Orzeczenie · 2013-08-19

X KA 426/13

Sąd
Sąd Okręgowy w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2013-08-19
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu, przestępstwa przeciwko mieniu, przestępstwa przeciwko wolnościWysokaokręgowy
rozbójpobiciegroźby karalnekara łącznaapelacjauchylenie wyrokuprzekazanie do ponownego rozpoznaniauchybienia procesoweprawo karne

Sąd Okręgowy w Warszawie uchylił wyrok Sądu Rejonowego dla W. w W. z dnia 15 stycznia 2013 r. (sygn. akt VIII K 460/09) w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Powodem uchylenia były liczne uchybienia, w tym brak wniosków o ściganie dla przestępstw z art. 190 § 1 kk (groźby karalne) na szkodę pokrzywdzonych J. N. i J. K., co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą. Dodatkowo, Sąd Okręgowy wskazał na wadliwe ujawnienie zeznań świadków (art. 393 § 1 kpk w zw. z art. 394 § 1 kpk), sprzeczności między wyrokiem a jego uzasadnieniem (dotyczące kar łącznych i recydywy B. M.), brak uzasadnienia orzeczenia o zadośćuczynieniu dla S. W. oraz wadliwe orzeczenie przepadku dowodu rzeczowego. Sąd Okręgowy podkreślił również, że ustalenia dotyczące śmierci pokrzywdzonego J. N. były niewystarczające, co uniemożliwiało prawidłowe zastosowanie art. 391 § 1 kpk. W związku z tym, sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, z zaleceniem ponownego przesłuchania świadków, precyzyjnych ustaleń dotyczących śmierci J. N. oraz prawidłowego ujawnienia zeznań wszystkich pokrzywdzonych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Uchylenie wyroku z powodu uchybień proceduralnych, w szczególności braku wniosku o ściganie dla przestępstw ściganych z wniosku oraz wadliwego ujawniania zeznań świadków. Interpretacja art. 46 kk w kontekście nowelizacji i zasady stosowania ustawy względniejszej.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznych uchybień proceduralnych i interpretacji przepisów w kontekście daty popełnienia czynu.

Zagadnienia prawne (4)

Czy brak wniosku o ściganie dla przestępstwa z art. 190 § 1 kk stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą skutkującą uchyleniem wyroku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, brak wniosku o ściganie dla przestępstwa ściganego z urzędu stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 9 kpk w zw. z art. 17 § 1 pkt 10 kpk, skutkującą uchyleniem zaskarżonego orzeczenia.

Uzasadnienie

Przestępstwo z art. 190 § 1 kk jest ścigane z wniosku pokrzywdzonego. Analiza akt wykazała, że pokrzywdzeni J. N. i J. K. nie złożyli jednoznacznych wniosków o ściganie, co stanowi ujemną przesłankę procesową. Sąd Okręgowy uznał, że należy to uwzględnić, choć samo w sobie nie implikuje umorzenia postępowania, a uzasadnia przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Czy wadliwe ujawnienie zeznań świadków (w tym zmarłych) na rozprawie może stanowić podstawę do uchylenia wyroku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wadliwe ujawnienie zeznań świadków, w szczególności poprzez ujawnienie protokołów okazania bez odczytania, stanowi naruszenie przepisów postępowania, które może prowadzić do uchylenia wyroku.

Uzasadnienie

Sąd Rejonowy ujawnił zeznania świadków składane podczas okazania bez odczytywania, co jest niedopuszczalne. Zgodnie z orzecznictwem, protokoły takie muszą być odczytane na rozprawie w trybie art. 391 § 1 kpk, jeśli zachodzi niemożność bezpośredniego przesłuchania świadka. Uchybienie to uniemożliwia kontrolę instancyjną.

Czy orzeczenie zadośćuczynienia za krzywdę na podstawie art. 46 § 1 kk w brzmieniu obowiązującym przed nowelizacją z 2010 r. było dopuszczalne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w brzmieniu obowiązującym przed 8 czerwca 2010 r., art. 46 § 1 kk nie przewidywał możliwości orzeczenia zadośćuczynienia za krzywdę, a jedynie obowiązek naprawienia szkody majątkowej lub nawiązki.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy stwierdził, że Sąd Rejonowy naruszył art. 4 § 1 kk, stosując nowszą ustawę (po 2010 r.) do czynów popełnionych przed jej wejściem w życie. W poprzednim stanie prawnym, zadośćuczynienie za krzywdę mogło być orzeczone jedynie w formie nawiązki (art. 46 § 2 kk), a nie jako obowiązek naprawienia szkody w rozumieniu art. 46 § 1 kk.

Czy sprzeczności między wyrokiem a jego uzasadnieniem, dotyczące kar łącznych i recydywy, mogą stanowić podstawę do uchylenia wyroku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, istotne sprzeczności między wyrokiem a jego uzasadnieniem, uniemożliwiające kontrolę instancyjną, stanowią podstawę do uchylenia wyroku.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy wskazał na sprzeczności dotyczące wymiaru kar łącznych dla obu oskarżonych oraz przypisania B. M. recydywy w uzasadnieniu, podczas gdy nie zostało to odzwierciedlone w wyroku. Brak jasnego uzasadnienia kar łącznych również stanowił wadę.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
T. S.osoba_fizycznaoskarżony
B. M.osoba_fizycznaoskarżony
J. N.osoba_fizycznapokrzywdzony
J. K.osoba_fizycznapokrzywdzony
S. W.osoba_fizycznapokrzywdzony
M. G.osoba_fizycznaobrońca z urzędu
J. C.osoba_fizycznaobrońca z urzędu

Przepisy (23)

Główne

k.k. art. 280 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 157 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 158 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 190 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 64 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 46 § 1

Kodeks karny

W brzmieniu obowiązującym do 8 czerwca 2010 r. nie obejmował zadośćuczynienia za krzywdę, a jedynie szkodę majątkową. Po nowelizacji obejmuje również zadośćuczynienie.

Pomocnicze

k.k. art. 85

Kodeks karny

k.k. art. 86 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 63 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 4 § 1

Kodeks karny

Nakazuje stosowanie ustawy względniejszej dla sprawcy.

k.p.k. art. 438

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 424 § 1

Kodeks postępowania karnego

Wymaga uzasadnienia wyroku, w tym podstawy prawnej i okoliczności mających wpływ na rozstrzygnięcie.

k.p.k. art. 5 § 2

Kodeks postępowania karnego

Zasada in dubio pro reo - niedające się usunąć wątpliwości rozstrzyga się na korzyść oskarżonego.

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

Zasada swobodnej oceny dowodów.

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

Wskazuje na bezwzględne przyczyny odwoławcze, w tym brak wniosku o ściganie.

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

Określa przypadki, w których nie wszczyna się postępowania lub je umarza, w tym brak wniosku o ściganie.

k.p.k. art. 190 § 2

Kodeks postępowania karnego

Stanowi, że przestępstwo z art. 190 § 1 kk ścigane jest z wniosku pokrzywdzonego.

k.p.k. art. 391 § 1

Kodeks postępowania karnego

Reguluje ujawnianie zeznań świadka zmarłego lub zaginionego.

k.p.k. art. 393 § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy ujawniania protokołów z czynności przeprowadzonej w postępowaniu przygotowawczym.

k.p.k. art. 394 § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy ujawniania protokołów z czynności przeprowadzonej w postępowaniu przygotowawczym.

u.p.a. art. 29 § 1

Ustawa Prawo o adwokaturze

rozp. MS art. 14 § 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak wniosku o ściganie dla przestępstwa z art. 190 § 1 kk. • Wadliwe ujawnienie zeznań świadków. • Niewystarczające ustalenia dotyczące śmierci pokrzywdzonego J. N. • Naruszenie art. 4 § 1 kk poprzez zastosowanie nowszej ustawy do orzeczenia zadośćuczynienia. • Sprzeczności między wyrokiem a uzasadnieniem.

Odrzucone argumenty

Argumenty obrońców oskarżonych dotyczące błędów w ustaleniach faktycznych i ocenie dowodów (choć nie zostały szczegółowo analizowane przez Sąd Okręgowy ze względu na inne uchybienia).

Godne uwagi sformułowania

uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania • bezwzględna przyczyna odwoławcza • wadliwe ujawnienie zeznań świadków • sprzeczność między wyrokiem a jego uzasadnieniem • ustawa względniejsza dla sprawcy

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uchylenie wyroku z powodu uchybień proceduralnych, w szczególności braku wniosku o ściganie dla przestępstw ściganych z wniosku oraz wadliwego ujawniania zeznań świadków. Interpretacja art. 46 kk w kontekście nowelizacji i zasady stosowania ustawy względniejszej."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznych uchybień proceduralnych i interpretacji przepisów w kontekście daty popełnienia czynu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak istotne są formalne wymogi procesowe, nawet w przypadku poważnych przestępstw. Uchylenie wyroku z powodu braku wniosku o ściganie czy wadliwego ujawnienia zeznań jest pouczające dla prawników.

Poważne przestępstwa uchylone przez sąd z powodu formalnych błędów proceduralnych – co poszło nie tak?

Dane finansowe

zadośćuczynienie: 10 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst