I C 318/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowód J. S. wniósł pozew przeciwko Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej (...) - W. w M., domagając się stwierdzenia nieważności uchwały nr (...) z dnia 9.04.1997 r. oraz uchwały nr (...) z dnia 27.06.2014 r. Uchwale nr (...) zarzucono sprzeczność z Prawem spółdzielczym (art. 18 § 1 i art. 162) poprzez różnicowanie cen sprzedaży gruntów dla członków pracujących i niepracujących oraz niedopuszczenie do udziału w walnym zgromadzeniu członków nieświadczących pracy, emerytów i rencistów. Powód wskazał, że powództwo może być oparte na art. 42 § 2 Prawa spółdzielczego lub art. 189 KPC w zw. z art. 58 KC. Uchwale nr (...) zarzucono sprzeczność z art. 38 § 1 Prawa spółdzielczego i § 31 pkt 6 statutu, wskazując, że podejmowanie uchwał w sprawie zbycia nieruchomości należy do wyłącznej kompetencji Walnego Zgromadzenia, a uchwała nie indywidualizuje działek ani nabywcy. Strona pozwana wniosła o oddalenie powództwa, podnosząc m.in. zarzut braku terminu do zaskarżenia pierwszej uchwały oraz brak regulacji zakazującej udziału w głosowaniu emerytom i rencistom. Sąd Okręgowy w Bielsku-Białej, po rozpoznaniu sprawy, oddalił powództwo. Sąd uznał, że uchwała nr (...) została podjęta w stanie prawnym, który nie przewidywał możliwości jej zaskarżenia po upływie sześciu tygodni od dnia odbycia walnego zgromadzenia, a powództwo o stwierdzenie nieważności po 17 latach było bezzasadne. Sąd podzielił stanowisko Sądu Apelacyjnego w Katowicach, że uchwała nr (...) jest zdarzeniem prawnym, a do oceny jej skutków stosuje się przepisy obowiązujące w dacie jej podjęcia. Sąd odrzucił możliwość oparcia żądania na art. 58 KC, gdyż uchwała nr (...) nie wywoływała bezpośrednich skutków cywilnoprawnych. Odnosząc się do uchwały nr (...) , sąd uznał, że następcze potwierdzenie uchwałą walnego zgromadzenia członków spółdzielni umowy sprzedaży nieruchomości jest prawnie dopuszczalne, opierając się na analogii do art. 103 § 1 i 2 KC, zgodnie z uchwałą Sądu Najwyższego z dnia 14 września 2007 r., III CZP 31/07. Sąd uznał, że identyfikacja sprzedanych środków trwałych po powierzchni działek była wystarczająca, a uchwała nr (...) nie miała charakteru blankietowego. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 98 KPC, zasądzając od powoda na rzecz pozwanego kwotę 197 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów Prawa spółdzielczego dotyczących zaskarżania uchwał, dopuszczalności potwierdzania sprzedaży nieruchomości uchwałą walnego zgromadzenia oraz stosowania analogii do art. 103 KC w przypadku wadliwego podejmowania uchwał przez organy spółdzielni.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie podejmowania uchwał. Interpretacja przepisów Prawa spółdzielczego może ewoluować.
Zagadnienia prawne (3)
Czy uchwała walnego zgromadzenia członków spółdzielni, podjęta w stanie prawnym nieprzewidującym możliwości jej zaskarżenia po upływie określonego terminu, może być stwierdzona jako nieważna po upływie wielu lat od jej podjęcia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli powództwo o stwierdzenie nieważności jest oparte na przepisach, które nie przewidują takiej możliwości dla uchwał podjętych w poprzednim stanie prawnym, a termin do zaskarżenia uchwały został przekroczony.
Uzasadnienie
Sąd oparł się na przepisach obowiązujących w dacie podjęcia uchwały i uznał, że powództwo o uchylenie uchwały powinno być wniesione w ciągu sześciu tygodni od dnia odbycia walnego zgromadzenia, a powód wniósł o stwierdzenie nieważności po 17 latach.
Czy uchwała walnego zgromadzenia członków spółdzielni zatwierdzająca sprzedaż nieruchomości, która nie zawiera szczegółowego oznaczenia działek (np. numerów ksiąg wieczystych) ani nabywcy, jest nieważna?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli uchwała potwierdza czynność już dokonaną, a identyfikacja sprzedanych środków trwałych po powierzchni działek jest wystarczająca, a ponadto do umowy zawartej przez zarząd bez wymaganej uchwały walnego zgromadzenia ma zastosowanie w drodze analogii art. 103 § 1 i 2 KC.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na uchwałę SN III CZP 31/07, zgodnie z którą do umowy zawartej przez zarząd spółdzielni bez wymaganej uchwały walnego zgromadzenia ma zastosowanie w drodze analogii art. 103 § 1 i 2 KC. Identyfikacja działek po powierzchni była wystarczająca, a uchwała nie miała charakteru blankietowego.
Czy uchwała walnego zgromadzenia członków spółdzielni różnicująca ceny sprzedaży gruntów dla członków pracujących i niepracujących jest sprzeczna z prawem spółdzielczym?
Uzasadnienie
Sąd nie rozstrzygnął tej kwestii bezpośrednio, skupiając się na terminach zaskarżenia i dopuszczalności uchwały dotyczącej zbycia nieruchomości.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. S. | osoba_fizyczna | powód |
| Rolnicza Spółdzielnia Produkcyjna (...) - W. w M. | spółka | pozwany |
| S. J. | osoba_fizyczna | interwenient uboczny |
Przepisy (13)
Główne
p.s. art. 42 § § 2
Prawo spółdzielcze
Uchwała sprzeczna z ustawą jest nieważna. Członek spółdzielni może zaskarżyć uchwałę do sądu z powodu niezgodności z prawem lub statutem.
p.s. art. 42 § § 3
Prawo spółdzielcze
Powództwo o uchylenie uchwały walnego zgromadzenia powinno być wniesione w ciągu sześciu tygodni od dnia odbycia walnego zgromadzenia, a w przypadku członka nieobecnego - w ciągu sześciu tygodni od dnia powzięcia wiadomości o uchwale, nie później niż rok od dnia odbycia walnego zgromadzenia.
p.s. art. 38 § § 1
Prawo spółdzielcze
Do wyłącznej właściwości walnego zgromadzenia należy podejmowanie uchwał w sprawach zbycia nieruchomości, zbycia zakładu lub innej wyodrębnionej jednostki organizacyjnej.
Pomocnicze
p.s. art. 18 § § 1
Prawo spółdzielcze
p.s. art. 162
Prawo spółdzielcze
k.c. art. 58
Kodeks cywilny
Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Nieważna jest czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa.
k.c. art. 103 § § 1
Kodeks cywilny
Jeżeli zawierający umowę jako pełnomocnik nie ma umocowania albo przekroczy jego zakres, ważność umowy zależy od jej potwierdzenia przez osobę, w której imieniu umowa została zawarta.
k.c. art. 103 § § 2
Kodeks cywilny
Druga strona może wyznaczyć osobie, w której imieniu umowa została zawarta, odpowiedni termin do potwierdzenia umowy; staje się wolna po bezskutecznym upływie wyznaczonego terminu.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 99
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 98 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu art. 10 § ust. 1 pkt 1
Argumenty
Skuteczne argumenty
Uchwała nr (...) została podjęta w stanie prawnym, który nie przewidywał możliwości jej zaskarżenia po upływie sześciu tygodni od dnia odbycia walnego zgromadzenia. • Powództwo o stwierdzenie nieważności uchwały nr (...) po 17 latach od jej podjęcia jest bezzasadne. • Następcze potwierdzenie uchwałą walnego zgromadzenia członków spółdzielni umowy sprzedaży nieruchomości jest prawnie dopuszczalne na podstawie analogii do art. 103 § 1 i 2 KC. • Identyfikacja sprzedanych środków trwałych po powierzchni działek w uchwale nr (...) była wystarczająca. • Uchwała nr (...) nie miała charakteru blankietowego.
Odrzucone argumenty
Uchwała nr (...) jest sprzeczna z art. 18 § 1 Prawa spółdzielczego, ponieważ różnicuje ceny sprzedaży gruntów dla członków pracujących i niepracujących. • Uchwała nr (...) jest sprzeczna z art. 162 Prawa spółdzielczego poprzez niedopuszczenie do udziału w walnym zgromadzeniu członków nieświadczących pracy, emerytów i rencistów. • Uchwała nr (...) jest sprzeczna z art. 38 § 1 Prawa spółdzielczego i § 31 pkt 6 statutu, ponieważ podejmowanie uchwał w sprawie zbycia nieruchomości należy do wyłącznej kompetencji Walnego Zgromadzenia. • Uchwała nr (...) nie indywidualizuje działek gruntu ani nabywcy. • Prawo spółdzielcze nie przewiduje możliwości konwalidowania wadliwych czynności prawnych poprzez ich zatwierdzenie.
Godne uwagi sformułowania
Powództwo mogło by być także oparte o przepis art. 58 kc w zw. z art. 189 kpc. • Sąd podziela zdanie, że uchwały organów spółdzielni rodzące skutki cywilno-prawne podlegają - jako czynności prawne - odpowiednim przepisom zawartym w kodeksie cywilnym. • Do umowy zawartej przez zarząd spółdzielni bez wymaganej do jej ważności uchwały walnego zgromadzenia lub rady nadzorczej ma zastosowanie w drodze analogii art. 103 § 1 i 2 k.c. • Identyfikacja sprzedanych środków trwałych po powierzchni działek była wystarczająca. • Uchwała nr (...) / (...) nie ma takiego charakteru [blankietowego]. Odnosi się do konkretnych, możliwych do zidentyfikowania nieruchomości.
Skład orzekający
Anna Szwed-Szczygieł
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa spółdzielczego dotyczących zaskarżania uchwał, dopuszczalności potwierdzania sprzedaży nieruchomości uchwałą walnego zgromadzenia oraz stosowania analogii do art. 103 KC w przypadku wadliwego podejmowania uchwał przez organy spółdzielni."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie podejmowania uchwał. Interpretacja przepisów Prawa spółdzielczego może ewoluować.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych i materialnoprawnych w prawie spółdzielczym, takich jak terminy zaskarżenia uchwał i zasady zbywania majątku spółdzielni, co jest istotne dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie.
“Nieważność uchwał spółdzielni – czy można je zaskarżyć po latach? Kluczowa interpretacja SN.”
Dane finansowe
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 197 PLN
Sektor
rolnictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.