Orzeczenie · 2026-03-11

XIV C 1545/23Nawaznosc umowy kredytu hipotecznego abuzywne klauzule 6

Sąd

Sąd Okręgowy w Poznaniu

Miejsce

Poznań

Data

2026-03-11

SAOSCywilnezobowiązaniaWysokaokręgowy

kredyt hipotecznyCHFklauzula abuzywnaindeksacjaryzyko kursowenieważność umowyochrona konsumentaTSUEbankowość

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Sąd Okręgowy w Poznaniu rozpoznał sprawę z powództwa N. V. (1) i N. V. (2) przeciwko syndykowi masy upadłości (...) Spółki Akcyjnej w upadłości o ustalenie, że nie istnieje stosunek prawny kredytu wynikający z umowy kredytu hipotecznego nr (...) indeksowanego do CHF, zawartej w 2007 r. Powodowie argumentowali, że kluczowe postanowienia umowy dotyczące mechanizmu indeksacji stanowią klauzule niedozwolone, które ich nie wiążą, a ich usunięcie prowadzi do nieważności umowy. Pozwany wniósł o odrzucenie pozwu lub oddalenie powództwa. Sąd, po analizie stanu faktycznego i prawnego, ustalił, że umowa została zawarta przy wykorzystaniu wzorca, a jej zapisy nie były negocjowane przez powodów. Kluczowe postanowienia dotyczące mechanizmu indeksacji (§ 1 ust. 1, § 9 ust. 2, § 10 ust. 3) zostały uznane za niedozwolone, ponieważ nie zostały sformułowane w sposób jednoznaczny i zrozumiały dla konsumenta, nie informowały o pełnym ryzyku kursowym, a ich usunięcie prowadzi do nieważności całej umowy. Sąd powołał się na przepisy Kodeksu cywilnego oraz orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, podkreślając, że klauzule te rażąco naruszają interesy konsumentów. W związku z tym, że umowa bez tych klauzul nie mogła funkcjonować, sąd orzekł o jej nieważności. O kosztach procesu orzeczono na rzecz powodów.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Ustalenie nieważności umów kredytów indeksowanych do CHF z powodu abuzywności klauzul przeliczeniowych, które nie zostały jednoznacznie sformułowane i nie informowały o pełnym ryzyku kursowym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy umów zawartych na wzorcach, gdzie klauzule indeksacyjne nie były indywidualnie negocjowane i nie spełniają wymogów przejrzystości i informacyjności.

Zagadnienia prawne (3)

Czy postanowienia umowy kredytu hipotecznego indeksowanego do waluty obcej, dotyczące mechanizmu indeksacji, stanowią klauzule niedozwolone w rozumieniu art. 385¹ § 1 k.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, postanowienia te stanowią klauzule niedozwolone, ponieważ nie zostały sformułowane w sposób jednoznaczny i zrozumiały, nie informowały konsumentów o pełnym ryzyku kursowym, a ich usunięcie prowadzi do nieważności umowy.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że klauzule indeksacyjne nie były jednoznaczne, nie informowały o pełnym ryzyku kursowym i rażąco naruszały interesy konsumentów, co jest sprzeczne z dobrymi obyczajami. Brak jasności i przejrzystości w przedstawieniu mechanizmu indeksacji oraz ryzyka z nim związanego, w połączeniu z faktem, że umowa nie była negocjowana, przesądziły o abuzywności tych postanowień.

Czy usunięcie niedozwolonych postanowień umowy kredytu indeksowanego do waluty obcej prowadzi do nieważności całej umowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w przypadku tej umowy, usunięcie klauzul indeksacyjnych prowadzi do jej nieważności, ponieważ stanowią one o istocie umowy i bez nich nie może ona funkcjonować.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że klauzula przeliczeniowa jest kluczowa dla umowy kredytu indeksowanego, a jej wyeliminowanie zmienia jej istotę i charakter. Brak możliwości określenia oprocentowania i spłaty w złotych bez tej klauzuli powoduje, że umowa traci charakter umowy kredytu i staje się nieważna.

Czy powodowie mieli interes prawny w żądaniu ustalenia nieważności umowy kredytu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, powodowie mieli interes prawny w żądaniu ustalenia nieważności umowy kredytu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że z uwagi na upadłość banku, powodowie nie mogli wytoczyć powództwa o świadczenie, a wyrok ustalający nieważność umowy daje pełniejszą ochronę prawną, w tym umożliwia wykreślenie hipoteki, co nie byłoby możliwe w drodze powództwa o świadczenie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Ustalenie nieważności umowy

Strona wygrywająca

powodowie

Strony

Nazwa	Typ	Rola
N. V. (1)	osoba_fizyczna	powód
N. V. (2)	osoba_fizyczna	powód
syndyk masy upadłości (...) Spółki Akcyjnej w upadłości	inne	pozwany

Przepisy (8)

Główne

k.c. art. 385 § 1

Kodeks cywilny

Niedozwolone postanowienia umowne (klauzule abuzywne).

Pomocnicze

k.c. art. 189

Kodeks cywilny

Powód może żądać ustalenia przez sąd istnienia lub nieistnienia stosunku prawnego lub prawa, gdy ma w tym interes prawny.

k.p.c. art. 199 § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do odrzucenia pozwu.

k.c. art. 58 § 1

Kodeks cywilny

Nieważność czynności prawnej sprzecznej z ustawą lub mającej na celu obejście ustawy.

k.c. art. 22 § 1

Kodeks cywilny

Definicja konsumenta.

k.c. art. 385 § 2

Kodeks cywilny

Ocena niedozwolonego charakteru postanowienia umownego.

k.p.c. art. 98 § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach procesu.

k.p.c. art. 98 § 1 1

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Klauzule indeksacyjne są niedozwolone, ponieważ nie zostały jednoznacznie sformułowane. • Klauzule indeksacyjne nie informowały o pełnym ryzyku kursowym. • Usunięcie klauzul indeksacyjnych prowadzi do nieważności całej umowy. • Powodowie mieli interes prawny w ustaleniu nieważności umowy.

Odrzucone argumenty

Pozew podlega odrzuceniu (wniosek oddalony). • Umowa jest ważna i nie zawiera klauzul abuzywnych.

Godne uwagi sformułowania

konstruujące mechanizm indeksacji, stanowią klauzule niedozwolone, które ich nie wiążą • ich usunięcie z umowy prowadzi do jej nieważności • klauzula przeliczeniowa określa główne świadczenia stron przedmiotowej umowy kredytu • wymóg przejrzystości warunków umownych nie można zawężać do ich zrozumiałości pod względem formalnym i gramatycznym • konsument jest stroną słabszą niż przedsiębiorca • nie sposób było przyjąć, że Bank wypełnił swój obowiązek informacyjny w sposób, o jakim mowa w orzecznictwie TSUE • w wyniku powyższych rozważań Sąd przyjął, że postanowienia umowy, regulujące klauzulę przeliczeniową, nie są sformułowane w sposób jednoznaczny • w sposób sprzeczny z dobrymi obyczajami rażąco naruszają interesy konsumenta takie postanowienia umowne, które, przez nielojalne, nierzetelne, czy nieuczciwe wykorzystanie zaufania konsumenta i braku po jego stronie odpowiedniej wiedzy, powodują nieusprawiedliwioną, poważną nierównowagę kontraktową na korzyść przedsiębiorcy • obciążenie kredytobiorców całością ryzyka aprecjacji franka szwajcarskiego nastąpiło w sposób nietransparentny • klauzula przeliczeniowa pozostawiała Bankowi nieograniczoną swobodę w kształtowaniu kursów kupna i sprzedaży franka szwajcarskiego • wyeliminowanie z przedmiotowej umowy kredytu niedozwolonych postanowień umownych prowadzi do jej nieważności

Skład orzekający

Marcin Garcia Fernandez

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie nieważności umów kredytów indeksowanych do CHF z powodu abuzywności klauzul przeliczeniowych, które nie zostały jednoznacznie sformułowane i nie informowały o pełnym ryzyku kursowym."

Ograniczenia: Dotyczy umów zawartych na wzorcach, gdzie klauzule indeksacyjne nie były indywidualnie negocjowane i nie spełniają wymogów przejrzystości i informacyjności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu kredytów frankowych i ich abuzywności, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie zarówno wśród prawników, jak i konsumentów.

“Kredyt frankowy okazał się nieważny: Sąd rozstrzygnął kluczową kwestię abuzywności klauzul.”

Dane finansowe

WPS: 127 737,07 PLN

koszty procesu: 6434 PLN

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników