I C 226/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka A. W. domagała się od (...) S.A. w W. 80.000 zł zadośćuczynienia za krzywdę doznaną w związku ze śmiercią siostry I. J. i siostrzenicy A. J. w wypadku komunikacyjnym z 24 grudnia 1997 r. Sprawca wypadku posiadał ubezpieczenie OC u pozwanego. Powódka wskazała, że śmierć najbliższych stanowi naruszenie dóbr osobistych, a więź rodzinna jest dobrem podlegającym ochronie. Pozwany wnosił o oddalenie powództwa, argumentując, że po upływie blisko 20 lat od zdarzenia, trudno ocenić intensywność relacji i naruszenie dóbr osobistych, a relacje nie były nadzwyczajne. Sąd Okręgowy w Częstochowie, rozpoznając sprawę, ustalił, że więzi rodzinne między powódką, jej siostrą i siostrzenicą były bardzo silne. Sąd uznał, że nawet jeśli zdarzenie miało miejsce przed wejściem w życie art. 446 § 4 k.c., naruszenie dóbr osobistych w postaci zerwania więzi rodzinnej uzasadnia przyznanie zadośćuczynienia na podstawie art. 448 k.c. w związku z art. 24 § 1 k.c. Sąd przyznał, że powódka przez około dwa lata po wypadku przeżywała silną traumę i żałobę. Jednakże, biorąc pod uwagę upływ kilkunastu lat od zdarzenia, fakt, że powódka urodziła kolejne dzieci i prowadzi normalne życie rodzinne, uznał pierwotne żądanie za wygórowane. Ostatecznie zasądził 30.000 zł zadośćuczynienia (20.000 zł za śmierć siostry, 10.000 zł za śmierć siostrzenicy), oddalając powództwo w pozostałej części. O kosztach procesu orzeczono na zasadzie wzajemnego zniesienia, a pozwanemu nakazano zwrócić niewykorzystaną zaliczkę na wydatki.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie podstawy prawnej i kryteriów przyznawania zadośćuczynienia za śmierć osoby bliskiej na podstawie art. 448 k.c. w przypadku zdarzeń sprzed 2008 r., a także ocena wpływu upływu czasu na wysokość zadośćuczynienia.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji sprzed nowelizacji przepisów, a ocena wysokości zadośćuczynienia jest indywidualna dla każdej sprawy.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zerwanie więzi rodzinnej wskutek śmierci osoby bliskiej, która nastąpiła przed wejściem w życie art. 446 § 4 k.c., może stanowić podstawę do zasądzenia zadośćuczynienia na podstawie art. 448 k.c. w związku z art. 24 § 1 k.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zerwanie więzi rodzinnej wskutek śmierci osoby bliskiej, nawet jeśli nastąpiło przed wejściem w życie art. 446 § 4 k.c., może stanowić naruszenie dóbr osobistych członków rodziny i uzasadniać przyznanie im zadośćuczynienia na podstawie art. 448 k.c. w związku z art. 24 § 1 k.c.
Uzasadnienie
Sąd powołując się na ugruntowane orzecznictwo, stwierdził, że prawo do życia w rodzinie jest dobrem osobistym podlegającym ochronie, a jego naruszenie przez spowodowanie śmierci osoby bliskiej uzasadnia przyznanie zadośćuczynienia na podstawie art. 448 k.c., nawet jeśli zdarzenie miało miejsce przed wejściem w życie przepisów wprowadzających takie roszczenie.
Jakie kryteria należy brać pod uwagę przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia za zerwanie więzi rodzinnej po śmierci osoby bliskiej, zwłaszcza po upływie kilkunastu lat od zdarzenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przy ustalaniu wysokości zadośćuczynienia należy brać pod uwagę całokształt okoliczności, w tym intensywność więzi rodzinnych, dramatyzm doznań, poczucie osamotnienia, cierpienia moralne, wstrząs psychiczny, a także upływ czasu od zdarzenia i stopień pogodzenia się z losem.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że choć czas łagodzi ból, nie może pozbawić poszkodowanego prawa do kompensaty krzywdy. Niemniej jednak, upływ kilkunastu lat od zdarzenia oraz fakt, że powódka odnalazła równowagę życiową, muszą być brane pod uwagę przy ocenie zasadności i wysokości żądania.
Od kiedy należą się odsetki ustawowe za opóźnienie od zasądzonego zadośćuczynienia w przypadku ubezpieczenia OC?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Odsetki ustawowe za opóźnienie należą się od dnia następującego po upływie terminu do zaspokojenia roszczenia przez ubezpieczyciela, który wynosi 30 dni od zgłoszenia szkody, chyba że ustalenie odpowiedzialności lub wysokości odszkodowania wymagało postępowania wyjaśniającego.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że zgodnie z ustawą o ubezpieczeniach obowiązkowych, ubezpieczyciel ma 30 dni na wypłatę odszkodowania od zgłoszenia szkody. W niniejszej sprawie termin ten upłynął 12 stycznia 2017 r., stąd odsetki należą się od 13 stycznia 2017 r.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. W. | osoba_fizyczna | powódka |
| (...) S.A. | spółka | pozwany |
Przepisy (9)
Główne
k.c. art. 448
Kodeks cywilny
Podstawa do zasądzenia zadośćuczynienia za naruszenie dóbr osobistych, w tym więzi rodzinnej, w przypadku śmierci osoby bliskiej.
k.c. art. 24 § § 1
Kodeks cywilny
Podstawa ochrony dóbr osobistych.
k.c. art. 822 § § 1, 2 i 4
Kodeks cywilny
Podstawa odpowiedzialności ubezpieczyciela z tytułu ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej.
u.u.o. art. 14 § ust. 1 i 2
Ustawa o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych
Terminy wypłaty odszkodowania przez ubezpieczyciela.
Pomocnicze
k.c. art. 23
Kodeks cywilny
Katalog dóbr osobistych podlegających ochronie.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa orzekania o kosztach procesu.
k.c. art. 455 § § 1
Kodeks cywilny
Określenie wymagalności świadczenia.
k.c. art. 481 § § 1 i 2
Kodeks cywilny
Podstawa zasądzenia odsetek za opóźnienie.
k.c. art. 482 § § 1
Kodeks cywilny
Podstawa zasądzenia odsetek od odsetek.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Silna więź rodzinna między powódką a zmarłymi. • Naruszenie dóbr osobistych w postaci więzi rodzinnej. • Zasada kompensacji krzywdy niemajątkowej. • Prawo do życia w rodzinie jako dobro osobiste podlegające ochronie.
Odrzucone argumenty
Zbyt długi upływ czasu od zdarzenia uniemożliwiający ocenę intensywności relacji. • Relacje rodzinne nie były nadzwyczajne. • Żądana kwota zadośćuczynienia była wygórowana.
Godne uwagi sformułowania
Czas wycisza emocje i łagodzi ból. • Rodzina jako związek najbliższych osób, które łączy szczególna więź wynikająca najczęściej z pokrewieństwa, podlega ochronie prawa. • Więź rodzinna odgrywa doniosłą rolę, zapewniając członkom rodziny m.in. poczucie stabilności, wzajemne wsparcie obejmujące sferę materialną i niematerialną oraz gwarantuje wzajemną pomoc. • Traumatyczne przeżycia, których doświadczyła to już przeszłość i to odległa.
Skład orzekający
Jacek Włodarczyk
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie podstawy prawnej i kryteriów przyznawania zadośćuczynienia za śmierć osoby bliskiej na podstawie art. 448 k.c. w przypadku zdarzeń sprzed 2008 r., a także ocena wpływu upływu czasu na wysokość zadośćuczynienia."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji sprzed nowelizacji przepisów, a ocena wysokości zadośćuczynienia jest indywidualna dla każdej sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy emocjonalnie trudnego tematu śmierci bliskich i dochodzenia zadośćuczynienia po wielu latach, co może zainteresować szersze grono odbiorców, nie tylko prawników.
“Czy można dostać zadośćuczynienie za śmierć bliskich po 20 latach? Sąd Okręgowy odpowiada.”
Dane finansowe
WPS: 80 000 PLN
zadośćuczynienie: 30 000 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.