I C 3284/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka Z. G. wniosła o ustalenie nieważności umowy dzierżawy gruntu zawartej ze Spółdzielnią Mieszkaniową (...) w W. w dniu 30 kwietnia 2009 r. Argumentowała, że umowa jest sprzeczna z art. 353 k.c. w zw. z art. 235 § 1 k.c., ponieważ Spółdzielnia nie miała legitymacji do jej zawarcia, gdyż grunt był już zabudowany pawilonem handlowym należącym do powódki. Powódka twierdziła, że zabudowa gruntu przekształca go w nieruchomość budynkową, a dzierżawa gruntu, który zniknął jako przedmiot umowy, jest nieważna. Sąd Rejonowy oddalił powództwo, uznając, że powódka nie wykazała interesu prawnego w rozumieniu art. 189 k.p.c. Sąd wskazał, że powódka mogłaby dochodzić swoich praw w innym postępowaniu, np. w sprawie o zapłatę czynszu lub rozliczenie nakładów. Ponadto, sąd stwierdził, że brak jest podstaw do ustalenia nieważności umowy. Spółdzielnia jako użytkownik wieczysty miała prawo zawrzeć umowę dzierżawy, a status prawnorzeczowy przedmiotu dzierżawy nie jest istotny dla ważności umowy dzierżawy. Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z którym budynek wzniesiony przez dzierżawcę na gruncie oddanym w użytkowanie wieczyste stanowi własność użytkownika wieczystego, co nie wpływa na ważność umowy dzierżawy.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalenie, że brak interesu prawnego w powództwie o ustalenie nieważności umowy, gdy istnieją inne drogi dochodzenia roszczeń. Potwierdzenie prawa użytkownika wieczystego do dzierżawy gruntu i ważności takiej umowy mimo zabudowania.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z użytkowaniem wieczystym i umową dzierżawy gruntu zabudowanego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy istnieje interes prawny powódki w ustaleniu nieważności umowy dzierżawy gruntu, gdy mogłaby dochodzić swoich praw w innym postępowaniu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, powódka nie wykazała interesu prawnego w ustaleniu nieważności umowy, ponieważ mogłaby dochodzić swoich praw w drodze innego powództwa, np. o zapłatę czynszu lub rozliczenie nakładów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że interes prawny w rozumieniu art. 189 k.p.c. wymaga, aby orzeczenie definitywnie zakończyło spór lub zapobiegło jego powstaniu, a jednocześnie nie istniała inna droga dochodzenia ochrony praw. W tej sprawie powódka mogłaby dochodzić swoich praw w procesie o świadczenie.
Czy umowa dzierżawy gruntu zawarta przez użytkownika wieczystego, który nie jest właścicielem gruntu, jest nieważna, zwłaszcza gdy grunt jest zabudowany?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, umowa dzierżawy zawarta przez użytkownika wieczystego jest ważna, a fakt zabudowania gruntu przez dzierżawcę nie wpływa na ważność tej umowy.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że dla ważności umowy dzierżawy nie jest istotne, czy wydzierżawiającemu przysługuje prawo rzeczowe do przedmiotu dzierżawy. Użytkownik wieczysty ma prawo do zawierania umów dzierżawy, a budynek wzniesiony przez dzierżawcę na gruncie oddanym w użytkowanie wieczyste staje się własnością użytkownika wieczystego, co nie powoduje nieważności umowy dzierżawy gruntu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Z. G. | osoba_fizyczna | powódka |
| Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) w W. | spółka | pozwana |
| (...) W. | organ_państwowy | potencjalny interwenient uboczny |
Przepisy (20)
Główne
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna powództwa o ustalenie istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa; kluczowy dla oceny interesu prawnego.
k.c. art. 693
Kodeks cywilny
Definicja umowy dzierżawy; kluczowa dla oceny ważności umowy.
k.c. art. 58 § 1
Kodeks cywilny
Podstawa nieważności czynności prawnej sprzecznej z ustawą.
k.c. art. 58 § 2
Kodeks cywilny
Podstawa nieważności czynności prawnej sprzecznej z zasadami współżycia społecznego.
k.c. art. 58 § 3
Kodeks cywilny
Nieważność częściowa czynności prawnej.
k.c. art. 232
Kodeks cywilny
Dotyczy ustanowienia użytkowania wieczystego.
k.c. art. 233
Kodeks cywilny
Dotyczy korzystania z gruntu przez użytkownika wieczystego.
k.p.c. art. 98 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania o kosztach procesu.
Pomocnicze
k.c. art. 353
Kodeks cywilny
Zastosowany przez powódkę jako podstawa sprzeczności umowy z prawem.
k.c. art. 235 § 1
Kodeks cywilny
Zastosowany przez powódkę jako podstawa sprzeczności umowy z prawem.
k.c. art. 235 § 2
Kodeks cywilny
Podniesiony przez powódkę jako argument wskazujący na nieważność umowy z uwagi na własność budynków związaną z gruntem.
k.p.c. art. 81
Kodeks postępowania cywilnego
Przywołany przez (...) W. w kontekście braku przesłanek do wstąpienia jako interwenient uboczny.
k.c. art. 60
Kodeks cywilny
Reguluje oświadczenie woli jako zewnętrzne przejawienie woli.
k.c. art. 82
Kodeks cywilny
Nieważność oświadczenia woli z powodu braku świadomości lub swobody.
k.c. art. 83
Kodeks cywilny
Nieważność oświadczenia woli złożonego dla pozoru.
k.c. art. 33
Kodeks cywilny
Dotyczy osób prawnych.
k.c. art. 33 1 § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy jednostek organizacyjnych niebędących osobami prawnymi, którym ustawa przyznaje zdolność prawną.
u.g.n.
Ustawa o gospodarce nieruchomościami
Przywołana przez powoda w kontekście nieodpłatnego oddania użytkowania.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Podstawa ustalenia kosztów zastępstwa procesowego.
u.o.s. art. 1 § 1 pkt 2
Ustawa z dnia 16 listopada 2006 r. o opłacie skarbowej
Podstawa naliczenia opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak interesu prawnego powódki w ustaleniu nieważności umowy dzierżawy, gdyż mogła dochodzić swoich praw w innym postępowaniu. • Użytkownik wieczysty ma prawo zawierać umowy dzierżawy gruntu. • Fakt zabudowania gruntu przez dzierżawcę nie wpływa na ważność umowy dzierżawy. • Spółdzielnia posiadała legitymację do zawarcia umowy dzierżawy jako użytkownik wieczysty.
Odrzucone argumenty
Umowa dzierżawy jest nieważna, ponieważ Spółdzielnia nie miała legitymacji do jej zawarcia z uwagi na zabudowanie gruntu. • Zabudowanie gruntu przekształca go w nieruchomość budynkową, a dzierżawa gruntu jest w takim przypadku nieważna. • Nieważność umowy użytkowania wieczystego zawartej między Gminą a Spółdzielnią.
Godne uwagi sformułowania
Powództwo o ustalenie stosunku prawnego lub prawa może być uwzględnione wtedy, gdy spełnione są dwie przesłanki: interes prawny oraz wykazanie prawdziwości twierdzeń powoda. • Interes prawny występuje wtedy, gdy sam skutek, jaki wywoła uprawomocnienie się wyroku ustalającego, zapewni powodowi ochronę jego prawnie chronionych interesów, czyli definitywnie zakończy spór istniejący lub prewencyjnie zapobiegnie powstaniu takiego sporu w przyszłości. • Dla skuteczności umowy dzierżawy status prawnorzeczowy przedmiotu dzierżawy okazuje się nieistotny.
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalenie, że brak interesu prawnego w powództwie o ustalenie nieważności umowy, gdy istnieją inne drogi dochodzenia roszczeń. Potwierdzenie prawa użytkownika wieczystego do dzierżawy gruntu i ważności takiej umowy mimo zabudowania."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z użytkowaniem wieczystym i umową dzierżawy gruntu zabudowanego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego dotyczącego interesu prawnego w powództwie o ustalenie oraz prawa użytkownika wieczystego do zawierania umów dzierżawy. Jest to interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie cywilnym i nieruchomościach.
“Czy można unieważnić umowę dzierżawy gruntu, bo jest już zabudowany? Sąd wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.