Orzeczenie · 2025-12-09

I FSK 117/23Oddalenie skargi kasacyjnej VAT

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-12-09
NSAPodatkoweWysokansa
VATzwolnieniekształcenie zawodowepsychoterapiadyrektywa UEimplementacja prawainterpretacja podatkowaNSA

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 grudnia 2025 r. oddalił skargę kasacyjną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku WSA w Gliwicach, który uchylił interpretację indywidualną Dyrektora KIS. Sprawa dotyczyła prawa Stowarzyszenia do zwolnienia z podatku od towarów i usług (VAT) za usługi polegające na organizacji i prowadzeniu szkoleń dokształcających w zakresie psychoterapii. WSA uznał, że Stowarzyszenie może być uznane za instytucję działającą w dziedzinie kształcenia zawodowego, której cele są podobne do celów podmiotów prawa publicznego, co pozwala na zastosowanie zwolnienia na podstawie art. 132 ust. 1 lit. i) dyrektywy 2006/112/WE. NSA podzielił stanowisko WSA, wskazując na wadliwą implementację przepisu dyrektywy w polskim prawie (art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a) u.p.t.u.). Sąd podkreślił, że przepis unijny ma charakter podmiotowy i obejmuje również podmioty niepubliczne, jeśli ich cele są podobne do celów podmiotów publicznych. Polski przepis, uzależniając zwolnienie od prowadzenia usług w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach, jest nieprecyzyjny i stanowi wadliwą transpozycję prawa unijnego. NSA uznał, że w sytuacji braku uregulowanego prawnie zawodu psychoterapeuty, dopuszczalne jest odwołanie się do przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia określających warunki prowadzenia psychoterapii. Sąd zasądził od Dyrektora KIS na rzecz Stowarzyszenia zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie wadliwej implementacji przepisów unijnych dotyczących zwolnienia z VAT dla kształcenia zawodowego oraz możliwość stosowania bezpośrednio dyrektywy w takich przypadkach. Uznanie szkoleń psychoterapeutycznych za objęte zwolnieniem mimo braku specyficznych przepisów krajowych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku regulacji zawodu psychoterapeuty i wadliwej implementacji przepisu krajowego. Może wymagać analizy w kontekście innych zawodów i przepisów.

Zagadnienia prawne (2)

Czy usługi kształcenia zawodowego lub przekwalifikowania zawodowego, świadczone przez podmioty niepubliczne, mogą korzystać ze zwolnienia od VAT na podstawie art. 132 ust. 1 lit. i) dyrektywy 2006/112/WE, nawet jeśli krajowa implementacja tego przepisu (art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a) u.p.t.u.) jest wadliwa i uzależnia zwolnienie od spełnienia dodatkowych warunków?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, usługi te mogą korzystać ze zwolnienia, jeśli podmiot niepubliczny działa w dziedzinie kształcenia, a jego cele są podobne do celów podmiotów prawa publicznego, nawet jeśli krajowy przepis implementujący jest wadliwy.

Uzasadnienie

NSA uznał, że polski przepis implementujący art. 132 ust. 1 lit. i) dyrektywy VAT jest wadliwy, ponieważ kładzie nacisk na formę i zasady prowadzenia działalności, a nie na cele podmiotu, jak wymaga tego prawo unijne. W sytuacji braku precyzyjnych przepisów krajowych, dopuszczalne jest stosowanie bezpośrednio przepisu dyrektywy oraz odwoływanie się do innych przepisów (np. rozporządzenia Ministra Zdrowia) w celu oceny spełnienia warunków zwolnienia.

Czy szkolenia dokształcające w zakresie psychoterapii, prowadzone przez Stowarzyszenie, mogą być uznane za prowadzone w formach i na zasadach przewidzianych w odrębnych przepisach, w rozumieniu art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a) u.p.t.u., w sytuacji braku uregulowanego prawnie zawodu psychoterapeuty?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w braku odrębnych przepisów regulujących kształcenie psychoterapeutów, można uznać za takie przepisy wskazujące warunki prowadzenia psychoterapii (np. z rozporządzenia Ministra Zdrowia), a także uznać, że cele Stowarzyszenia są podobne do celów podmiotów publicznych w tym zakresie.

Uzasadnienie

NSA podzielił stanowisko WSA, że w sytuacji braku specyficznych przepisów krajowych dotyczących kształcenia psychoterapeutów, dopuszczalne jest odwołanie się do przepisów określających warunki świadczenia psychoterapii. Podkreślono, że nawet instytucje publiczne działają w podobnych warunkach prawnych w zakresie szkoleń psychoterapeutycznych, co dodatkowo przemawia za uznaniem celów Stowarzyszenia za podobne do celów podmiotów publicznych.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku WSA w Gliwicach.

Przepisy (10)

Główne

u.p.t.u. art. 43 § 1 pkt 29 lit. a)

Ustawa o podatku od towarów i usług

Przepis wadliwie implementuje prawo unijne, uzależniając zwolnienie od form i zasad przewidzianych w odrębnych przepisach, zamiast od celów podmiotu.

Dyrektywa 2006/112/WE art. 132 § ust. 1 lit. i)

Dyrektywa Rady w sprawie wspólnego systemu podatku od wartości dodanej

Zwalnia z VAT kształcenie zawodowe lub przekwalifikowanie prowadzone przez podmioty prawa publicznego lub inne instytucje działające w tej dziedzinie, których cele są uznane za podobne przez państwo członkowskie.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 146 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 204 § pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 205

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozporządzenie Ministra Zdrowia w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień § § 2 pkt 5

Wskazuje warunki, jakie musi spełniać osoba prowadząca psychoterapię, co zostało uznane za 'odrębne przepisy' w kontekście art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a) u.p.t.u.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wadliwa implementacja art. 132 ust. 1 lit. i) dyrektywy 2006/112/WE w polskim prawie. • Możliwość stosowania bezpośrednio przepisu dyrektywy UE w przypadku wadliwej implementacji. • Cele Stowarzyszenia jako instytucji kształcenia zawodowego są podobne do celów podmiotów prawa publicznego. • W braku odrębnych przepisów regulujących kształcenie psychoterapeutów, dopuszczalne jest odwołanie się do innych regulacji (np. rozporządzenia Ministra Zdrowia) w celu oceny spełnienia warunków zwolnienia z VAT.

Odrzucone argumenty

Argumenty Dyrektora KIS dotyczące naruszenia art. 43 ust. 1 pkt 29 lit. a) u.p.t.u. i art. 132 ust. 1 lit. i) dyrektywy 2006/112/WE poprzez błędną wykładnię i niewłaściwą ocenę zastosowania. • Argument Dyrektora KIS, że zwolnienie z art. 132 ust. 1 lit. i) dyrektywy odnosi się do usług świadczonych przez podmioty w tym celu powołane, działające pod kontrolą państwa, zapewniające jakość i odpowiednią cenę.

Godne uwagi sformułowania

wadliwa implementacja • cele uznane za podobne przez dane państwo członkowskie • nie jest trafny pogląd organu, że zwolnienie [...] odnosi się do usług kształcenia świadczonych przez podmioty w tym celu powołane, działające w tym zakresie pod kontrolą państwa • w prawie krajowym nie uregulowano sytuacji prawnej psychoterapeutów

Skład orzekający

Małgorzata Niezgódka-Medek

przewodniczący sprawozdawca

Izabela Najda-Ossowska

sędzia

Włodzimierz Gurba

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie wadliwej implementacji przepisów unijnych dotyczących zwolnienia z VAT dla kształcenia zawodowego oraz możliwość stosowania bezpośrednio dyrektywy w takich przypadkach. Uznanie szkoleń psychoterapeutycznych za objęte zwolnieniem mimo braku specyficznych przepisów krajowych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji braku regulacji zawodu psychoterapeuty i wadliwej implementacji przepisu krajowego. Może wymagać analizy w kontekście innych zawodów i przepisów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia zwolnienia z VAT dla szkoleń zawodowych, a także problemu wadliwej implementacji prawa UE przez polskiego ustawodawcę. Pokazuje, jak sądy administracyjne interpretują przepisy unijne w obliczu niejasności prawa krajowego.

“Szkolenia z psychoterapii zwolnione z VAT? NSA rozstrzyga spór o wadliwą implementację prawa UE.”

Sektor

edukacja

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst