Orzeczenie · 2011-11-09

VIII SA/Wa 612/11Zwrot nadpłaty podatku akcyzowego energia elektryczna ciężar ekonomiczny 2

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Miejsce
Warszawa
Data
2011-11-09
NSAPodatkoweWysokawsa
podatek akcyzowyenergia elektrycznanadpłatazwrot podatkuDyrektywa energetycznaprawo unijnemoment powstania obowiązku podatkowegociężar ekonomiczny podatkuOrdynacja podatkowaWSA

Sprawa dotyczyła skargi Elektrowni "[...]" S.A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W., która utrzymała w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Celnego w R. odmawiającą stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku akcyzowym za lipiec 2006 r. Spółka domagała się zwrotu kwoty [...] zł, argumentując, że polskie przepisy ustawy o podatku akcyzowym (u.p.a.) dotyczące momentu powstania obowiązku podatkowego w akcyzie od energii elektrycznej są niezgodne z art. 21 ust. 5 Dyrektywy Rady nr 2003/96/WE (Dyrektywa energetyczna). Według spółki, energia elektryczna powinna być opodatkowana nie wcześniej niż w momencie dostawy przez dystrybutora do odbiorcy końcowego, a zatem podatek zapłacony przez producenta na rzecz dystrybutorów stanowił nadpłatę. Organy podatkowe odmówiły zwrotu, wskazując, że wyrok ETS C-475/07 nie nakłada bezpośredniego obowiązku zwrotu akcyzy producentom, a przede wszystkim, że spółka nie wykazała, iż poniosła ciężar ekonomiczny zapłaconego podatku, który został przerzucony na odbiorców końcowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę. Sąd podzielił stanowisko NSA wyrażone w uchwale z 22 czerwca 2011 r. (I GPS 1/11), zgodnie z którym w rozumieniu art. 72 § 1 Ordynacji podatkowej (Op) nie jest nadpłatą kwota podatku akcyzowego uiszczona z tytułu sprzedaży energii elektrycznej, jeśli ten, kto ją uiścił, nie poniósł z tego tytułu uszczerbku majątkowego. Sąd uznał, że spółka nie wykazała, iż poniosła ciężar ekonomiczny akcyzy, a dowody z umów handlowych nie potwierdziły jej twierdzeń. W ocenie Sądu, racjonalnie działający przedsiębiorca uwzględnia podatek akcyzowy w cenie towaru, przerzucając jego ciężar ekonomiczny na nabywców. Brak wykazania przez spółkę poniesienia uszczerbku majątkowego uniemożliwił stwierdzenie nadpłaty, nawet jeśli organy popełniły uchybienia proceduralne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowanie stanowiska, że brak wykazania poniesienia ciężaru ekonomicznego podatku przez podmiot ubiegający się o zwrot nadpłaty, stanowi podstawę do odmowy jej stwierdzenia, nawet w przypadku niezgodności przepisów krajowych z prawem UE.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji producentów energii elektrycznej i podatku akcyzowego, gdzie kluczowe jest udowodnienie poniesienia ciężaru ekonomicznego.

Zagadnienia prawne (3)

Czy kwota podatku akcyzowego zapłacona przez producenta energii elektrycznej na rzecz dystrybutora, który nie jest odbiorcą końcowym, stanowi nadpłatę podlegającą zwrotowi, jeśli polskie przepisy krajowe określają moment powstania obowiązku podatkowego inaczej niż Dyrektywa energetyczna UE?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, kwota zapłaconego podatku akcyzowego nie stanowi nadpłaty, jeśli osoba wpłacająca podatek nie wykazała, że poniosła jego ciężar ekonomiczny, który został przerzucony na odbiorców końcowych.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na uchwale NSA I GPS 1/11, zgodnie z którą nadpłatą nie jest kwota podatku, jeśli wpłacający nie poniósł uszczerbku majątkowego. Brak wykazania przez spółkę, że poniosła ciężar ekonomiczny akcyzy, uniemożliwia stwierdzenie nadpłaty, nawet jeśli polskie przepisy krajowe były niezgodne z prawem UE w zakresie momentu powstania obowiązku podatkowego.

Czy polskie przepisy ustawy o podatku akcyzowym dotyczące momentu powstania obowiązku podatkowego w akcyzie od energii elektrycznej są zgodne z art. 21 ust. 5 Dyrektywy energetycznej?

Odpowiedź sądu

Sąd nie rozstrzygnął bezpośrednio tej kwestii w kontekście odmowy zwrotu nadpłaty, ale wskazał, że nawet jeśli przepisy krajowe były niezgodne, to nie uprawnia to do zwrotu nadpłaty bez wykazania poniesienia ciężaru ekonomicznego podatku.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że wyrok ETS C-475/07, który wskazał na niezgodność polskich przepisów z Dyrektywą energetyczną w zakresie momentu powstania obowiązku podatkowego, ma zastosowanie głównie w sprawach dotyczących wymiaru akcyzy, a nie bezpośrednio w sprawach o zwrot nadpłaty, gdzie kluczowe jest wykazanie zubożenia.

Czy ciężar ekonomiczny podatku akcyzowego od energii elektrycznej został przerzucony na odbiorców końcowych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w ocenie Sądu, działając racjonalnie i zgodnie z obowiązującymi przepisami (w tym ustawy o VAT i o podatku dochodowym od osób prawnych), spółka przerzuciła ciężar ekonomiczny akcyzy na nabywców energii elektrycznej.

Uzasadnienie

Sąd oparł się na domniemaniu, że racjonalny przedsiębiorca uwzględnia podatek akcyzowy w cenie towaru, a przepisy VAT i PDOP potwierdzają kosztowy charakter akcyzy dla nabywcy. Spółka nie przedstawiła dowodów podważających to domniemanie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę Elektrowni "[...]" S.A. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. odmawiającą stwierdzenia i zwrotu nadpłaty w podatku akcyzowym za lipiec 2006 r.

Przepisy (17)

Główne

Op art. 72 § 1 pkt 1

Ordynacja podatkowa

Za nadpłatę uważa się kwotę nadpłaconego lub nienależnie zapłaconego podatku. Sąd doprecyzował, że nie jest nadpłatą kwota podatku akcyzowego uiszczona z tytułu sprzedaży energii elektrycznej, jeśli ten, kto ją uiścił, nie poniósł z tego tytułu uszczerbku majątkowego.

u.p.a. art. 4 § 1 pkt 3

Ustawa o podatku akcyzowym

u.p.a. art. 6 § 5

Ustawa o podatku akcyzowym

u.p.a. art. 11

Ustawa o podatku akcyzowym

Dyrektywa energetyczna art. 21 § 5

Dyrektywa Rady nr 2003/96/WE

Przepis ten określa moment powstania obowiązku podatkowego w akcyzie od energii elektrycznej. Polska nie dostosowała przepisów krajowych do tego wymogu przed 1 stycznia 2006 r.

Pomocnicze

Op art. 75 § 1, 2 pkt 1a, 3

Ordynacja podatkowa

Dyrektywa energetyczna art. 18a § 9 in fine

Dyrektywa Rady nr 2003/96/WE

P.u.s.a. art. 1

Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych

u.p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.p.s.a. art. 145

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

ustawa o VAT art. 29 § 20

Ustawa o podatku od towarów i usług

Podstawa opodatkowania VAT obejmuje również kwotę podatku akcyzowego.

ustawa o VAT art. 106 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

u.p.d.o.p. art. 16

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Wyłącza określone wydatki z kategorii kosztów uzyskania przychodów, nie wyłączając podatku akcyzowego.

u.p.d.o.p. art. 12 § 1 pkt 4f

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Zwrócony podatek akcyzowy stanowi przychód w części, w jakiej został zaliczony do kosztów uzyskania przychodów.

u.p.d.o.p. art. 12 § 4 pkt 9

Ustawa o podatku dochodowym od osób prawnych

Wyłącza VAT z przychodów.

Konstytucja RP art. 91 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ciężar ekonomiczny podatku akcyzowego został przerzucony na odbiorców końcowych, co uniemożliwia stwierdzenie nadpłaty przez producenta energii. • Brak wykazania przez skarżącą poniesienia uszczerbku majątkowego z tytułu zapłaconej akcyzy.

Odrzucone argumenty

Polskie przepisy krajowe dotyczące momentu powstania obowiązku podatkowego w akcyzie od energii elektrycznej są niezgodne z Dyrektywą energetyczną UE. • Zapłacony podatek akcyzowy stanowi nadpłatę podlegającą zwrotowi.

Godne uwagi sformułowania

w rozumieniu art. 72 § 1 Op nie jest nadpłatą kwota podatku akcyzowego uiszczona z tytułu sprzedaży energii elektrycznej w sytuacji, w której ten kto ją uiścił nie poniósł z tego tytułu uszczerbku majątkowego • racjonalnie działający w ramach gospodarki rynkowej zarząd Spółki, mając na względzie obowiązujące otoczenie prawne, zdaniem Sądu nie podejmowałby działań na jej szkodę.

Skład orzekający

Sławomir Fularski

przewodniczący

Iwona Szymanowicz-Nowak

sędzia

Artur Kot

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska, że brak wykazania poniesienia ciężaru ekonomicznego podatku przez podmiot ubiegający się o zwrot nadpłaty, stanowi podstawę do odmowy jej stwierdzenia, nawet w przypadku niezgodności przepisów krajowych z prawem UE."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji producentów energii elektrycznej i podatku akcyzowego, gdzie kluczowe jest udowodnienie poniesienia ciężaru ekonomicznego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia niezgodności prawa krajowego z unijnym oraz jego praktycznych konsekwencji dla przedsiębiorców, a także interpretacji instytucji nadpłaty w kontekście przerzucania ciężaru podatkowego.

Czy zapłacony podatek akcyzowy od energii elektrycznej zawsze podlega zwrotowi, gdy prawo krajowe jest sprzeczne z UE?

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst