Orzeczenie · 2021-02-03

VIII SA/Wa 688/20Uchylenie decyzji podatkowej naruszenia proceduralne 11

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2021-02-03
NSAPodatkoweWysokawsa
PITzobowiązanie podatkoweprzychód z innych źródełnierzeczywista transakcjafaktura VATkontrola podatkowapostępowanie podatkowenaruszenie proceduryprawo procesoweprawo materialne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie rozpoznał skargę K. B. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w W., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. określającą skarżącej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2015 rok. Organy podatkowe uznały, że faktura VAT wystawiona przez skarżącą dla firmy B. Sp. [...] za wynajem autocysterny dokumentowała nierzeczywiste zdarzenie gospodarcze, ponieważ B. Sp. [...] nie mogła korzystać z najmu, a umowa nie została podpisana przez upoważnioną osobę. Organy ustaliły, że skarżąca otrzymała środki pieniężne w kwocie [...] zł, które nie miały związku z fakturą i stanowiły przychód z innych źródeł (art. 10 ust. 1 pkt 9 updof). Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię art. 10 ust. 9 updof oraz naruszenie zasad postępowania podatkowego (art. 122, 187 § 1, 121 § 1 Op). Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał skargę za zasadną. Stwierdził naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej, w tym art. 200 § 1 Op (brak umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego), art. 121 § 1 Op (zasada zaufania do organów podatkowych), art. 122 Op (zasada prawdy obiektywnej) oraz art. 187 § 1 Op (wyczerpujące rozpatrzenie materiału dowodowego). Sąd wskazał, że naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ponieważ uniemożliwiły skarżącej pełne przedstawienie swojego stanowiska i dowodów przed organem odwoławczym. Sąd podkreślił, że organy podatkowe nie ustaliły w sposób wystarczający rzeczywistego tytułu wpłaty kwoty [...] zł ani nie zbadały, czy przychód ten nie podlega wyłączeniu z opodatkowania na podstawie art. 2 ust. 1 updof. W związku z tym Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził zwrot kosztów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Wskazuje na istotność przestrzegania przez organy podatkowe procedur dowodowych i proceduralnych, zwłaszcza w kontekście zasady zaufania i prawa strony do aktywnego udziału w postępowaniu. Podkreśla wagę prawidłowego uzasadniania decyzji i wyczerpującego zbierania dowodów.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyfiki polskiego postępowania podatkowego i interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej oraz updof.

Zagadnienia prawne (3)

Czy organ podatkowy prawidłowo zakwalifikował środki pieniężne otrzymane przez podatnika jako przychód z innych źródeł, mimo kwestionowania przez podatnika rzetelności transakcji dokumentującej te środki?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ podatkowy nieprawidłowo zakwalifikował środki pieniężne jako przychód z innych źródeł, ponieważ nie przeprowadził wystarczająco dokładnego postępowania wyjaśniającego i naruszył przepisy proceduralne.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organy podatkowe nie zebrały wyczerpująco materiału dowodowego, nie umożliwiły stronie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego i nie ustaliły w sposób wystarczający rzeczywistego tytułu wpłaty, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Czy naruszenie przez organ odwoławczy obowiązku umożliwienia stronie wypowiedzenia się co do zebranego materiału dowodowego (art. 200 § 1 Op) może stanowić podstawę do uchylenia decyzji?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, naruszenie art. 200 § 1 Op przez organ odwoławczy może stanowić podstawę do uchylenia decyzji, jeżeli miało istotny wpływ na wynik sprawy.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zaniechanie przez organ odwoławczy wyznaczenia stronie terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego uniemożliwiło stronie zareagowanie na ocenę jej aktywności i podjęcie działań, które mogłyby zmienić obraz dokonanych ustaleń, co miało istotny wpływ na rozstrzygnięcie.

Czy organ podatkowy prawidłowo ocenił zebrany materiał dowodowy i zastosował przepisy prawa materialnego, w szczególności dotyczące kwalifikacji przychodów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ podatkowy nieprawidłowo ocenił materiał dowodowy i zastosował przepisy prawa materialnego, naruszając zasady postępowania podatkowego.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził naruszenie przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących postępowania dowodowego i oceny dowodów (art. 122, 187 § 1, 191 Op) oraz zasady zaufania do organów (art. 121 § 1 Op), co mogło prowadzić do naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 11 ust. 1, 10 ust. 1 pkt 9 updof).

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżona decyzja została uchylona z powodu naruszenia przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Przepisy (18)

Główne

updof art. 10 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Dotyczy źródeł przychodów, w tym działalności gospodarczej (pkt 3) i innych źródeł (pkt 9). Sąd analizował zastosowanie pkt 9 w kontekście otrzymanych środków pieniężnych.

updof art. 11 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Definiuje przychody jako otrzymane lub postawione do dyspozycji pieniądze i wartości pieniężne. Sąd analizował, czy otrzymana kwota stanowiła przychód w rozumieniu tego przepisu.

Op art. 122

Ordynacja podatkowa

Zasada prawdy obiektywnej – obowiązek podejmowania wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

Op art. 187 § 1

Ordynacja podatkowa

Obowiązek wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.

Op art. 121 § 1

Ordynacja podatkowa

Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

Op art. 200 § 1

Ordynacja podatkowa

Obowiązek wyznaczenia stronie terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego.

psa art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa uchylenia decyzji administracyjnej przez sąd.

Pomocnicze

updof art. 20 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Wymienia przykładowe przychody z innych źródeł, stanowiąc katalog otwarty.

updof art. 2 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Określa przychody, do których nie stosuje się przepisów ustawy, w tym przychody z czynności, które nie mogą być przedmiotem prawnie skutecznej umowy.

Op art. 233 § 1

Ordynacja podatkowa

Podstawa prawna decyzji organu odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji.

Op art. 220 § 2

Ordynacja podatkowa

Podstawa prawna decyzji organu odwoławczego utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji.

Op art. 191

Ordynacja podatkowa

Zasada swobodnej oceny dowodów.

Op art. 180 § 1

Ordynacja podatkowa

Dopuszczalność wszystkich środków dowodowych, które mogą przyczynić się do wyjaśnienia sprawy.

Op art. 210 § 1

Ordynacja podatkowa

Elementy decyzji, w tym uzasadnienie faktyczne i prawne.

Op art. 210 § 4

Ordynacja podatkowa

Zawartość uzasadnienia faktycznego decyzji.

psa art. 134 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy przez sąd administracyjny.

t.j. Dz. U. z 2021 r., poz. 137 art. 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Kryterium kontroli sądowej – zgodność z prawem.

Dz. U. z 2015 r., poz. 800 ze zm. art. 14 § 1

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie

Podstawa orzeczenia o kosztach postępowania sądowego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Naruszenie przez organ odwoławczy art. 200 § 1 Op poprzez niewyznaczenie stronie terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. • Naruszenie przez organy podatkowe zasady prawdy obiektywnej (art. 122 Op) i obowiązku wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego (art. 187 § 1 Op). • Naruszenie przez organy podatkowe zasady zaufania do organów (art. 121 § 1 Op). • Brak wystarczających ustaleń co do rzeczywistego tytułu wpłaty i ewentualnego wyłączenia przychodu z opodatkowania na podstawie art. 2 ust. 1 updof.

Godne uwagi sformułowania

Sąd doszedł do przekonania, iż skarga zasługuje na uwzględnienie. • Zaskarżona decyzja została bowiem wydana z naruszeniem art. 200 § 1 Op w zw. z art. 121 § 1 Op, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz art. 122, jak i art. 187 § 1 i art. 210 § 1 pkt 6 i § 4 Op, które to naruszenia mogły prowadzić do naruszenia przepisów prawa materialnego... • Zaniechanie przez organ odwoławczy wyznaczenia stronie terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego w myśl art. 200 § 1 Op uniemożliwiło stronie zareagowanie na ocenę jej aktywności jako niewystraczającą i podjęcie działań, które mogłyby zmienić obraz dokonanych przez organy podatkowe ustaleń i ich ocenę, a tym samym na rozstrzygnięcie w sprawie.

Skład orzekający

Iwona Owsińska-Gwiazda

przewodniczący

Justyna Mazur

sędzia sprawozdawca

Iwona Szymanowicz-Nowak

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wskazuje na istotność przestrzegania przez organy podatkowe procedur dowodowych i proceduralnych, zwłaszcza w kontekście zasady zaufania i prawa strony do aktywnego udziału w postępowaniu. Podkreśla wagę prawidłowego uzasadniania decyzji i wyczerpującego zbierania dowodów."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki polskiego postępowania podatkowego i interpretacji przepisów Ordynacji podatkowej oraz updof.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak błędy proceduralne organów podatkowych mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet jeśli stan faktyczny wydaje się niejasny. Jest to ważna lekcja dla podatników i prawników o znaczeniu procedury.

“Błędy proceduralne organów podatkowych mogą zniweczyć nawet najmocniejsze dowody przeciwko podatnikowi.”

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst