Orzeczenie · 2025-03-21

VIII CZ 103/25

Sąd
Sąd Okręgowy w Toruniu
Miejsce
Toruń
Data
2025-03-21
SAOSCywilnepostępowanie cywilneWysokaokręgowy
zwrot pozwubraki formalnezażaleniepostępowanie odwoławczeSąd OkręgowySąd Rejonowykodeks postępowania cywilnegouchylenie zarządzenia

Sąd Okręgowy w Toruniu rozpoznał zażalenie powoda na zarządzenie Przewodniczącego Sądu Rejonowego w Toruniu, które zwróciło pozew z powodu braków formalnych (niezgodność z art. 187 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c.). Sąd Okręgowy uznał zażalenie za zasadne, choć z innych względów niż podnosił skarżący. Wskazano, że sprawa była już wcześniej rozpoznawana przez Sąd Rejonowy, a następnie wyrok został uchylony przez Sąd Okręgowy i sprawa przekazana do ponownego rozpoznania. W takiej sytuacji, zgodnie z art. 391 § 7 k.p.c., w przypadku uchylenia wyroku wydanego na podstawie art. 191 § 1 k.p.c. i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, nie stosuje się sankcji zwrotu pozwu, nawet jeśli występują braki formalne lub fiskalne. Zamiast tego, sąd powinien wezwać powoda do uzupełnienia braków w terminie tygodniowym, a w przypadku ich nieuzupełnienia, postępowanie umarza się. Norma ta wyłącza możliwość zwrotu pozwu. Dlatego Sąd Okręgowy, na mocy art. 386 § 1 k.p.c. w zw. z art. 397 § 3 k.p.c. i art. 398 k.p.c., uchylił zaskarżone zarządzenie. Kwestia kosztów postępowania zażaleniowego została pozostawiona do rozstrzygnięcia sądowi pierwszej instancji w orzeczeniu kończącym sprawę.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących postępowania po uchyleniu wyroku i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, w szczególności wyłączenie możliwości zwrotu pozwu w takich sytuacjach.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej po uchyleniu wyroku przez sąd drugiej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.

Zagadnienia prawne (2)

Czy w przypadku uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, sąd pierwszej instancji może zwrócić pozew z powodu braków formalnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, w takiej sytuacji zastosowanie ma szczególny tryb postępowania (art. 391 § 7 k.p.c.), który wyłącza możliwość zwrotu pozwu i nakazuje wezwanie do uzupełnienia braków pod rygorem umorzenia postępowania.

Uzasadnienie

Przepis art. 391 § 7 pkt 1 k.p.c. wprost wyłącza możliwość zwrotu pozwu w sytuacji, gdy sąd drugiej instancji uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. Sąd pierwszej instancji ma obowiązek wezwać do uzupełnienia braków, a konsekwencją ich nieusunięcia jest umorzenie postępowania, a nie zwrot pozwu.

Czy zarządzenie o zwrocie pozwu na podstawie art. 130 1a § 1 k.p.c. było prawidłowe, gdy pozew nie spełniał wymogów z art. 187 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarządzenie było nieprawidłowe, ponieważ sąd pierwszej instancji nie zastosował właściwego trybu postępowania po uchyleniu wyroku i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił, że sprawa była już przedmiotem rozpoznania przez sąd drugiej instancji, który uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. W takim kontekście zastosowanie powinien mieć art. 391 § 7 k.p.c., a nie art. 130 1a § 1 k.p.c.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie zarządzenia
Strona wygrywająca
powód

Strony

NazwaTypRola
(...) S.A. we W.spółkapowód
B. W.osoba_fizycznapozwany

Przepisy (11)

Główne

k.p.c. art. 391 1 § § 7

Kodeks postępowania cywilnego

Kluczowy przepis regulujący szczególny tryb postępowania po uchyleniu wyroku i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, wyłączający możliwość zwrotu pozwu.

Pomocnicze

k.p.c. art. 130 1a § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Niewłaściwie zastosowany przez Sąd Rejonowy.

k.p.c. art. 187 § § 1 pkt 1 i 2

Kodeks postępowania cywilnego

Wskazane przez Sąd Rejonowy jako podstawa zwrotu pozwu, jednak w kontekście sprawy nieuzasadniające zwrotu.

k.p.c. art. 130 1a § § 2

Kodeks postępowania cywilnego

Zarzut powoda dotyczący niezastosowania przepisu.

k.p.c. art. 191 1 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa oddalenia powództwa w poprzednim orzeczeniu Sądu Rejonowego.

k.p.c. art. 130 § § 1 i 1 1

Kodeks postępowania cywilnego

Przepisy dotyczące wezwania do uzupełnienia braków formalnych i fiskalnych.

k.p.c. art. 191 1

Kodeks postępowania cywilnego

Wzmianka w komentarzu prawnym.

k.p.c. art. 386 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa zmiany zaskarżonego zarządzenia.

k.p.c. art. 397 § § 3

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa zmiany zaskarżonego zarządzenia.

k.p.c. art. 398

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa zmiany zaskarżonego zarządzenia.

k.p.c. art. 108

Kodeks postępowania cywilnego

Reguluje rozstrzyganie o kosztach postępowania.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zastosowanie art. 391 § 7 k.p.c. wyłącza możliwość zwrotu pozwu po uchyleniu wyroku i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.

Odrzucone argumenty

Zarzuty powoda dotyczące naruszenia art. 130 1a § 1 i § 2 k.p.c. jako podstawy zwrotu pozwu (choć sąd zgodził się z uchyleniem zarządzenia, to z innych przyczyn).

Godne uwagi sformułowania

Uszło uwadze Sądu I instancji, że w art. 391 1 § 7 k.p.c. uregulowano szczególny tryb postępowania na wypadek uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. • Jeżeli sąd drugiej instancji uchyli wyrok wydany na podstawie art. 191 1 k.p.c. , uznając, że nie zachodzi oczywista bezzasadność powództwa, niezbędne jest uzupełnienie braków formalnych i fiskalnych pozwu, jeżeli tego do tej pory nie uczyniono. • Nie ma przy tym możliwości dokonania tego pod rygorem zwrotu pozwu, skoro został mu nadany bieg. • ilekroć ustawa przewiduje zwrot pozwu, sąd umarza postępowanie • norma zawarta w art. 391 1 § 7 pkt 1 k.p.c. wyłącza możliwość dokonania zwrotu pozwu.

Skład orzekający

Małgorzata Kończal

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących postępowania po uchyleniu wyroku i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania, w szczególności wyłączenie możliwości zwrotu pozwu w takich sytuacjach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej po uchyleniu wyroku przez sąd drugiej instancji i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia ważną kwestię proceduralną dotyczącą postępowania po uchyleniu wyroku, co jest istotne dla praktyków prawa cywilnego. Pokazuje, jak sąd drugiej instancji koryguje błędy sądu niższej instancji.

Sąd Okręgowy: Zwrot pozwu po uchyleniu wyroku? Tylko w wyjątkowych sytuacjach!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst