I CZ 7/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał zażalenie uczestnika postępowania na postanowienie Sądu Okręgowego w T. z dnia 8 sierpnia 2013 r., które uchyliło postanowienie Sądu Rejonowego w S. z dnia 14 grudnia 2012 r. i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd Okręgowy uzasadnił swoje rozstrzygnięcie art. 386 § 4 k.p.c., wskazując na nierozpoznanie istoty sprawy przez sąd pierwszej instancji, w szczególności brak oceny dowodów i nieuwzględnienie roszczenia z art. 231 k.c. oraz żądania przeniesienia własności działki. Wnioskodawczyni zaskarżyła to postanowienie zażaleniem. Sąd Najwyższy przypomniał, że zażalenie do Sądu Najwyższego w przypadku uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania ma charakter formalny i skupia się na przesłankach uchylenia, nie wkraczając w merytoryczne kompetencje sądu drugiej instancji. Podkreślono, że pojęcie „nierozpoznania istoty sprawy” oznacza sytuację, gdy sąd nie zbadał materialnej podstawy żądania lub merytorycznych zarzutów strony. W niniejszej sprawie Sąd Najwyższy uznał, że nierozpoznanie przez sąd pierwszej instancji roszczenia z art. 231 k.c. oraz kwestii nakładów na majątek osobisty uczestnika stanowiło nierozpoznanie istoty sprawy. W związku z tym Sąd Najwyższy oddalił zażalenie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: Wysokainterpretacja pojęcia 'nierozpoznania istoty sprawy' w kontekście art. 386 § 4 k.p.c. oraz zakresu kontroli Sądu Najwyższego w postępowaniu zażaleniowym.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Zagadnienia prawne (2)
Czy nierozpoznanie przez sąd pierwszej instancji roszczenia z art. 231 k.c. oraz żądania przeniesienia własności działki stanowi nierozpoznanie istoty sprawy w rozumieniu art. 386 § 4 k.p.c. w postępowaniu o podział majątku dorobkowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, nierozpoznanie tych kwestii stanowi nierozpoznanie istoty sprawy.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że nierozpoznanie istoty sprawy zachodzi, gdy sąd nie zbadał materialnej podstawy żądania lub merytorycznych zarzutów strony. W postępowaniu o podział majątku dorobkowego, nieuwzględnienie roszczenia z art. 231 k.c. i żądania przeniesienia własności działki przez sąd pierwszej instancji jest podstawą do uchylenia orzeczenia przez sąd drugiej instancji na podstawie art. 386 § 4 k.p.c.
Jaki jest zakres kontroli Sądu Najwyższego w postępowaniu zażaleniowym na postanowienie sądu drugiej instancji uchylające wyrok sądu pierwszej instancji i przekazujące sprawę do ponownego rozpoznania na podstawie art. 386 § 4 k.p.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Kontrola Sądu Najwyższego ma charakter formalny i skupia się na prawidłowości stwierdzenia przez sąd drugiej instancji przesłanek uchylenia, bez wkraczania w merytoryczne kompetencje sądu drugiej instancji.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że zażalenie na postanowienie kasatoryjne na podstawie art. 394¹ § 1¹ k.p.c. nie jest środkiem służącym kontroli materialnoprawnej podstawy orzeczenia. Sąd Najwyższy bada jedynie, czy sąd drugiej instancji prawidłowo zakwalifikował sytuację procesową jako odpowiadającą przyjętej podstawie orzeczenia kasatoryjnego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. W. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Ka. W. | osoba_fizyczna | uczestnik postępowania |
Przepisy (7)
Główne
k.p.c. art. 386 § § 4
Kodeks postępowania cywilnego
Nierozpoznanie istoty sprawy lub zaniechanie przeprowadzenia postępowania dowodowego w całości stanowi podstawę do uchylenia orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
k.p.c. art. 394 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zażalenie do Sądu Najwyższego przysługuje także w razie uchylenia przez sąd drugiej instancji wyroku sądu pierwszej instancji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
k.c. art. 231
Kodeks cywilny
Dotyczy obowiązku stron do przedstawienia wszystkich dowodów na okoliczność faktów, z których wynikają określone skutki prawne.
Pomocnicze
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przepisy dotyczące postępowania procesowego stosuje się odpowiednio do innych rodzajów postępowań.
Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw
Wprowadziła art. 394¹ § 1¹ k.p.c. i ma zastosowanie do orzeczeń wydanych po 3 maja 2012 r.
k.p.c. art. 398 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oddalenia zażalenia.
k.p.c. art. 108 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach postępowania zażaleniowego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Nierozpoznanie istoty sprawy przez sąd pierwszej instancji, w tym nieuwzględnienie roszczenia z art. 231 k.c. i żądania przeniesienia własności działki. • Prawidłowe zastosowanie art. 386 § 4 k.p.c. przez sąd drugiej instancji.
Odrzucone argumenty
Brak podstaw do uchylenia postanowienia Sądu Okręgowego i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Godne uwagi sformułowania
kontrola dokonywana w ramach tego środka powinna mieć charakter formalny, skupiający się na przesłankach uchylenia orzeczenia sądu pierwszej instancji, bez wkraczania w kompetencje sądu in merito • pojęcie „nierozpoznania istoty sprawy” jest rozumiane jednolicie • do nierozpoznania istoty sprawy dochodzi wtedy, gdy rozstrzygnięcie sądu pierwszej instancji nie odnosi się do tego, co było przedmiotem sprawy, gdy sąd zaniechał zbadania materialnej podstawy żądania albo merytorycznych zarzutów strony
Skład orzekający
Jan Górowski
przewodniczący, sprawozdawca
Antoni Górski
członek
Kazimierz Zawada
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "interpretacja pojęcia 'nierozpoznania istoty sprawy' w kontekście art. 386 § 4 k.p.c. oraz zakresu kontroli Sądu Najwyższego w postępowaniu zażaleniowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Orzeczenie precyzuje ważne zagadnienie procesowe dotyczące nierozpoznania istoty sprawy i zakresu kontroli Sądu Najwyższego, co jest kluczowe dla praktyków prawa cywilnego.
“Kiedy sąd nie rozpoznał istoty sprawy? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.