I C 79/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód R. K. wniósł pozew przeciwko Skarbowi Państwa – Prokuraturze Rejonowej w S. oraz Komornikowi Sądowemu T. C. o zasądzenie solidarnie kwoty 85.898,28 zł wraz z odsetkami, tytułem odszkodowania za paliwo (benzyna bezołowiowa PB-95 w ilości 17.459 litrów), które zostało zajęte w ramach zabezpieczenia majątkowego w toku postępowania prokuratorskiego, a następnie skradzione po uchyleniu zabezpieczenia. Powód zarzucił organom państwowym niewłaściwe zabezpieczenie mienia. Pozwani wnieśli o oddalenie powództwa, podnosząc zarzuty przedawnienia roszczenia, a także kwestionując własność paliwa przez powoda oraz wysokość dochodzonej kwoty. Sąd Okręgowy ustalił stan faktyczny, zgodnie z którym paliwo zostało zajęte w 2006 r. na podstawie postanowienia prokuratora, a postępowanie egzekucyjne prowadził komornik. Licytacja paliwa w 2007 r. nie przyniosła skutku z powodu jakości paliwa lub jego braku. W 2009 r. sąd uchylił zabezpieczenie i nakazał zwrot paliwa powodowi. Postępowanie w sprawie kradzieży zostało umorzone w 2008 r. z powodu niewykrycia sprawców. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, uznając roszczenie za przedawnione na podstawie art. 442¹ § 1 KC w zw. z art. 417 KC. Sąd wskazał, że zdarzenie wywołujące szkodę miało miejsce najpóźniej w dniu 9 października 2007 r. (licytacja komornicza), a zatem termin przedawnienia upłynął z dniem 9 października 2017 r. Sąd nie obciążył powoda kosztami procesu, stosując art. 102 KPC, ze względu na szczególne okoliczności sprawy, rozgoryczenie powoda z powodu utraty mienia oraz jego sytuację finansową.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów o przedawnieniu roszczeń odszkodowawczych związanych z wykonywaniem władzy publicznej oraz stosowanie art. 102 KPC w sprawach o odszkodowanie.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i skupia się na przedawnieniu jako podstawie oddalenia powództwa. Zastosowanie art. 102 KPC jest zawsze oceniane indywidualnie.
Zagadnienia prawne (3)
Czy roszczenie o odszkodowanie za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ulega przedawnieniu i w jakim terminie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, roszczenie ulega przedawnieniu. Zastosowanie znajduje 3-letni termin przedawnienia liczony od dnia powzięcia wiadomości o szkodzie i osobie zobowiązanej, jednak nie dłuższy niż 10 lat od dnia wyrządzenia szkody.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na art. 442¹ § 1 KC w zw. z art. 417 KC, wskazując, że termin 10 lat od dnia wyrządzenia szkody jest terminem bezwzględnym. W analizowanej sprawie zdarzenie wywołujące szkodę miało miejsce najpóźniej w 2007 r., a zatem termin przedawnienia upłynął w 2017 r.
Czy Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność za szkodę wynikającą z kradzieży mienia zajętego w ramach zabezpieczenia majątkowego, jeśli zabezpieczenie nie zostało należycie wykonane?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Skarb Państwa może ponosić odpowiedzialność na podstawie art. 417 KC za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej, jednakże roszczenie to podlega przedawnieniu.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że odpowiedzialność Skarbu Państwa opiera się na zasadzie ryzyka lub bezprawności, niezależnie od winy. Odpowiedzialność ta dotyczy działań lub zaniechań organów władzy publicznej. W tej sprawie jednak kluczowe okazało się przedawnienie roszczenia.
Czy podniesienie zarzutu przedawnienia w sytuacji, gdy upływ terminu był spowodowany bezczynnością uprawnionego, może być uznane za nadużycie prawa?
Odpowiedź sądu
Nie, brak jest podstaw, aby podniesienie zarzutu przedawnienia traktować jako nadużycie prawa, jeśli upływ terminu był spowodowany bezczynnością uprawnionego.
Uzasadnienie
Instytucja przedawnienia służy uniknięciu przez dłużnika stanu niepewności. Przekroczenie terminu w tej sprawie było znaczne i nieusprawiedliwione.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. K. | osoba_fizyczna | powód |
| Skarb Państwa – Prokuratura Rejonowa w S. | organ_państwowy | pozwany |
| Komornik Sądowy przy Sądzie Rejonowym w S. T. C. | inne | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.c. art. 417 § § 1
Kodeks cywilny
Za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego lub inna osoba prawna wykonująca tę władzę z mocy prawa. Odpowiedzialność ta nie wymaga zawinienia sprawcy szkody.
k.c. art. 442 § 1
Kodeks cywilny
Roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej przez czyn niedozwolony przedawnia się z upływem lat dziesięciu od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie wyrządzające szkodę, bez względu na to, kiedy szkoda powstała lub się ujawniła. Termin ten nie może być dłuższy niż dziesięć lat od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę.
Pomocnicze
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za wynik procesu.
k.p.c. art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość odstąpienia od obciążania strony przegrywającej kosztami procesu w wypadkach szczególnie uzasadnionych.
u.k.s.c. art. 108
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Zwolnienie od kosztów sądowych nie zwalnia od obowiązku zwrotu kosztów procesu stronie przeciwnej.
u.k.s.c. art. 113 § 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Orzekanie o kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie powoda uległo przedawnieniu na podstawie art. 442¹ § 1 KC w zw. z art. 417 KC, ponieważ od zdarzenia wywołującego szkodę minęło ponad dziesięć lat.
Odrzucone argumenty
Argumentacja powoda dotycząca odpowiedzialności Skarbu Państwa i Komornika za niewłaściwe zabezpieczenie mienia i utratę paliwa.
Godne uwagi sformułowania
za szkodę wyrządzoną przez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej ponosi odpowiedzialność Skarb Państwa • roszczenie przedawnia się z upływem dziesięciu lat od dnia, w którym nastąpiło zdarzenie wywołujące szkodę • brak jest podstaw, aby podniesienie zarzutu przedawnienia traktować jako nadużycie prawa • zasady współżycia społecznego przemawiają za nie obciążaniem powoda kosztami procesu
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o przedawnieniu roszczeń odszkodowawczych związanych z wykonywaniem władzy publicznej oraz stosowanie art. 102 KPC w sprawach o odszkodowanie."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i skupia się na przedawnieniu jako podstawie oddalenia powództwa. Zastosowanie art. 102 KPC jest zawsze oceniane indywidualnie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy odpowiedzialności państwa za szkody wynikłe z działań organów władzy, co jest zawsze interesujące. Kluczowe jest jednak przedawnienie roszczenia, co czyni ją bardziej techniczną dla prawników niż dla szerokiej publiczności.
“Czy państwo zapłaci za skradzione paliwo? Sąd rozstrzyga o przedawnieniu roszczenia.”
Dane finansowe
WPS: 85 898,28 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.