Orzeczenie · 2026-04-13

I ACa 464/25Zmiana wyroku szkoda górniczą przedawnienie

Sąd
Sąd Apelacyjny w Katowicach
Miejsce
Katowice
Data
2026-04-13
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokaapelacyjny
szkoda górniczaodpowiedzialność deliktowaprzedawnienieprawo geologiczne i górniczekodeks cywilnynieruchomośćbudynekodszkodowanieapelacjakoszty procesu

Sprawa dotyczyła roszczenia o naprawienie szkody górniczej, w tym za przechylenie budynku mieszkalnego powoda. Sąd Okręgowy zasądził od pozwanego (...) Spółki Akcyjnej kwotę 262 121 zł. Pozwany wniósł apelację, zarzucając naruszenie prawa materialnego (przedawnienie roszczenia o naprawienie szkody w postaci przechylenia budynku) oraz prawa procesowego (naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów poprzez dowolną ocenę opinii biegłych). Sąd Apelacyjny uznał apelację za zasadną w znacznej części. Kluczowe dla rozstrzygnięcia okazało się ustalenie daty powstania szkody w postaci przechylenia budynku. Sąd Apelacyjny, opierając się na opinii biegłego T. U., ustalił, że szkoda ta powstała w okresie wcześniejszym, przed działalnością górniczą pozwanego, a roszczenie w tym zakresie uległo przedawnieniu zgodnie z art. 149 Prawa geologicznego i górniczego. Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok, zasądzając od pozwanego na rzecz powoda jedynie kwotę 16 891,59 zł tytułem innych szkód górniczych, które nie uległy przedawnieniu, a w pozostałej części powództwo oddalił. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zostało oparte na zasadzie słuszności (art. 102 k.p.c.).

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie momentu dowiedzenia się o szkodzie w przypadku szkód górniczych (przechylenie budynku) i jego wpływu na bieg terminu przedawnienia. Ocena dowodu z opinii biegłych w kontekście naruszenia art. 233 k.p.c. Zastosowanie art. 102 k.p.c. w sprawach o szkody górnicze.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji szkód górniczych i przedawnienia, ale zasady oceny dowodów i stosowania art. 102 k.p.c. mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (3)

Czy roszczenie o naprawienie szkody w postaci przechylenia budynku spowodowanego ruchem zakładu górniczego uległo przedawnieniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, roszczenie o naprawienie szkody w postaci przechylenia budynku uległo przedawnieniu, ponieważ powód dowiedział się o szkodzie najpóźniej w listopadzie 2013 roku, a pozew został wniesiony w kwietniu 2019 roku, przekraczając 5-letni termin przedawnienia.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że powód powziął wiedzę o szkodzie w postaci przechylenia budynku co najmniej w listopadzie 2013 roku, co wynika z jego wcześniejszych zgłoszeń i opinii biegłych. Ponieważ pozew został złożony po upływie 5-letniego terminu przedawnienia, roszczenie w tym zakresie zostało oddalone.

Czy pozwany ponosi odpowiedzialność za szkody górnicze powstałe przed datą nabycia przedsiębiorstwa?

Odpowiedź sądu

Tak, pozwany ponosi odpowiedzialność za szkody powstałe przed datą nabycia przedsiębiorstwa na podstawie art. 55^4 k.c.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy wskazał, że zgodnie z art. 55^4 k.c., nabywca przedsiębiorstwa jest odpowiedzialny solidarnie ze zbywcą za zobowiązania związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa. Pozwany odpowiada zatem za szkody powstałe przed datą nabycia Oddziału.

Jak ocenić dowód z opinii biegłych w kontekście zarzutu naruszenia art. 233 k.p.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sąd I instancji naruszył art. 233 k.p.c. poprzez dowolną ocenę dowodów z opinii biegłych, nie wyjaśniając w sposób przekonujący, dlaczego przyjął jedną opinię jako miarodajną, a inne odrzucił.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał zarzut naruszenia art. 233 k.p.c. za uzasadniony, wskazując na brak wystarczającego wyjaśnienia przez Sąd Okręgowy podstawy wyboru opinii biegłego Z. F. i odrzucenia opinii T. U., co stanowiło naruszenie zasady swobodnej oceny dowodów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Zmiana wyroku
Strona wygrywająca
powód (w części)

Strony

NazwaTypRola
H. K.osoba_fizycznapowód
(...) Spółka Akcyjna w R.spółkapozwany

Przepisy (16)

Główne

u.p.g.g. art. 144 § 1

Ustawa - Prawo geologiczne i górnicze

Właściciel nie może sprzeciwić się zagrożeniom spowodowanym ruchem zakładu górniczego, ale może żądać naprawienia szkody.

u.p.g.g. art. 145

Ustawa - Prawo geologiczne i górnicze

Do naprawienia szkód stosuje się przepisy Kodeksu cywilnego.

u.p.g.g. art. 149

Ustawa - Prawo geologiczne i górnicze

Roszczenia z tytułu szkód górniczych przedawniają się z upływem 5 lat od dnia dowiedzenia się o szkodzie.

Pomocnicze

k.c. art. 55^4

Kodeks cywilny

Nabywca przedsiębiorstwa jest odpowiedzialny solidarnie ze zbywcą za jego zobowiązania związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa.

k.c. art. 435 § 1

Kodeks cywilny

Prowadzący przedsiębiorstwo wprawiane w ruch za pomocą sił przyrody ponosi odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przez ruch przedsiębiorstwa.

k.c. art. 361 § 2

Kodeks cywilny

Naprawienie szkody obejmuje straty i utracone korzyści.

k.c. art. 363 § 1

Kodeks cywilny

Naprawienie szkody następuje przez przywrócenie stanu poprzedniego lub zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej.

k.c. art. 481

Kodeks cywilny

Odsetki za opóźnienie.

k.c. art. 5

Kodeks cywilny

Nadużycie prawa podmiotowego.

k.p.c. art. 100

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada odpowiedzialności za wynik procesu w zakresie kosztów.

k.p.c. art. 108

Kodeks postępowania cywilnego

Szczegółowe wyliczenie kosztów.

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.c. art. 102

Kodeks postępowania cywilnego

Odstąpienie od obciążania strony kosztami procesu w wypadkach szczególnie uzasadnionych.

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zmiana zaskarżonego orzeczenia przez sąd odwoławczy.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Oddalenie apelacji.

u.k.s.c. art. 113 § 1

Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych

Obciążenie stron nieuiszczonymi kosztami sądowymi.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedawnienie roszczenia o naprawienie szkody w postaci przechylenia budynku. • Naruszenie przez Sąd Okręgowy zasady swobodnej oceny dowodów (art. 233 k.p.c.) poprzez dowolną ocenę opinii biegłych.

Odrzucone argumenty

Pełne uwzględnienie roszczenia powoda w kwocie 262 121 zł. • Brak przedawnienia roszczenia o naprawienie szkody w postaci przechylenia budynku.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Apelacyjny uznał zarzut naruszenia art. 233 k.p.c. należało uznać za uzasadniony. • W piśmiennictwie wskazuje się dodatkowo na poziom wiedzy biegłego, podstawy teoretyczne opinii, sposób motywowania sformułowanego w niej stanowiska oraz stopień stanowczości wyrażonych ocen jako na kryteria, według których dowód z opinii biegłego poddawany winien być ocenie. • W ocenie Sądu Apelacyjnego niewątpliwie powód powziął wiedzę o szkodzie w postaci przechyłu budynku co najmniej w listopadzie 2013r. • Sąd Apelacyjny uznał, że w sprawie zachodzą okoliczności dające podstawę do zastosowania w niniejszym procesie powołanej normy art. 102 k.p.c.

Skład orzekający

Aleksandra Korusiewicz

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie momentu dowiedzenia się o szkodzie w przypadku szkód górniczych (przechylenie budynku) i jego wpływu na bieg terminu przedawnienia. Ocena dowodu z opinii biegłych w kontekście naruszenia art. 233 k.p.c. Zastosowanie art. 102 k.p.c. w sprawach o szkody górnicze."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji szkód górniczych i przedawnienia, ale zasady oceny dowodów i stosowania art. 102 k.p.c. mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu szkód górniczych i przedawnienia roszczeń, a także zawiera istotne rozważania dotyczące oceny dowodów z opinii biegłych, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej.

“Szkoda górnicza: czy można dochodzić odszkodowania po latach? Sąd Apelacyjny wyjaśnia kluczowe zasady przedawnienia.”

Dane finansowe

WPS: 262 121 PLN

odszkodowanie za szkodę górniczą: 16 891,59 PLN

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst