Orzeczenie · 2018-02-09

I CSK 602/17

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2018-02-09
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższykurator spadkulegitymacja procesowazarząd majątkiemczynności zwykłego zarządukoszty postępowania

Sąd Najwyższy rozpatrywał skargę kasacyjną pozwanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w przedmiocie zapłaty. Podstawą do przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, zgodnie z art. 398^9 § 1 k.p.c., jest występowanie istotnego zagadnienia prawnego, potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania lub oczywista zasadność skargi. Pozwany powołał się na istotne zagadnienia prawne dotyczące legitymacji kuratora spadku do wytoczenia powództwa o zapłatę w ramach czynności zwykłego zarządu oraz dopuszczalności wnioskowania z braku zastosowania wyjątku w jednej instytucji prawa cywilnego o jego istnieniu w innej. Sąd Najwyższy, odwołując się do ustalonej linii orzeczniczej, podkreślił, że wskazanie istotnego zagadnienia prawnego wymaga przedstawienia problemu abstrakcyjnego, nierozstrzygniętego w dotychczasowym orzecznictwie i wymagającego pogłębionej wykładni. Analizując przedstawione przez pozwanego pytania, Sąd Najwyższy stwierdził, że pierwsze z nich, dotyczące legitymacji kuratora spadku, było już przedmiotem wypowiedzi Sądu Najwyższego, m.in. w uchwale III CZP 78/10 i wyroku III CSK 138/10, gdzie wyjaśniono, że udział w postępowaniu dotyczącym własności nieruchomości jest czynnością zachowawczą, mieszczącą się w zakresie zarządu majątkiem spadkowym. Sąd wskazał, że ocena czynności jako zwykłego zarządu lub przekraczających ten zakres wymaga indywidualnej analizy stanu faktycznego. Drugie zagadnienie, dotyczące wnioskowania z braku zastosowania wyjątku, również nie miało charakteru uniwersalnego i podlegało ocenie adekwatnie do ustaleń o treści uzgodnień stron umowy. Wobec powyższego, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od pozwanego na rzecz powoda zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niespełnienia przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., w szczególności w zakresie istotności zagadnień prawnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych zagadnień podniesionych przez stronę, które Sąd Najwyższy uznał za już rozstrzygnięte lub wymagające indywidualnej oceny.

Zagadnienia prawne (2)

Czy kurator spadku w ramach czynności zwykłego zarządu, bez zgody sądu, jest upoważniony do wytoczenia powództwa o zapłatę, w szczególności gdy pozwaną jest osoba ujawniona w testamencie jako spadkobierca lub zapisobierca?

Odpowiedź sądu

Nie, ale udział w postępowaniu dotyczącym własności rzeczy wchodzących w skład spadku jest czynnością zachowawczą, zmierzającą do zachowania spadku w stanie nieuszczuplonym, co mieści się w zakresie zarządu majątkiem spadkowym i wymaga prawidłowej gospodarki.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na wcześniejsze orzecznictwo (III CZP 78/10, III CSK 138/10), zgodnie z którym udział kuratora spadku w postępowaniach dotyczących własności rzeczy spadkowych jest czynnością zachowawczą, niezbędną dla prawidłowego zarządzania spadkiem i ochrony interesów spadkobierców oraz osób trzecich. Ocena czynności jako zwykłego zarządu lub przekraczających ten zakres wymaga indywidualnej analizy stanu faktycznego.

Czy dopuszczalne jest wnioskowanie z braku zastosowania wyjątku w jednej instytucji prawa cywilnego o zastosowaniu wyjątku w drugiej instytucji prawa cywilnego?

Odpowiedź sądu

Nie, zagadnienie to ma charakter indywidualny i podlega ocenie adekwatnie do ustaleń o treści uzgodnień stron umowy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że drugie z postawionych przez pozwanego zagadnień nie ma charakteru uniwersalnego i nie pozwala na zajmowanie wobec niego stanowiska "in genere". Jego rozstrzygnięcie zależy od konkretnych ustaleń faktycznych dotyczących treści uzgodnień stron umowy.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
Strona wygrywająca
powód

Strony

NazwaTypRola
B. K. - kurator spadku po J. J.-R.innepowód
J. S.innepozwany

Przepisy (13)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^4 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^3 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 667 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 935 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 935 § 3

Kodeks cywilny

k.c. art. 667 § 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 102 § 2

Kodeks cywilny

k.c. art. 747

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedstawione przez pozwanego zagadnienia prawne nie spełniają kryteriów istotności i nie wymagają pogłębionej wykładni Sądu Najwyższego. • Zagadnienia prawne zostały już rozstrzygnięte w orzecznictwie Sądu Najwyższego lub mają charakter indywidualny, zależny od konkretnych ustaleń faktycznych.

Odrzucone argumenty

Istnienie istotnych zagadnień prawnych uzasadniających przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 398^9 § 1 k.p.c.). • Obowiązkiem skarżącego jest sformułowanie i uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania w nawiązaniu do tych przesłanek (art. 398^4 § 2 k.p.c.). • Powolanie się na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego jako przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wymaga wskazania problemu o charakterze abstrakcyjnym, nierozstrzygniętego w dotychczasowym orzecznictwie i wymagającego pogłębionej wykładni.

Skład orzekający

Marta Romańska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej z powodu niespełnienia przesłanek z art. 398^9 § 1 k.p.c., w szczególności w zakresie istotności zagadnień prawnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych zagadnień podniesionych przez stronę, które Sąd Najwyższy uznał za już rozstrzygnięte lub wymagające indywidualnej oceny.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia kryteria przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy, co jest istotne dla praktyków prawa procesowego cywilnego. Pokazuje, jak sąd ocenia 'istotność' zagadnień prawnych.

Kiedy Sąd Najwyższy przyjmie Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe kryteria i pułapki.

Dane finansowe

zwrot kosztów postępowania kasacyjnego: 5400 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst