I ACa 262/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka K. Ż., członkini Spółdzielni Budowlano-Mieszkaniowej, wniosła o stwierdzenie nieważności uchwały Zarządu z dnia 8 lipca 2019 r., która ustaliła opłatę za zajmowanie bez tytułu prawnego pomieszczenia strychowego na kwotę 600 zł miesięcznie. Powódka argumentowała, że uchwała jest sprzeczna z prawem (narusza art. 54 Prawa spółdzielczego i art. 58 k.c.) oraz zasadami współżycia społecznego, a także że obowiązują dwie sprzeczne uchwały dotyczące tej samej kwestii. Sąd Okręgowy oddalił powództwo, uznając, że powódka nie wykazała interesu prawnego w rozumieniu art. 189 k.p.c., ponieważ uchwała zarządu ma jedynie charakter informacyjny i nie wpływa bezpośrednio na jej sytuację prawną. Sąd Apelacyjny podzielił to stanowisko, dodając, że nawet gdyby uznać istnienie interesu prawnego, uchwała nie jest sprzeczna z prawem ani zasadami współżycia społecznego. Sąd Apelacyjny podkreślił, że spór o wysokość wynagrodzenia za bezumowne korzystanie może być rozstrzygnięty w osobnym procesie o zapłatę, a sama uchwała nie przesądza ostatecznie o tej wysokości ani nie stanowi obejścia prawa. Apelacja powódki została oddalona, a koszty postępowania apelacyjnego zasądzono od powódki na rzecz pozwanej Spółdzielni.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie braku interesu prawnego w sprawach o ustalenie nieważności uchwał spółdzielni, gdy spór może być rozstrzygnięty w procesie o świadczenie.
Dotyczy specyfiki uchwał zarządów spółdzielni i ich wpływu na sytuację prawną członków.
Zagadnienia prawne (2)
Czy członek spółdzielni ma interes prawny w żądaniu stwierdzenia nieważności uchwały zarządu spółdzielni dotyczącej opłat za bezumowne korzystanie z części wspólnych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, członek spółdzielni nie ma interesu prawnego w żądaniu stwierdzenia nieważności uchwały zarządu dotyczącej opłat za bezumowne korzystanie, jeśli uchwała ta ma jedynie charakter informacyjny i nie wpływa bezpośrednio na jego sytuację prawną, a spór o wysokość opłaty może być rozstrzygnięty w osobnym procesie o zapłatę.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że uchwała zarządu spółdzielni ustalająca opłatę za bezumowne korzystanie z części wspólnych ma charakter informacyjny i nie tworzy wiążącego stosunku prawnego między stronami. Ewentualne uwzględnienie powództwa o stwierdzenie nieważności uchwały nie zakończyłoby definitywnie sporu o wysokość wynagrodzenia, które może być dochodzone w osobnym procesie o świadczenie. Brak jest zatem interesu prawnego w rozumieniu art. 189 k.p.c.
Czy uchwała zarządu spółdzielni ustalająca opłatę za bezumowne korzystanie z części wspólnej jest sprzeczna z prawem lub zasadami współżycia społecznego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uchwała taka nie jest sprzeczna z prawem ani zasadami współżycia społecznego, nawet jeśli podwyższa opłatę w stosunku do poprzedniej uchwały lub dotychczasowej praktyki, o ile nie narusza bezwzględnie obowiązujących przepisów i nie jest próbą obejścia prawa.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ustalenie przez zarząd spółdzielni wysokości opłaty za bezumowne korzystanie z części wspólnej jest zgodne z prawem (art. 225 k.c.) i nie stanowi obejścia art. 222 k.c. Brak jest dowodów na sprzeczność z zasadami współżycia społecznego, a sama wysokość opłaty nie przesądza o nieważności uchwały, gdyż spór o nią może być rozstrzygnięty w procesie o zapłatę. Powódka nie udowodniła naruszenia przepisów ani zasad.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. Ż. | osoba_fizyczna | powódka |
| Spółdzielnia Budowlano-Mieszkaniowa (...) w W. | spółka | pozwana |
Przepisy (10)
Główne
k.c. art. 225
Kodeks cywilny
Obowiązek wynagrodzenia za korzystanie z rzeczy.
k.p.c. art. 189
Kodeks postępowania cywilnego
Powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny.
Pomocnicze
k.c. art. 58 § 1
Kodeks cywilny
Czynność prawna sprzeczna z ustawą albo mająca na celu obejście ustawy jest nieważna.
k.c. art. 58 § 2
Kodeks cywilny
Nieważna jest czynność prawna sprzeczna z zasadami współżycia społecznego.
k.c. art. 222
Kodeks cywilny
Właściciel może żądać od osoby, która włada jego rzeczą na podstawie tytułu prawnego, o ile przepis szczególny nie stanowi inaczej, aby rzecz została mu wydana, chyba że osobie tej przysługuje skuteczne względem właściciela uprawnienie do władania rzeczą.
k.c. art. 6
Kodeks cywilny
Ciężar dowodu spoczywa na osobie, która z danego faktu wywodzi skutki prawne.
pr. spółdz. art. 54 § 1
Ustawa - Prawo spółdzielcze
Oświadczenia woli za spółdzielnię składają dwaj członkowie zarządu lub jeden członek zarządu i pełnomocnik.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie "wszechstronnego rozważenia zebranego materiału".
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak interesu prawnego powódki w rozumieniu art. 189 k.p.c. • Uchwała zarządu spółdzielni ma charakter informacyjny i nie wpływa bezpośrednio na sytuację prawną członka. • Spór o wysokość wynagrodzenia za bezumowne korzystanie może być rozstrzygnięty w osobnym procesie o zapłatę. • Uchwała nie jest sprzeczna z prawem ani zasadami współżycia społecznego. • Powódka nie udowodniła naruszenia przepisów ani zasad współżycia społecznego.
Odrzucone argumenty
Uchwała jest sprzeczna z prawem (art. 54 Prawa spółdzielczego, art. 58 k.c.). • Istnieją dwie sprzeczne uchwały regulujące tę samą kwestię. • Uchwała stanowi próbę obejścia art. 222 k.c. • Uchwała narusza zasady współżycia społecznego. • Sąd I instancji dokonał wybiórczej oceny materiału dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
Ustalenie nieważności uchwały zarządu pozwanej spółdzielni, nie doprowadzi bowiem do definitywnego zakończenia sporu o wysokość wynagrodzenia za bezumowne korzystanie przez powódkę z części strychu. • Powództwo oparte na art. 189 k.p.c. musi być celowe, ma bowiem spełniać realną funkcję prawną. • Sam fakt określenia w uchwale zarządu pozwanej spółdzielni wysokości wynagrodzenia za bezumowne korzystanie z rzeczy, jak zostało to już wyżej wskazane, nie pozbawia powódki prawa kwestionowania wysokości żądanego od niej wynagrodzenia.
Skład orzekający
Beata Kozłowska
przewodniczący-sprawozdawca
Katarzyna Polańska - Farion
sędzia
Agnieszka Wachowicz - Mazur
sędzia (del.)
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie braku interesu prawnego w sprawach o ustalenie nieważności uchwał spółdzielni, gdy spór może być rozstrzygnięty w procesie o świadczenie."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki uchwał zarządów spółdzielni i ich wpływu na sytuację prawną członków.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy częstego problemu w spółdzielniach mieszkaniowych – sporów o opłaty za zajmowanie części wspólnych. Pokazuje praktyczne zastosowanie art. 189 k.p.c. i definicji interesu prawnego.
“Czy uchwała spółdzielni o podwyżce opłat za strych zawsze jest ważna? Sąd wyjaśnia, kiedy warto walczyć o jej unieważnienie.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.