I CA 328/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczeń powodów o przywrócenie stanu zgodnego z prawem, zaniechanie naruszeń i zapłatę, związanych z obciążeniem ich nieruchomości służebnością gruntową. Sąd Rejonowy we Włocławku nakazał pozwanym usunięcie z działek elementów ogrodzenia oraz podkładów kolejowych, a także zakazał dalszych naruszeń prawa powodów do swobodnego korzystania z nieruchomości. Pozwani zaskarżyli ten wyrok, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów prawa procesowego (m.in. art. 321 § 1 kpc, art. 232 kpc, art. 233 § 1 kpc, art. 299 kpc) oraz prawa materialnego (art. 222 § 1 i 2 kc w zw. z art. 251 kc i art. 288 kc). Sąd Okręgowy we Włocławku uznał apelację za bezzasadną. W uzasadnieniu podkreślono, że zarzuty naruszenia art. 232 kpc i art. 299 kpc są chybione, a zarzut orzekania ponad żądanie (art. 321 § 1 kpc) nie znajduje uzasadnienia w kontekście zwrotu pisma procesowego rozszerzającego powództwo. Sąd odwoławczy aprobowalnie ocenił ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji, wskazując, że naruszenie służebności gruntowej nastąpiło poprzez usytuowanie na działkach elementów ogrodzenia i podkładów kolejowych. Podkreślono, że właściciel nieruchomości obciążonej ma obowiązek powstrzymywania się od działań ograniczających możliwość wykonywania służebności na całym wyznaczonym terenie, a nawet istnienie innej drogi dostępu nie pozbawia uprawnionego prawa do ochrony przysługującego mu prawa podmiotowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących naruszenia służebności gruntowych, obowiązków właściciela nieruchomości obciążonej oraz procedury rozszerzenia powództwa.
Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia służebności przez elementy ogrodzenia i podkłady kolejowe na działkach ewidencyjnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd orzekł ponad żądanie, nakazując usunięcie podkładów kolejowych, mimo że powodowie tego nie domagali się wprost?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 321 § 1 kpc jest chybiony, ponieważ zwrot pisma procesowego rozszerzającego powództwo nie pozbawia skuteczności takiego rozszerzenia.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że zwrot pisma procesowego zawierającego rozszerzenie powództwa jest bezprzedmiotowy i nie pociąga za sobą żadnych konsekwencji prawnych, a przedmiotem procesu jest roszczenie w kształcie określonym w tym piśmie.
Czy sąd prawidłowo ocenił dowody i ustalił stan faktyczny, w szczególności w zakresie naruszenia służebności gruntowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd pierwszej instancji prawidłowo ocenił dowody i ustalił, że doszło do naruszenia służebności gruntowej.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy aprobowalnie ocenił ustalenia sądu pierwszej instancji, wskazując na brak zaprzeczenia naruszeniom w odpowiedzi na pozew, przyznanie części naruszeń przez jedną z pozwanych oraz dowody w postaci fotografii. Podkreślono, że specyfika dowodu z przesłuchania stron nie ma wpływu na jego moc dowodową i podlega swobodnej ocenie sądu.
Czy usytuowanie elementów ogrodzenia i podkładów kolejowych na działkach ewidencyjnych obciążonych służebnością gruntową stanowi naruszenie tej służebności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, usytuowanie jakichkolwiek urządzeń lub nasadzeń w granicach działki ewidencyjnej, na której wykonywana jest służebność, jest równoznaczne z naruszeniem służebności.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy wyjaśnił, że służebność gruntowa obciąża całą cudzą nieruchomość, a jej treścią jest wykonywanie określonych uprawnień na nieruchomości obciążonej. Właściciel nieruchomości obciążonej ma obowiązek powstrzymywania się od działań ograniczających możliwość wykonywania służebności na całym wyznaczonym terenie, a ingerencja w ten teren poprzez usytuowanie urządzeń stanowi naruszenie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. G. | osoba_fizyczna | powód |
| R. G. | osoba_fizyczna | powód |
| K. W. | osoba_fizyczna | powód |
| H. G. | osoba_fizyczna | powód |
| A. W. | osoba_fizyczna | powód |
| D. M. (1) | osoba_fizyczna | pozwany |
| D. M. (2) | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (13)
Główne
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Pomocnicze
k.p.c. art. 321 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 299
Kodeks postępowania cywilnego
k.c. art. 222 § 1
Kodeks cywilny
k.c. art. 222 § 2
Kodeks cywilny
k.c. art. 251
Kodeks cywilny
k.c. art. 288
Kodeks cywilny
k.c. art. 291
Kodeks cywilny
k.p.c. art. 193 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 205 § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Dz.U.2021.1390 art. 7 § 1
Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii w sprawie ewidencji gruntów i budynków
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie służebności gruntowej poprzez usytuowanie elementów ogrodzenia i podkładów kolejowych na działkach ewidencyjnych. • Prawo powodów do swobodnego i nieodpłatnego korzystania z nieruchomości obciążonej służebnością. • Obowiązek pozwanych do tolerowania istnienia służebności i powstrzymywania się od działań ograniczających jej wykonywanie.
Odrzucone argumenty
Orzeczenie ponad żądanie (nakazanie usunięcia podkładów kolejowych). • Bezpodstawne przyjęcie, że powodowie udowodnili swoje roszczenie. • Wadliwa i niepełna ocena dowodów. • Oparcie ustaleń faktycznych na zeznaniach powodów mimo istnienia innych środków dowodowych. • Niewłaściwe zastosowanie art. 222 § 1 i 2 kc w zw. z art. 251 kc i art. 288 kc.
Godne uwagi sformułowania
nie można skutecznie zarzucić Sądowi wydania wyroku z naruszeniem tego przepisu • przedmiotem procesu jest roszczenie w kształcie określonym formalnie zwróconym piśmie • stanowi niedopuszczalna z nią polemikę • nie sposób z oczywistych względów przyjąć, by swoją wadliwą decyzję procesową Przewodniczący mógł doprowadzić do pozbawienia skutków prawnych takich pism • Usytuowanie na tym obszarze w dowolnej części jakichkolwiek urządzeń (np. bram, ogrodzeń, płotów) czy nasadzeń przesądza o naruszeniu służebności. • Dopóki przysługuje im prawo podmiotowe dopóty mogą domagać się jego usankcjonowanej prawem ochrony, a pozwani obowiązani są je respektować.
Skład orzekający
Mariusz Nazdrowicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących naruszenia służebności gruntowych, obowiązków właściciela nieruchomości obciążonej oraz procedury rozszerzenia powództwa."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia służebności przez elementy ogrodzenia i podkłady kolejowe na działkach ewidencyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje praktyczne problemy związane z wykonywaniem służebności gruntowych i naruszeniami prawa rzeczowego, a także zawiera ciekawe rozważania dotyczące procedury cywilnej.
“Ogrodzenie i podkłady kolejowe na działce sąsiada? Sąd wyjaśnia, kiedy to naruszenie służebności.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.