Orzeczenie · 2020-10-02

XI GC 1600/19

Sąd
Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie
Miejsce
Warszawa
Data
2020-10-02
SAOSGospodarczetransportŚredniarejonowy
transport drogowyumowa przewozuKonwencja CMRopóźnienie dostawykara umownapotrąceniewymagalnośćkoszty procesu

Powódka Hit (...) i Logistyka spółka z ograniczoną odpowiedzialnością wniosła o zasądzenie od pozwanych A. K. i W. Ś. kwoty 2105,40 zł z odsetkami, tytułem wynagrodzenia za transport drogowy. Pozwane wniosły o oddalenie powództwa, podnosząc zarzut potrącenia. Sąd ustalił, że strony zawarły umowę międzynarodowego przewozu drogowego towarów (mandarynek) na trasie Włochy-Polska. Towar został dostarczony z opóźnieniem, co skutkowało wystawieniem przez odbiorcę noty obciążeniowej na kwotę 500 euro. Pozwane następnie wystawiły powodowi notę obciążeniową na kwotę 2105,40 zł z tytułu kary umownej za spóźnienie i dokonały kompensaty tej należności z wynagrodzeniem powoda. Sąd uznał zarzut potrącenia za nieskuteczny, ponieważ zgodnie z art. 498 k.c., potrącenie jest możliwe tylko wtedy, gdy obie wierzytelności są wymagalne. W momencie dokonywania potrącenia przez pozwane, ich wierzytelność nie była jeszcze wymagalna. Dodatkowo, sąd stwierdził, że pozwane nie wykazały wysokości ani podstawy swojej wierzytelności, a także że zapis w tytule przelewu nie stanowił skutecznego oświadczenia o potrąceniu. Sąd uznał również za nieważną klauzulę umowną dotyczącą możliwości nie zapłacenia stawki i obciążenia powoda kosztami postępowania reklamacyjnego, jako naruszającą postanowienia Konwencji CMR. W konsekwencji, sąd uwzględnił powództwo w całości, zasądzając od pozwanych na rzecz powoda pozostałą część wynagrodzenia za transport. O odsetkach orzeczono na podstawie ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych, a o kosztach na podstawie art. 98 kpc.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących potrącenia wierzytelności, wymagalności, Konwencji CMR oraz zasad dochodzenia roszczeń z tytułu opóźnienia w transporcie drogowym.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście międzynarodowego przewozu drogowego.

Zagadnienia prawne (4)

Czy zarzut potrącenia jest skuteczny, gdy wierzytelność pozwanych nie była wymagalna w momencie dokonywania potrącenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarzut potrącenia nie jest skuteczny, jeśli wierzytelność pozwanych nie była wymagalna w momencie dokonywania potrącenia, zgodnie z art. 498 k.c.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że potrącenie jest możliwe tylko wtedy, gdy obie wierzytelności są wymagalne. W niniejszej sprawie wierzytelność pozwanych nie była wymagalna w momencie dokonywania potrącenia, co czyniło to oświadczenie nieskutecznym.

Czy pozwane wykazały wysokość i podstawę swojej wierzytelności z tytułu kary umownej za opóźnienie w dostawie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pozwane nie wykazały wysokości i podstawy swojej wierzytelności.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że z przedłożonych dokumentów (nota obciążeniowa, zeznania świadka) wynikały sprzeczne informacje co do podstawy wierzytelności (kara umowna, szkoda, różnica w cenie sprzedaży). Ponadto, pozwane nie wykazały ceny, za jaką towar mógłby być sprzedany przy terminowej dostawie, a data wystawienia noty obciążeniowej przez kontrahenta pozwanych nie korespondowała z datą sprzedaży towaru.

Czy klauzula umowna przewidująca możliwość nie zapłacenia stawki frachtu w razie opóźnienia i obciążenia powoda kosztami postępowania reklamacyjnego jest ważna w świetle Konwencji CMR?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, taka klauzula jest nieważna na podstawie art. 41 Konwencji CMR.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że postanowienie umowne naruszające przepisy Konwencji CMR dotyczące sposobu dochodzenia odszkodowania za opóźnienie jest nieważne. Brak zapłaty frachtu w razie opóźnienia stanowi obejście przepisów o odszkodowaniu za opóźnienie.

W jakiej walucie powód mógł dochodzić zapłaty pozostałej części wynagrodzenia za transport, jeśli umowa była pierwotnie ustalona w euro?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Powód mógł dochodzić zapłaty w walucie polskiej, zgodnie z wyborem dokonanym przez pozwane.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na art. 358 § 1 k.c. i art. 365 § 2 k.c., wskazując, że dłużnik (pozwane) może wykonać zobowiązanie w walucie polskiej, a wybór waluty dokonany przez dłużnika (np. przez zapłatę części wynagrodzenia w PLN) wiąże wierzyciela. Strony zgodnie interpretowały zapisy umowy jako podstawę do wystawienia faktury i zapłaty w walucie polskiej.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zasądzenie
Strona wygrywająca
powód

Strony

NazwaTypRola
Hit (...) i Logistyka spółka z ograniczoną odpowiedzialnościąspółkapowód
A. K.osoba_fizycznapozwany
W. Ś.osoba_fizycznapozwany
(...) spółka cywilnainnezleceniodawca (pozwani prowadzący działalność pod tą nazwą)
(...) Sp. z o. o.spółkaodbiorca towaru

Przepisy (13)

Główne

CMR art. 1 § ust. 1

Konwencja o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR)

Stosuje się do umów zarobkowego przewozu drogowego, gdy miejsca przyjęcia przesyłki i dostawy znajdują się w różnych krajach, z których przynajmniej jeden jest krajem umawiającym się.

CMR art. 19

Konwencja o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR)

Definiuje opóźnienie terminu dostawy.

CMR art. 23 § ust. 5

Konwencja o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR)

Określa odszkodowanie za opóźnienie dostawy, które nie może przewyższyć kwoty przewoźnego.

CMR art. 30 § ust. 3

Konwencja o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR)

Stanowi, że opóźnienie dostawy może stanowić podstawę do odszkodowania tylko wtedy, gdy zastrzeżenie zostało skierowane na piśmie w terminie 21 dni od dnia postawienia towaru do dyspozycji odbiorcy.

CMR art. 41

Konwencja o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR)

Nieważna jest każda klauzula, która pośrednio lub bezpośrednio naruszałaby postanowienia Konwencji.

k.c. art. 498

Kodeks cywilny

Określa przesłanki skutecznego potrącenia wierzytelności.

k.c. art. 358 § § 1

Kodeks cywilny

Określa zasady spełnienia świadczenia w walucie obcej.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania.

u.p.n.o.t.h. art. 7

Ustawa o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych

Określa zasady naliczania odsetek za opóźnienie w transakcjach handlowych.

Pomocnicze

k.c. art. 774

Kodeks cywilny

Określa elementy istotne umowy transportowej.

k.c. art. 499

Kodeks cywilny

Potrącenia dokonuje się przez oświadczenie złożone drugiej stronie.

k.c. art. 365 § § 2

Kodeks cywilny

Wyboru waluty dokonuje się przez złożenie oświadczenia drugiej stronie lub przez spełnienie świadczenia.

k.s.h. art. 551

Kodeks spółek handlowych

Dotyczy przekształcenia spółki.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieskuteczność potrącenia z uwagi na brak wymagalności wierzytelności pozwanych. • Niewykazanie przez pozwane wysokości i podstawy swojej wierzytelności. • Nieważność klauzuli umownej naruszającej Konwencję CMR. • Wybór waluty polskiej przez pozwane jako dłużnika.

Odrzucone argumenty

Skuteczność zarzutu potrącenia. • Wywiązanie się z obowiązku zapłaty kary umownej. • Niewłaściwa waluta dochodzonego roszczenia.

Godne uwagi sformułowania

Potrącenia dokonuje się przez oświadczenie złożone drugiej stronie. Oświadczenie ma moc wsteczną od chwili, kiedy potrącenie stało się możliwe (art. 499 k.c.). • Z cytowanych przepisów i ich wykładni wynika, że potrącenie jest możliwe gdy co najmniej wierzytelności potrącającego (pozwanych) jest wymagalne. • Niewątpliwie zaś zastrzeżenie braku zapłaty frachtu w razie opóźnienia i powstanie bliżej nie określonych kosztów postępowania reklamacyjnego, powodowałoby obejście wskazanych wcześniej przepisów o sposobie dochodzenia odszkodowania za opóźnienie (art. 23 ust. 5 CMR).

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących potrącenia wierzytelności, wymagalności, Konwencji CMR oraz zasad dochodzenia roszczeń z tytułu opóźnienia w transporcie drogowym."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów w kontekście międzynarodowego przewozu drogowego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy praktycznych aspektów umowy przewozu i potencjalnych sporów o wynagrodzenie, co jest istotne dla firm z branży TSL. Wyjaśnia kluczowe zasady potrącenia i odpowiedzialności przewoźnika.

Nieskuteczne potrącenie: dlaczego spóźnienie z zapłatą kary umownej może kosztować więcej niż myślisz.

Dane finansowe

WPS: 2105,4 PLN

wynagrodzenie za transport: 2105,4 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst