów i usług. NSA, działając z urzędu na podstawie art. 189 P.p.s.a., uchylił zaskarżony wyrok WSA i odrzucił skargę spółki. Kluczowym powodem takiej decyzji było stwierdzenie, że decyzja organu odwoławczego z dnia 21 lipca 2023 r. nie została prawidłowo doręczona pełnomocnikowi spółki. Organ odwoławczy doręczył decyzję w formie papierowej, mimo że zgodnie z przepisami Ordynacji podatkowej i ustawy o doręczeniach elektronicznych, pisma do profesjonalnego pełnomocnika powinny być doręczane za pomocą środków komunikacji elektronicznej. Sąd uznał, że brak prawidłowego doręczenia skutkuje niewejściem decyzji do obrotu prawnego, co czyni ją niezaskarżalną. W konsekwencji, WSA nie powinien był rozpoznawać skargi, a NSA musiał uchylić jego wyrok i odrzucić skargę. Sąd podkreślił, że decyzja niedoręczona nie wiąże organu i może być zmieniona, a jej brak mocy prawnej uniemożliwia jej zaskarżenie. Pomimo uchylenia wyroku z urzędu, NSA zasądził od organu na rzecz spółki zwrot kosztów postępowania kasacyjnego, uznając, że przyczyny uchylenia były zbieżne z zarzutami skargi kasacyjnej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Wadliwość doręczeń w postępowaniu administracyjnym, obowiązek doręczania pism profesjonalnym pełnomocnikom w formie elektronicznej, konsekwencje braku prawidłowego doręczenia dla dopuszczalności skargi.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy spraw, w których profesjonalny pełnomocnik został ustanowiony i posiada adres do doręczeń elektronicznych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wadliwe doręczenie decyzji organu odwoławczego w formie papierowej do profesjonalnego pełnomocnika, zamiast w formie elektronicznej, skutkuje niewejściem decyzji do obrotu prawnego i niedopuszczalnością jej zaskarżenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wadliwe doręczenie decyzji organu odwoławczego w formie papierowej do profesjonalnego pełnomocnika, zamiast w formie elektronicznej, skutkuje niewejściem decyzji do obrotu prawnego i niedopuszczalnością jej zaskarżenia.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przepisy Ordynacji podatkowej i ustawy o doręczeniach elektronicznych nakazują doręczanie pism profesjonalnym pełnomocnikom w formie elektronicznej. Brak takiego doręczenia powoduje, że decyzja nie wchodzi do obrotu prawnego i nie może być zaskarżona. NSA, działając z urzędu, uchylił wyrok WSA i odrzucił skargę na podstawie art. 189 P.p.s.a. w związku z art. 58 § 1 pkt 6 P.p.s.a.

Czy Naczelny Sąd Administracyjny może z urzędu uchylić wyrok WSA i odrzucić skargę, jeśli stwierdzi niedopuszczalność postępowania przed WSA, niezależnie od zarzutów skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, NSA może z urzędu uchylić wyrok WSA i odrzucić skargę, jeśli stwierdzi niedopuszczalność postępowania przed WSA, niezależnie od zarzutów skargi kasacyjnej, na podstawie art. 189 P.p.s.a.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na uchwałę NSA z dnia 8 grudnia 2009 r. (II GPS 5/09), która potwierdza dopuszczalność zastosowania przez NSA z urzędu art. 189 P.p.s.a., polegającego na uchyleniu orzeczenia WSA i odrzuceniu skargi, nawet jeśli nie ma przesłanek nieważności postępowania sądowego, a jedynie stwierdzono niedopuszczalność skargi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucono skargę
Uchylono zaskarżony wyrok WSA i odrzucono skargę kasacyjną z powodu wadliwego doręczenia decyzji organu odwoławczego.

Przepisy (14)

Główne

p.p.s.a. art. 183 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, ale bierze z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.

p.p.s.a. art. 189

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA może uchylić orzeczenie WSA i odrzucić skargę lub umorzyć postępowanie, jeżeli skarga ulegała odrzuceniu lub istniały podstawy do umorzenia postępowania przed WSA.

p.p.s.a. art. 58 § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd odrzuca skargę, jeżeli z innych przyczyn wniesienie skargi jest niedopuszczalne.

o.p. art. 144 § 5

Ordynacja podatkowa

Pisma pełnomocnikowi będącemu adwokatem, radcą prawnym lub doradcą podatkowym oraz organom administracji publicznej doręcza się za pomocą środków komunikacji elektronicznej albo w siedzibie organu podatkowego.

o.p. art. 120

Ordynacja podatkowa

Organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa (zasada legalizmu).

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 183 § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

NSA bierze z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania w sytuacjach enumeratywnie wymienionych.

o.p. art. 144 § 1b

Ordynacja podatkowa

Wyjątki od doręczania elektronicznego, dotyczące sytuacji obiektywnego braku możliwości doręczenia elektronicznego.

o.p. art. 144 § 1c

Ordynacja podatkowa

Wyjątki od doręczania elektronicznego, dotyczące sytuacji obiektywnego braku możliwości doręczenia elektronicznego.

u.d.e. art. 6 § 1

Ustawa o doręczeniach elektronicznych

Przepisy dotyczące doręczeń elektronicznych.

o.p. art. 212

Ordynacja podatkowa

Decyzja niedoręczona stronie nie wchodzi do obrotu prawnego i nie wiąże organu podatkowego.

ustawa o PTU art. 42 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Warunki zastosowania preferencyjnej stawki VAT na WDT.

ustawa o PTU art. 112b § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Dodatkowe zobowiązanie podatkowe.

ustawa o PTU art. 13 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Definicja wewnątrzwspólnotowej dostawy towarów.

ustawa o PTU art. 88 § 3a

Ustawa o podatku od towarów i usług

Okoliczności skutkujące brakiem prawa do odliczenia VAT.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwe doręczenie decyzji organu odwoławczego w formie papierowej do profesjonalnego pełnomocnika, zamiast w formie elektronicznej, skutkuje niewejściem decyzji do obrotu prawnego i niedopuszczalnością jej zaskarżenia.

Godne uwagi sformułowania

Decyzja niedoręczona stronie nie wchodzi do obrotu prawnego. • Brak związania organu niedoręczoną decyzją powoduje, że obwiązek jej doręczenia nie ma charakteru bezwzględnego. • Organy podatkowe działają na podstawie przepisów prawa.

Skład orzekający

Roman Wiatrowski

przewodniczący

Małgorzata Niezgódka - Medek

członek

Dominik Mączyński

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wadliwość doręczeń w postępowaniu administracyjnym, obowiązek doręczania pism profesjonalnym pełnomocnikom w formie elektronicznej, konsekwencje braku prawidłowego doręczenia dla dopuszczalności skargi."

Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których profesjonalny pełnomocnik został ustanowiony i posiada adres do doręczeń elektronicznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowego aspektu postępowania administracyjnego – prawidłowości doręczeń, co ma bezpośrednie przełożenie na prawa stron. Pokazuje, jak formalne uchybienia mogą prowadzić do odrzucenia skargi, nawet jeśli merytoryczna strona sprawy nie została jeszcze rozstrzygnięta.

“Wadliwe doręczenie decyzji zamyka drogę do sądu: NSA odrzuca skargę z powodu błędu formalnego.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst