I ACa 1713/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła powództwa Biura (...) Spółki Akcyjnej w K. przeciwko Gminie W. o zapłatę kwoty 176 234,49 zł z tytułu wynagrodzenia za wykonanie dokumentacji projektowej na przebudowę ul. (...). Powódka nabyła wierzytelność w drodze umowy przelewu od pierwotnego wykonawcy, Biura (...) SA. Pozwana Gmina W. wniosła o oddalenie powództwa, podnosząc zarzut braku legitymacji czynnej (brak zgody gminy na przelew wierzytelności) oraz zarzut przedawnienia roszczenia, wskazując, że umowa była umową o dzieło, a termin przedawnienia wynosi dwa lata od daty wydania dzieła. Sąd Okręgowy w Kielcach oddalił powództwo obu powódek (pierwotnego wykonawcy, który przystąpił do sprawy, oraz cesjonariusza), uznając zarzut przedawnienia za zasadny oraz potwierdzając prawo gminy do potrącenia kary umownej z powodu opóźnienia wykonawcy. Sąd uznał umowę za umowę o dzieło, a termin przedawnienia za dwuletni, który upłynął przed wniesieniem pozwu. Sąd Apelacyjny w Krakowie, rozpoznając apelację Biura (...) SA, oddalił ją. Sąd II instancji podzielił ustalenia faktyczne Sądu Okręgowego i uznał umowę za umowę o dzieło, co skutkowało dwuletnim terminem przedawnienia. Sąd podkreślił, że nawet gdyby przyjąć trzyletni termin przedawnienia dla umowy mieszanej, roszczenie byłoby przedawnione w stosunku do Biura (...) SA, które przystąpiło do sprawy później. Sąd Apelacyjny odrzucił również zarzut naruszenia art. 483 § 1 kc, uznając, że opóźnienie w wykonaniu umowy wynikało z przyczyn leżących po stronie wykonawcy, a nie z działań gminy czy braku jej umocowania. Sąd wskazał, że wykonawca miał możliwość dochowania terminu, a podnoszone przez niego przyczyny opóźnienia nie były uzasadnione.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących umowy o dzieło, przedawnienia roszczeń z umów o roboty budowlane/projektowe, skuteczności cesji wierzytelności bez zgody dłużnika oraz zasad naliczania kar umownych.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i postanowień umowy, w tym klauzuli o zgodzie na cesję i specyfiki inwestycji drogowej.
Zagadnienia prawne (4)
Czy umowa o wykonanie dokumentacji projektowej wraz z uzyskaniem niezbędnych pozwoleń jest umową o dzieło, a jeśli tak, to jaki jest termin jej przedawnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowa ta jest umową o dzieło, a roszczenia z niej wynikające przedawniają się w terminie dwuletnim od daty wydania dzieła zamawiającemu.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przedmiotem umowy było konkretne dzieło, składające się z dokumentacji projektowej i uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę. Obie strony traktowały umowę jako umowę rezultatu, co potwierdza aneks do umowy zmieniający termin jej zakończenia. W związku z tym zastosowanie ma art. 646 k.c.
Czy gmina była uprawniona do potrącenia kary umownej z wynagrodzenia wykonawcy z powodu opóźnienia w wykonaniu umowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, gmina była uprawniona do potrącenia kary umownej, ponieważ opóźnienie w wykonaniu umowy nastąpiło z przyczyn leżących po stronie wykonawcy.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przyczyny opóźnienia, takie jak narzucenie przez gminę warunków projektowania czy sposób ubiegania się o dokumenty, nie były niezależne od wykonawcy. Wykonawca znał specyfikę projektu od początku, a podnoszone przez niego przeszkody nie były uzasadnione ani nie były podstawą do żądania wydłużenia terminu.
Czy przelew wierzytelności wykonawcy na rzecz osoby trzeciej był skuteczny bez zgody zamawiającej gminy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przelew wierzytelności nie był skuteczny, ponieważ umowa wykonawcza zawierała klauzulę zakazującą przenoszenia wierzytelności bez zgody zamawiającej, a taka zgoda nie została wyrażona.
Uzasadnienie
Sąd podzielił zarzut braku legitymacji czynnej powódki, wskazując na § 8 umowy, który wymagał zgody zamawiającej na cesję wierzytelności. Brak takiej zgody czynił umowę przelewu bezskuteczną w stosunku do gminy.
Czy podniesienie zarzutu przedawnienia przez pozwaną gminę stanowi nadużycie prawa podmiotowego (art. 5 k.c.)?
Odpowiedź sądu
Nie, podniesienie zarzutu przedawnienia nie stanowi nadużycia prawa podmiotowego w tej sytuacji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wykonawca miał świadomość, iż gmina dobrowolnie nie spełni świadczenia bez wyroku sądowego, co powinno skłonić go do wytoczenia powództwa w odpowiednim czasie. Brak działania w terminie uniemożliwia usprawiedliwione odwołanie się do art. 5 k.c.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Biuro (...) Spółki Akcyjnej w K. | spółka | powódka |
| Gmina W. | instytucja | pozwana |
| (...) Centrum - spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w K. | spółka | powódka |
Przepisy (10)
Główne
k.c. art. 646
Kodeks cywilny
Określa dwuletni termin przedawnienia roszczeń z umowy o dzieło od daty wydania dzieła.
Pomocnicze
k.c. art. 483 § § 1
Kodeks cywilny
Reguluje zasady ustalania i dochodzenia kary umownej.
k.c. art. 5
Kodeks cywilny
Przepis dotyczący zakazu nadużywania prawa podmiotowego.
k.p.c. art. 196 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy przystąpienia do sprawy przez inne osoby.
k.p.c. art. 198 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Określa skutki prawne przystąpienia do sprawy.
k.p.c. art. 98 § § 1 i 3
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa rozstrzygnięcia o kosztach procesu.
k.p.c. art. 105 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy kosztów procesu w przypadku oddalenia powództwa.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
DzU z 2008 Nr 193 poz. 1194
Ustawa o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych
Ustawa regulująca proces przygotowania i realizacji inwestycji drogowych.
DzU Nr 43 poz. 430
Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie
Określa normatywne szerokości dróg publicznych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Umowa o wykonanie dokumentacji projektowej wraz z uzyskaniem pozwoleń jest umową o dzieło. • Roszczenia z umowy o dzieło przedawniają się w terminie dwuletnim. • Przelew wierzytelności był nieskuteczny z powodu braku zgody zamawiającej. • Opóźnienie w wykonaniu umowy nastąpiło z winy wykonawcy, co uzasadnia potrącenie kary umownej. • Zarzut przedawnienia nie stanowi nadużycia prawa.
Odrzucone argumenty
Umowa miała charakter mieszany i podlegała trzyletniemu terminowi przedawnienia. • Opóźnienie w wykonaniu umowy nastąpiło z przyczyn niezależnych od wykonawcy (narzucone warunki projektowania, brak umocowania gminy). • Podniesienie zarzutu przedawnienia stanowi nadużycie prawa podmiotowego.
Godne uwagi sformułowania
„przedmiotem świadczenia powódki było określone dzieło, składające się niejako z dwóch elementów, które jedynie traktowane łącznie były dla inwestora istotne” • „tak też kompleksowo, jako jednej całości, jeżeli chodzi o zakres rzeczowy świadczenia wykonawcy traktowały je obydwie strony” • „to Biuro ma uzyskać dla zamawiającej decyzję Wojewody (...) na podstawie której, w oparciu o [równocześnie] wykonaną dokumentację projektową inwestycja ma być realizowana” • „nie można także tracić z pola widzenia także tego, że w ramach wzajemnych kontaktów stron kwestia warunków projektowania nie była przez Biuro podnoszona i nie zbiegało ono o wydłużenie z tego powodu ostatecznego terminu zakończenia umowy”
Skład orzekający
Grzegorz Krężołek
przewodniczący-sprawozdawca
Robert Jurga
sędzia
Barbara Baran
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących umowy o dzieło, przedawnienia roszczeń z umów o roboty budowlane/projektowe, skuteczności cesji wierzytelności bez zgody dłużnika oraz zasad naliczania kar umownych."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego i postanowień umowy, w tym klauzuli o zgodzie na cesję i specyfiki inwestycji drogowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnych zagadnień prawnych związanych z umowami o roboty budowlane/projektowe, takich jak przedawnienie, kary umowne i cesja wierzytelności, co czyni ją interesującą dla praktyków prawa budowlanego i cywilnego.
“Czy wiesz, kiedy przedawnia się roszczenie o zapłatę za projekt budowlany i czy można skutecznie scedować wierzytelność bez zgody dłużnika?”
Dane finansowe
WPS: 176 234,49 PLN
Sektor
budownictwo
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.