VII U 1620/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołania U.Z. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającej wznowienia postępowania w sprawie emerytury. Ubezpieczona powołała się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z 4 czerwca 2024 r. (SK 140/20), który orzekł o niezgodności z Konstytucją przepisu dotyczącego obliczania emerytury poprzez pomniejszenie podstawy o kwotę pobranych wcześniej świadczeń, w zakresie dotyczącym osób, które złożyły wniosek o świadczenia przed 6 czerwca 2012 r. Organ rentowy odmówił wznowienia, wskazując, że wyrok TK nie został jeszcze ogłoszony w Dzienniku Ustaw, a publikacja na stronie internetowej Trybunału nie jest równoznaczna z ogłoszeniem w rozumieniu przepisów. Sąd Okręgowy podzielił to stanowisko, podkreślając, że zgodnie z art. 145a § 2 KPA, wznowienie postępowania na podstawie orzeczenia TK jest możliwe tylko po wejściu w życie tego orzeczenia, co następuje z dniem ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Sąd zaznaczył, że nie ma kompetencji do eliminowania skutków zaniechania ustawodawcy ani do stosowania przepisów, które nie weszły w życie. W związku z tym, odwołanie zostało oddalone. Sąd nie obciążył również odwołującej kosztami zastępstwa procesowego, uznając to za przypadek szczególnie uzasadniony ze względu na niepewność prawną wynikającą z braku publikacji wyroku TK oraz fakt, że organ rentowy nie rozpoznał merytorycznie wniosku o ponowne ustalenie wysokości emerytury, który został przekazany do rozpoznania ZUS.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego w związku z orzeczeniami Trybunału Konstytucyjnego oraz znaczenie publikacji orzeczeń dla ich wejścia w życie.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku publikacji wyroku TK w Dzienniku Ustaw i jego wpływu na możliwość wznowienia postępowania. Nie dotyczy bezpośrednio meritum sprawy emerytalnej.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który nie został jeszcze ogłoszony w Dzienniku Ustaw, może stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145a § 1 i 2 KPA?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wyrok Trybunału Konstytucyjnego, który nie został ogłoszony w Dzienniku Ustaw, nie może stanowić podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego, ponieważ nie wszedł w życie.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 145a § 2 KPA, wznowienie postępowania na podstawie orzeczenia TK jest możliwe w terminie jednego miesiąca od wejścia w życie orzeczenia. Orzeczenie TK wchodzi w życie z dniem ogłoszenia w organie urzędowym, w którym akt normatywny był ogłoszony (zazwyczaj Dziennik Ustaw). Publikacja na stronie internetowej TK nie jest ogłoszeniem w rozumieniu Konstytucji i przepisów o ogłaszaniu aktów normatywnych.
Czy sąd w postępowaniu odwoławczym od decyzji ZUS może merytorycznie ocenić wniosek o ponowne ustalenie wysokości emerytury, jeśli organ rentowy wydał decyzję jedynie w przedmiocie wznowienia postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd rozstrzyga o prawidłowości zaskarżonej decyzji w granicach jej treści i przedmiotu. Jeśli organ rentowy nie wydał decyzji w przedmiocie wniosku o ponowne ustalenie wysokości emerytury, sąd nie może merytorycznie ocenić tego wniosku.
Uzasadnienie
Postępowanie sądowe w sprawach ubezpieczeń społecznych ma charakter odwoławczy i ogranicza się do kontroli decyzji organu rentowego. Sąd nie może żądać czegoś, o czym organ rentowy nie decydował. Wniosek o ponowne ustalenie wysokości emerytury nie został merytorycznie rozpoznany przez ZUS, dlatego został przekazany do rozpoznania organowi rentowemu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| U. Z. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych (...) Oddział w W. | instytucja | organ rentowy |
Przepisy (9)
Główne
KPA art. 145a § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Można żądać wznowienia postępowania, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub ustawą, na podstawie którego została wydana decyzja.
KPA art. 145a § § 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Skargę o wznowienie wnosi się w terminie jednego miesiąca od wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego.
Konstytucja RP art. 190
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. Trybunał może określić inny termin utraty mocy obowiązującej aktu normatywnego.
Pomocnicze
u.o.a.n. art. 9 § ust. 1 pkt 6
Ustawa o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych
Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego dotyczące aktów normatywnych ogłoszonych w Dzienniku Ustaw ogłasza się w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.
ustawa emerytalna art. 114
Ustawa o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Przepis dotyczący podstaw do wznowienia postępowania.
KPC art. 148 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Możliwość rozpoznania sprawy na posiedzeniu niejawnym.
KPC art. 477 § 10 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Przekazanie sprawy do rozpoznania organowi rentowemu.
KPC art. 477 § 14 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Oddalenie odwołania.
KPC art. 102
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada słuszności w zakresie kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie wszedł w życie, ponieważ nie został ogłoszony w Dzienniku Ustaw. • Publikacja orzeczenia TK na stronie internetowej nie jest równoznaczna z ogłoszeniem w rozumieniu przepisów prawa. • Sąd nie może rozpoznać wniosku, który nie został merytorycznie rozstrzygnięty przez organ rentowy.
Odrzucone argumenty
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego powinien stanowić podstawę do wznowienia postępowania, mimo braku publikacji w Dzienniku Ustaw.
Godne uwagi sformułowania
wyrok Trybunału Konstytucyjny nie został ogłoszony w Dzienniku Ustaw • publikacja wyroku na stronie internetowej Trybunału czy w publikatorze "Orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego Zbiór Urzędu", nie jest ogłoszeniem w rozumieniu art. 190 Konstytucji • Sądy muszą pozostać wierne zasadom praworządności. • nie powinna ponosić negatywnych konsekwencji z tego tytułu
Skład orzekający
Magdalena Pytel
przewodnicząca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania administracyjnego w związku z orzeczeniami Trybunału Konstytucyjnego oraz znaczenie publikacji orzeczeń dla ich wejścia w życie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku publikacji wyroku TK w Dzienniku Ustaw i jego wpływu na możliwość wznowienia postępowania. Nie dotyczy bezpośrednio meritum sprawy emerytalnej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego i jego wpływem na prawa obywateli, co jest aktualnym tematem w kontekście sporów o praworządność.
“Wyrok TK nie wszedł w życie? Sąd wyjaśnia, kiedy orzeczenie konstytucyjne naprawdę zmienia prawo.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.