# Kiedy SN przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania?

*Data publikacji: 2026-05-21 · obszar prawa: cywilne · Wersja HTML: https://lexedit.ai/odpowiedzi/cluster-przyjecie-skargi-kasacyjnej-do-rozpoznania*

## Krótka odpowiedź (TL;DR)

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania wyłącznie wtedy, gdy zachodzi co najmniej jedna z przesłanek wymienionych w art. 398^9 § 1 k.p.c.: istotne zagadnienie prawne, potrzeba wykładni przepisów budzących poważne wątpliwości lub rozbieżności w orzecznictwie, nieważność postępowania albo oczywista zasadność skargi. Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia — jej celem jest ochrona interesu publicznego, a nie ponowne rozstrzyganie sporu między stronami.

## 1. Istotne zagadnienie prawne — co to oznacza w praktyce?

Istotne zagadnienie prawne w rozumieniu art. 398^9 § 1 pkt 1 k.p.c. to problem jurydyczny o znaczeniu dla rozwoju prawa lub o charakterze precedensowym, a nie zwykła kwestia subsumpcji konkretnej sprawy. SN wielokrotnie podkreślał, że zagadnienie musi być nowe, nierozwiązane w dotychczasowym orzecznictwie, i umożliwiające udzielenie uniwersalnej odpowiedzi. W postanowieniu z 12 lipca 2016 r. SN wskazał, że „Rozpoznanie skargi kasacyjnej powinno służyć ochronie obowiązującego porządku prawnego przed dowolnością orzekania, oraz zapewnieniu jednolitości orzecznictwa sądowego" ([V CSK 74/16](https://lexedit.ai/orzeczenia/v-csk-74-16/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-przez-sn-505059)). Podobnie w sprawie III CSK 235/16 SN odmówił przyjęcia skargi, ponieważ skarżąca nie skonkretyzowała zagadnienia — „istotne zagadnienie prawne jest taki problem jurydyczny, który ma znaczenie dla rozwoju prawa lub stanowi precedens dla rozstrzygnięcia podobnych spraw" ([III CSK 235/16](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-csk-235-16/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-zagadnienia-prawnego-597507)). W sprawie II CSK 39/21 SN dodał, że „skarga kasacyjna została ukształtowana jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni" ([II CSK 39/21](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-csk-39-21/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-niedopuszczalnosc-zarzutu-429234)).

## 2. Potrzeba wykładni przepisów budzących wątpliwości lub rozbieżności

Druga przesłanka z art. 398^9 § 1 pkt 2 k.p.c. wymaga wykazania, że przepis budzi poważne wątpliwości interpretacyjne lub wywołuje rozbieżności w orzecznictwie sądów. SN podkreśla, że o potrzebie wykładni można mówić wtedy, gdy z przepisu dekodowane są różne normy prawne, a brak jest wypowiedzi doktryny i orzecznictwa, które by te różnice usuwały. W sprawie I CSK 2641/23 bank powołał się na potrzebę wykładni przepisów o abuzywności klauzul indeksacyjnych, jednak SN odmówił przyjęcia skargi, stwierdzając, że podniesione zagadnienia prawne dotyczące abuzywności klauzul indeksacyjnych zostały już wyjaśnione w ugruntowanym orzecznictwie TSUE i SN. Również w postanowieniu z 22 września 2023 r. SN uznał, że przedstawione zagadnienia prawne zostały już wyczerpująco wyjaśnione w orzecznictwie TSUE i SN, a przesłanki z art. 398^9 § 1 k.p.c. nie zostały spełnione.

## 3. Nieważność postępowania — ograniczenia przedsądu

Trzecia przesłanka z art. 398^9 § 1 pkt 3 k.p.c. dotyczy nieważności postępowania. Kluczowe jest jednak ograniczenie: SN bada nieważność postępowania przed sądem drugiej instancji, a nie przed sądem pierwszej instancji. W sprawie II CSK 39/21 SN wyraźnie stwierdził, że „Wyłączone jest bezpośrednie badanie w postępowaniu kasacyjnym naruszenia przepisów postępowania przez sąd pierwszej instancji, w tym prowadzących do nieważności postępowania" ([II CSK 39/21](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-csk-39-21/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-niedopuszczalnosc-zarzutu-429234)). Podobnie w sprawie IV CSK 720/16 SN odmówił przyjęcia skargi, wskazując, że powód był reprezentowany przez pełnomocnika w postępowaniu apelacyjnym i nie został pozbawiony możliwości obrony — sam zarzut nieważności bez wykazania rzeczywistego pozbawienia możliwości obrony jest niewystarczający.

## 4. Oczywista zasadność skargi — wysoki próg

Czwarta przesłanka z art. 398^9 § 1 pkt 4 k.p.c. jest najczęściej przywoływana przez skarżących, ale najtrudniejsza do wykazania. SN konsekwentnie orzeka, że oczywista zasadność oznacza uchybienia widoczne prima facie, bez potrzeby głębszej analizy. W postanowieniu I CSK 731/16 SN wyjaśnił, że „oczywista zasadność oznacza, że dla przeciętnego prawnika podstawy wskazane w skardze prima facie zasługują na uwzględnienie" ([I CSK 731/16](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-csk-731-16/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-sad-najwyzszy-2141674)). W sprawie IV CSK 720/16 SN dodał ważne zastrzeżenie: „przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia" ([IV CSK 720/16](https://lexedit.ai/orzeczenia/iv-csk-720-16/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-do-rozpoznania-294936)). W postanowieniu I CSK 360/16 SN podkreślił, że „Skarga kasacyjna jest kwalifikowanym środkiem prawnym, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a leżącymi w interesie powszechnym" ([I CSK 360/16](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-csk-360-16/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-sn-2210515)).

## 5. Wymogi formalne wniosku o przyjęcie skargi — pułapki procesowe

Zgodnie z art. 398^4 § 2 k.p.c., skarga kasacyjna musi zawierać wniosek o przyjęcie do rozpoznania i jego uzasadnienie. SN wielokrotnie odmawiał przyjęcia skarg z powodu braku właściwego uzasadnienia. W postanowieniu I CSK 440/16 SN wskazał, że „Oparcie wniosku na oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wymaga wykazania przez skarżącego niewątpliwej, widocznej na pierwszy rzut oka bez konieczności pogłębionej analizy, sprzeczności wykładni lub zastosowania prawa" ([I CSK 440/16](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-csk-440-16/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-do-rozpoznania-2206678)). Skarżący musi nie tylko sformułować zagadnienie, ale też przytoczyć argumenty wskazujące na poważne wątpliwości prawne, rozbieżne poglądy orzecznictwa i doktryny oraz racje jurydyczne za każdą z interpretacji. Odesłanie do podstaw kasacyjnych bez samodzielnego uzasadnienia wniosku o przyjęcie jest bezskuteczne. W sprawie I CSK 440/16 SN dodał, że „Skarga kasacyjna jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia, silnie nacechowanym pierwiastkiem publicznoprawnym" ([I CSK 440/16](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-csk-440-16/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-do-rozpoznania-2206678)) — jej rolą nie jest korygowanie wszelkich uchybień, lecz ochrona jednolitości wykładni prawa.

## 6. Skutki odmowy przyjęcia — koszty i zakończenie postępowania

Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 398^9 § 2 k.p.c. kończy postępowanie kasacyjne. SN orzeka o kosztach postępowania na podstawie [art. 98 k.p.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-postepowania-cywilnego/art-98) w zw. z art. 398^21 k.p.c., zazwyczaj obciążając skarżącego zwrotem kosztów na rzecz strony przeciwnej. W wyjątkowych wypadkach SN może odstąpić od obciążania kosztami, stosując [art. 102 k.p.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-postepowania-cywilnego/art-102) — jak miało to miejsce w sprawie I CSK 440/16, gdzie odstąpiono od obciążania powoda kosztami.

## Źródła

- I CSK 731/16 — postanowienie SN z 25.05.2017
- V CSK 74/16 — postanowienie SN z 12.07.2016
- III CSK 235/16 — postanowienie SN z 8.11.2016
- IV CSK 720/16 — postanowienie SN z 21.06.2017
- II CSK 39/21 — postanowienie SN z 25.05.2021
- I CSK 440/16 — postanowienie SN z 5.01.2017
- I CSK 2641/23 — postanowienie SN z 21.12.2023
- I CSK 360/16 — postanowienie SN z 28.12.2016
- art. 398^9 § 1 k.p.c., art. 398^9 § 2 k.p.c., art. 398^4 § 2 k.p.c., art. 398^13 § 2 k.p.c., [art. 98 k.p.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-postepowania-cywilnego/art-98), [art. 102 k.p.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-postepowania-cywilnego/art-102), art. 398^21 k.p.c.

## Źródła (orzeczenia)

- [V CSK 74/16](https://lexedit.ai/orzeczenia/v-csk-74-16/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-przez-sn-505059) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2016-07-12
  > „Rozpoznanie skargi kasacyjnej powinno służyć ochronie obowiązującego porządku prawnego przed dowolnością orzekania, oraz zapewnieniu jednolitości orzecznictwa sądowego"
- [III CSK 235/16](https://lexedit.ai/orzeczenia/iii-csk-235-16/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-brak-zagadnienia-prawnego-597507) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2016-11-08
  > „istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie s"
- [II CSK 39/21](https://lexedit.ai/orzeczenia/ii-csk-39-21/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-niedopuszczalnosc-zarzutu-429234) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2021-05-25
  > „skarga kasacyjna została ukształtowana w przepisach kodeksu postępowania cywilnego jako nadzwyczajny środek zaskarżenia, nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa, jednolitości orzecznictwa oraz prawidłowej wykładni"
- [I CSK 731/16](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-csk-731-16/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-sad-najwyzszy-2141674) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2017-05-25
  > „go, przesłanka ta oznacza, że dla przeciętnego prawnika podstawy wskazane w skardze prima facie zasługują na uwzględnienie."
- [IV CSK 720/16](https://lexedit.ai/orzeczenia/iv-csk-720-16/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-do-rozpoznania-294936) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2017-06-21
  > „przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia"
- [I CSK 360/16](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-csk-360-16/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-sn-2210515) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2016-12-28
  > „Skarga kasacyjna jest kwalifikowanym środkiem prawnym, którego rozpoznanie przez Sąd Najwyższy musi być uzasadnione względami o szczególnej doniosłości, wykraczającymi poza indywidualny interes skarżącego, a leżącymi w interesie powszechny"
- [I CSK 440/16](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-csk-440-16/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-do-rozpoznania-2206678) — Sąd Najwyższy — wyrok z 2017-01-05
  > „Oparcie wniosku na oczywistej zasadności skargi kasacyjnej wymaga wykazania przez skarżącego niewątpliwej, widocznej na pierwszy rzut oka ( prima facie ) bez konieczności pogłębionej analizy, sprzeczności wykładni lub zastosowania prawa"
- [I CSK 2641/23](https://lexedit.ai/orzeczenia/i-csk-2641-23/odmowa-przyjecia-skargi-kasacyjnej-banku-przez-sn-383204) — wyrok z 2023-12-21

## Przepisy

- [art. 98 k.p.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-postepowania-cywilnego/art-98) — Kodeks postępowania cywilnego
- [art. 102 k.p.c.](https://lexedit.ai/przepisy/kodeks-postepowania-cywilnego/art-102) — Kodeks postępowania cywilnego

---

**Lexedit** — agent AI do researchu prawnego po polskim prawie: 1,4 mln orzeczeń (SN, NSA, WSA, sądy apelacyjne), 100 tys. aktów prawnych z wersjami historycznymi. Każde cytowanie w memo jest klikalne i weryfikowane względem treści źródła. Wypróbuj: https://lexedit.ai/research

Więcej odpowiedzi: https://lexedit.ai/odpowiedzi · Indeks dla agentów AI: https://lexedit.ai/llms.txt