Orzeczenie · 2013-07-23

I ACa 590/13

Sąd
Sąd Apelacyjny w Krakowie
Miejsce
Kraków
Data
2013-07-23
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokaapelacyjny
bezumowne korzystanienieruchomośćdzierżawapotrącenieremontmur oporowyprawo wodnekoszty procesu

Gmina M. Z. pozwała J. K. o zapłatę 385 000 zł tytułem odszkodowania za bezumowne korzystanie z nieruchomości w okresie od kwietnia 2004 r. do kwietnia 2007 r. Pozwany J. K. wniósł o potrącenie wzajemnej wierzytelności w wysokości 225 000 zł, stanowiącej wartość prac remontowych muru oporowego na potoku M., który sąsiadował z dzierżawioną przez niego nieruchomością. Pozwany zgłosił również powództwo wzajemne o zwrot nakładów i odszkodowanie. Sąd Okręgowy w Nowym Sączu pierwotnie zasądził od J. K. na rzecz gminy 348 000 zł, jednak po apelacji Sąd Apelacyjny uchylił to rozstrzygnięcie w części. W ponownym postępowaniu Sąd Okręgowy zasądził od pozwanego na rzecz gminy odsetki ustawowe od kwoty 225 000 zł za okres od maja do lipca 2007 r., uznając zarzut potrącenia za zasadny. Sąd Apelacyjny, rozpoznając apelacje obu stron, zmienił zaskarżony wyrok. Uznał, że potrącenie wierzytelności pozwanego z tytułu remontu muru oporowego było skuteczne od chwili, gdy stało się możliwe, co umorzyło roszczenie gminy o odsetki. W związku z tym, powództwo gminy zostało oddalone w całości. Sąd Apelacyjny oddalił również apelację pozwanego w zakresie kosztów postępowania, uznając, że jego argumenty dotyczące zastosowania art. 102 kpc nie były wystarczające, zwłaszcza w kontekście oddalenia jego powództwa wzajemnego i faktu bezumownego korzystania z nieruchomości. Koszty postępowania apelacyjnego zostały wzajemnie zniesione.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących potrącenia wierzytelności, skutków potrącenia w kontekście odsetek, obowiązku utrzymania urządzeń wodnych oraz odpowiedzialności wydzierżawiającego za nakłady dzierżawcy.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z remontem muru oporowego i bezumownym korzystaniem z nieruchomości.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wierzytelność z tytułu nakładów poniesionych na remont muru oporowego może być skutecznie potrącona z wierzytelnością gminy z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wierzytelność z tytułu remontu muru oporowego może być skutecznie potrącona z wierzytelnością gminy z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że obowiązek utrzymania muru oporowego spoczywał na gminie jako wydzierżawiającej, a pozwany, zastępując gminę w tym obowiązku, nabył wierzytelność o zwrot poniesionych kosztów. Potrącenie tej wierzytelności z wierzytelnością gminy było skuteczne.

Jaki jest termin, od którego potrącenie wywołuje skutki prawne w kontekście naliczania odsetek od wierzytelności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Potrącenie wywołuje skutki prawne od chwili, kiedy stało się możliwe, co oznacza, że umarza wierzytelności wstecznie, niwecząc stan opóźnienia.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny oparł się na art. 499 § 2 k.c., wskazując, że skutki potrącenia powstają od chwili, gdy stało się ono możliwe, co wyklucza naliczanie odsetek za okres od tej daty do daty faktycznego złożenia oświadczenia o potrąceniu.

Czy w sytuacji, gdy pozwany występował również jako powód wzajemny, a jego powództwo zostało oddalone w całości, sąd powinien odstąpić od obciążania go kosztami postępowania na podstawie art. 102 kpc?

Odpowiedź sądu

Nie, sąd nie powinien odstępować od obciążania pozwanego kosztami postępowania w tej sytuacji.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że argumenty pozwanego dotyczące trudnej sytuacji osobistej i zdrowotnej oraz starań o ratowanie karczmy nie były wystarczające do zastosowania art. 102 kpc, zwłaszcza w kontekście oddalenia jego powództwa wzajemnego i faktu bezumownego korzystania z nieruchomości.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku i oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
J. K.

Strony

NazwaTypRola
Gmina M. Z.instytucjapowód
J. K.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (13)

Główne

k.c. art. 498 § 1

Kodeks cywilny

Określa przesłanki potrącenia wierzytelności.

k.c. art. 499

Kodeks cywilny

Określa skutki potrącenia, w tym jego retroaktywność.

k.c. art. 663

Kodeks cywilny

Dotyczy obowiązku wynajmującego do dokonywania napraw, które obciążają wynajmującego.

Pomocnicze

k.c. art. 662 § 1

Kodeks cywilny

Obowiązek utrzymania przedmiotu najmu w stanie zdatnym do umówionego użytku.

k.c. art. 694

Kodeks cywilny

Stosowanie przepisów o najmie do dzierżawy.

pr. wod. art. 36 § 5

Ustawa Prawo wodne

Podstawa do dochodzenia świadczeń z tytułu wydatków poniesionych na utrzymanie murów i urządzeń wodnych.

pr. wod. art. 77 § 2

Ustawa Prawo wodne

Obowiązek utrzymania murów i urządzeń wodnych przez właścicieli nieruchomości.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Zasady wzajemnego zniesienia lub zasądzenia kosztów postępowania.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość odstąpienia od obciążania strony kosztami w szczególnie uzasadnionych wypadkach.

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość zmiany lub uchylenia orzeczenia sądu pierwszej instancji.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Oddalenie apelacji.

k.p.c. art. 108 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach w postępowaniu apelacyjnym.

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zakres rozpoznania sprawy przez sąd drugiej instancji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Potrącenie wierzytelności z tytułu remontu muru oporowego z wierzytelnością gminy z tytułu bezumownego korzystania z nieruchomości. • Retroaktywne skutki potrącenia od chwili, gdy stało się ono możliwe, co niweczy stan opóźnienia i obowiązek zapłaty odsetek.

Odrzucone argumenty

Roszczenie gminy o zapłatę odszkodowania za bezumowne korzystanie z nieruchomości. • Roszczenie gminy o zapłatę odsetek za okres od 7 maja 2007 r. do 19 lipca 2007 r. • Argumenty pozwanego o zastosowanie art. 102 kpc w zakresie kosztów postępowania.

Godne uwagi sformułowania

potrącenie wywołuje skutki od czasu kiedy stało się możliwe, niwecząc tym samym stan opóźnienia • zastępcze wykonanie zobowiązania, obciążającego stronę powodową

Skład orzekający

Wojciech Kościołek

przewodniczący

Teresa Rak

sędzia

Grzegorz Krężołek

sędzia (sprawozdawca)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących potrącenia wierzytelności, skutków potrącenia w kontekście odsetek, obowiązku utrzymania urządzeń wodnych oraz odpowiedzialności wydzierżawiającego za nakłady dzierżawcy."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z remontem muru oporowego i bezumownym korzystaniem z nieruchomości.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje złożoność rozliczeń między stronami umowy dzierżawy, zwłaszcza w kontekście nakładów i bezumownego korzystania, a także precyzyjnie wyjaśnia skutki potrącenia wierzytelności.

Potrącenie wierzytelności: jak remont muru zniwelował roszczenie gminy o odszkodowanie?

Dane finansowe

WPS: 385 000 PLN

odsetki ustawowe: 225 000 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst