I ACA 91/19Brak interesu prawnego w uchyleniu uchwał spółdzielni
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła powództwa L. O. przeciwko (...) Spółdzielni Mieszkaniowej (...) o ustalenie nieważności uchwał odmawiających jej przyjęcia w poczet członków spółdzielni. Sąd Okręgowy w Koszalinie oddalił powództwo, uznając, że powódka nie uzyskała zgody pozostałych współwłaścicieli lokalu na wykonywanie uprawnień wynikających z członkostwa, co było wymogiem na podstawie art. 3 ust. 5 ustawy o spółdzielniach mieszkaniowych. Powódka wniosła apelację, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego. Sąd Apelacyjny w Szczecinie oddalił apelację, stwierdzając, że powódka nie wykazała interesu prawnego w rozumieniu art. 189 k.p.c. do dochodzenia ustalenia nieważności uchwał. Sąd uznał, że właściwą drogą ochrony praw powódki jest powództwo o nakazanie złożenia oświadczenia woli o przyjęcie w poczet członków, zgodnie z art. 64 k.c., a nie o stwierdzenie nieważności uchwał odmawiających przyjęcia. Oddalenie apelacji skutkowało zasądzeniem od powódki kosztów postępowania apelacyjnego na rzecz pozwanej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że powództwo o stwierdzenie nieważności uchwał spółdzielni mieszkaniowej odmawiających przyjęcia w poczet członków jest niedopuszczalne z powodu braku interesu prawnego, gdy właściwą drogą jest powództwo o nakazanie złożenia oświadczenia woli.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z członkostwem w spółdzielniach mieszkaniowych i interpretacją art. 189 k.p.c. w kontekście uchwał organów spółdzielni.
Zagadnienia prawne (2)
Czy powódka ma interes prawny w ustaleniu nieważności uchwał spółdzielni odmawiających jej przyjęcia w poczet członków, zamiast dochodzenia roszczenia o nakazanie przyjęcia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, powódka nie wykazała interesu prawnego w ustaleniu nieważności uchwał. Właściwą drogą ochrony jej praw jest powództwo o nakazanie złożenia oświadczenia woli o przyjęcie w poczet członków.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że wyrok stwierdzający nieważność uchwały nie spowoduje nawiązania stosunku członkostwa ani nie zobowiąże spółdzielni do podjęcia uchwały zgodnej z oczekiwaniami powódki. Dlatego właściwą drogą jest powództwo o nakazanie złożenia oświadczenia woli, które jest wykonalne i zapewnia pełną ochronę prawną.
Czy w przypadku współwłasności lokalu mieszkalnego, zgoda pozostałych współwłaścicieli jest wymagana do przyjęcia jednego ze współwłaścicieli w poczet członków spółdzielni mieszkaniowej?
Odpowiedź sądu
Sąd Apelacyjny nie rozstrzygnął tej kwestii bezpośrednio, skupiając się na braku interesu prawnego powódki w ustaleniu nieważności uchwał. Wskazał jednak, że kwestia ta będzie badana w ramach powództwa o nakazanie przyjęcia w poczet członków.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji uznał brak zgody pozostałych współwłaścicieli za wystarczającą przesłankę do oddalenia powództwa. Sąd Apelacyjny pominął tę kwestię, koncentrując się na braku interesu prawnego powódki w dochodzeniu ustalenia nieważności uchwał.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| L. O. | osoba_fizyczna | powódka |
| (...) Spółdzielnia Mieszkaniowa (...) z siedzibą w K. | spółka | pozwana |
Przepisy (12)
Główne
u.s.m. art. 3 § ust. 5
Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych
W przypadku współwłasności lokalu, członkiem spółdzielni może być tylko jedna osoba, chyba że przysługuje małżonkom. Pozostali współwłaściciele mogą wyznaczyć pełnomocnika. Brak zgody pozostałych współwłaścicieli na wykonywanie uprawnień wynikających z członkostwa był podstawą odmowy przyjęcia powódki.
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna powództwa o ustalenie istnienia stosunku prawnego lub prawa. Sąd uznał, że powódka nie wykazała interesu prawnego w rozumieniu tego przepisu.
k.c. art. 64
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący zastąpienia oświadczenia woli prawomocnym orzeczeniem sądu, wskazany jako właściwa podstawa ochrony praw powódki.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
Pomocnicze
u.s.m. art. 1 § ust. 7-9
Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych
Przepisy te regulują kwestie członkostwa i wyłączenia przepisów ustawy Prawo spółdzielcze.
u.s.m. art. 3 § ust. 3(1)
Ustawa o spółdzielniach mieszkaniowych
Przepis ten dotyczy możliwości przyjęcia w poczet członków osób posiadających prawo odrębnej własności lokalu bez obowiązku wnoszenia wpisowego i udziału, co było przedmiotem sporu.
p.s. art. 16
Ustawa Prawo spółdzielcze
Przepis dotyczący deklaracji członkowskiej, który był analizowany w kontekście wymogów formalnych.
k.p.c. art. 382
Kodeks postępowania cywilnego
Reguluje postępowanie apelacyjne i orzekanie sądu drugiej instancji na podstawie materiału zebranego w pierwszej instancji oraz w postępowaniu apelacyjnym.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oceny dowodów przez sąd, zarzut naruszenia tego przepisu został podniesiony w apelacji, ale uznany za kwestionowanie oceny prawnej.
k.p.c. art. 98 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy zasad orzekania o kosztach procesu.
k.p.c. art. 108 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy rozstrzygnięcia o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie w instancji.
k.c. art. 58
Kodeks cywilny
Dotyczy nieważności czynności prawnej, wskazany jako potencjalna podstawa kwestionowania uchwał.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak interesu prawnego powódki w ustaleniu nieważności uchwał w trybie art. 189 k.p.c. • Właściwą drogą ochrony praw powódki jest powództwo o nakazanie złożenia oświadczenia woli o przyjęcie w poczet członków (art. 64 k.c.). • Wyrok ustalający nieważność uchwały nie spowoduje nawiązania stosunku członkostwa ani nie zobowiąże spółdzielni do podjęcia uchwały zgodnej z oczekiwaniami powódki.
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 1, 3 u.s.m., art. 16 p.s.) poprzez ich pominięcie i niezastosowanie. • Naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego. • Niewyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności faktycznych.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Apelacyjny nie jest związany przedstawionymi w apelacji zarzutami dotyczącymi naruszenia prawa materialnego, wiążą go natomiast zarzuty dotyczące naruszenia prawa procesowego. • Żądanie pozwu w pierwszej kolejności powinno być poddane analizie w świetle art. 189 k.p.c. • Brak wykazania przesłanek z art. 189 k.p.c. oznaczać musi powinność oddalenia przez sąd powództwa bez analizy zagadnień dotyczących oceny konstytucyjności przepisów. • Właściwą ochronę prawa powódki jako właścicielki wynikającego z cytowanych przepisów jest powództwo o nakazanie złożenia oświadczenia woli o przyjęciu w poczet członków. • Wyrok ustalający nieważność uchwały nie zamyka sporu także w tej płaszczyźnie, co powoduje, że również potencjalne istnienie roszczeń odszkodowawczych nie uzasadnia twierdzenia o posiadaniu interesu prawnego będącego przesłanką zasadności żądania stwierdzenia nieważności uchwały.
Skład orzekający
Leon Miroszewski
przewodniczący
Dorota Gamrat-Kubeczak
członek
Halina Zarzeczna
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że powództwo o stwierdzenie nieważności uchwał spółdzielni mieszkaniowej odmawiających przyjęcia w poczet członków jest niedopuszczalne z powodu braku interesu prawnego, gdy właściwą drogą jest powództwo o nakazanie złożenia oświadczenia woli."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z członkostwem w spółdzielniach mieszkaniowych i interpretacją art. 189 k.p.c. w kontekście uchwał organów spółdzielni.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy powszechnego problemu dostępu do członkostwa w spółdzielniach mieszkaniowych i pokazuje, jak kluczowe jest wybranie właściwej ścieżki procesowej dla ochrony swoich praw.
“Chcesz zostać członkiem spółdzielni? Uważaj, którą drogę procesową wybierzesz!”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.