Orzeczenie · 2026-02-20

I CSK 1433/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Miejsce
Warszawa
Data
2026-02-20
SNCywilnepostępowanie cywilneŚrednianajwyższy
sąd najwyższyskarga kasacyjnapostępowanie nieprocesowestwierdzenie nabycia spadkuzasady ogólnedowodyciężar dowoduorzecznictwo

Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej rozpoznał skargę kasacyjną M.Z. od postanowienia Sądu Okręgowego we Wrocławiu z dnia 30 października 2024 r., II Ca 2891/23, dotyczącego zmiany postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku. Skarżący domagał się przyjęcia skargi do rozpoznania, powołując się na jej oczywistą zasadność. Argumentował, że postanowienie Sądu Rejonowego z 1987 r. zostało wydane na podstawie domniemań, a nie dowodów. Sąd Najwyższy, odwołując się do utrwalonej judykatury, podkreślił, że oczywista zasadność skargi kasacyjnej wymaga, aby podstawy wskazane w skardze były prima facie zasadne i dostrzegalne na pierwszy rzut oka. Analiza wniosku nie wykazała spełnienia tych wymogów. Sąd uznał, że przyjęcie przez Sąd Okręgowy komparycji odtworzonego postanowienia spadkowego jako podstawy oceny uczestnictwa w postępowaniu nie było oczywistym błędem, zwłaszcza w sytuacji, gdy akta pierwotnego postępowania były częściowo odtworzone. Ciężar dowodu co do odmiennych okoliczności spoczywał na skarżącym. W związku z tym Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i oddalił wniosek o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja wymogów przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności pojęcia oczywistej zasadności.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i stanu faktycznego związanego z postępowaniem o zmianę stwierdzenia nabycia spadku.

Zagadnienia prawne (3)

Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi przyjęcia do rozpoznania, w szczególności czy jest oczywiście uzasadniona?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, skarga kasacyjna nie spełnia wymogów przyjęcia do rozpoznania, ponieważ nie jest oczywiście uzasadniona.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że zarzuty skarżącego dotyczące błędów Sądu Okręgowego w ocenie materiału dowodowego i ciężaru dowodu nie noszą cech oczywistości, wymaganej dla przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 398^9 § 1 k.p.c.

Jakie są wymogi oczywistej zasadności skargi kasacyjnej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Oczywista zasadność skargi kasacyjnej oznacza, że podstawy wskazane w skardze prima facie zasługują na uwzględnienie, a uchybienia są dostrzegalne na pierwszy rzut oka, bez potrzeby głębszej analizy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odwołał się do utrwalonej judykatury, która precyzuje, że oczywista zasadność skargi kasacyjnej wymaga kwalifikowanego charakteru zarzucanych uchybień, odnoszących się do konkretnych przepisów prawa i łatwo dostrzegalnych.

Kto ponosi ciężar dowodu w postępowaniu o zmianę stwierdzenia nabycia spadku w zakresie kwestionowania porządku dziedziczenia lub odrzucenia spadku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Ciężar dowodu spoczywa na skarżącym, podobnie jak w typowym postępowaniu o stwierdzenie nabycia spadku.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że w postępowaniu o zmianę stwierdzenia nabycia spadku, ciężar dowodu co do okoliczności odbiegających od reguł ustawowych lub odrzucenia spadku przez spadkobiercę ustawowego spoczywa na osobie żądającej zmiany, zgodnie z art. 6 k.c.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
J.K.osoba_fizycznawnioskodawca
M.Z.osoba_fizycznauczestnik
M.Z.1osoba_fizycznauczestnik
M.Z.osoba_fizycznaskarżący

Przepisy (11)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.

k.p.c. art. 398^9 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^4 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

W skardze kasacyjnej niezbędne jest powołanie i uzasadnienie okoliczności o charakterze publicznoprawnym, które stanowią wyłączną podstawę oceny pod kątem przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Ciężar dowodu spoczywa na osobie, która wywodzi skutki prawne ze swojego twierdzenia o fakcie.

k.c. art. 679 § zdanie drugie

Kodeks cywilny

W postępowaniu o zmianę stwierdzenia nabycia spadku sąd bada, czy osoba wskazana jako spadkobierca była uczestnikiem postępowania o stwierdzenie nabycia spadku.

k.p.c. art. 325

Kodeks postępowania cywilnego

W związku z art. 13 § 2 k.p.c., stosuje się przepisy dotyczące postępowania procesowego do postępowania nieprocesowego.

k.p.c. art. 13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Do postępowania nieprocesowego stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu procesowym.

k.p.c. art. 398^13 § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy jest związany ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia.

k.p.c. art. 520 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

W sprawach o prawa niemajątkowe oraz w sprawach o prawa majątkowe, w których można określić wartość przedmiotu sporu, sąd w postanowieniu o kosztach nie obciąży żadnej ze stron obowiązkiem zwrotu kosztów poniesionych przez przeciwnika, jeżeli strony w wyniku podziału majątku lub w innych wypadkach przewidzianych w przepisach ustawy wzajemnie zniosły swoje koszty.

k.p.c. art. 391 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd drugiej instancji rozpoznaje sprawę w granicach apelacji; w zakresie szerszym dopuszczalny jest dowód tylko wtedy, gdy sąd pierwszej instancji jej nie dopuścił, a nie zachodzi nieważność postępowania.

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

Sąd Najwyższy oddala skargę kasacyjną, jeżeli naruszenie prawa nie miało istotnego wpływu na wynik sprawy.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Oczywista zasadność skargi kasacyjnej z uwagi na brak dowodów w pierwotnym postępowaniu spadkowym.

Godne uwagi sformułowania

oczywista zasadność skargi kasacyjnej oznacza, że dla przeciętnego prawnika podstawy wskazane w skardze prima facie zasługują na uwzględnienie • Oczywiste jest przy tym tylko to, co można dostrzec bez potrzeby głębszej analizy, czy przeprowadzenia dłuższych badań lub dociekań.

Skład orzekający

Paweł Grzegorczyk

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, w szczególności pojęcia oczywistej zasadności."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i stanu faktycznego związanego z postępowaniem o zmianę stwierdzenia nabycia spadku.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy procedury kasacyjnej i wymogów formalnych, co jest interesujące głównie dla prawników procesowych. Brak nietypowych faktów czy przełomowych rozstrzygnięć.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst