VII SA/Wa 1946/07Odszkodowanie za wadliwą decyzję administracyjna brak podstawy prawnej
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia odszkodowawczego U. i Z. M. wobec Prezydenta Miasta B. z tytułu wadliwej decyzji o pozwoleniu na budowę, która została uchylona przez Naczelny Sąd Administracyjny. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego (GINB) pierwotnie przyznał odszkodowanie w kwocie 274.080,59 zł. Następnie jednak, na wniosek Prezydenta Miasta B., GINB stwierdził nieważność swojej decyzji z grudnia 2005 r., uznając, że została wydana bez podstawy prawnej. GINB argumentował, że po zmianach wprowadzonych ustawą z dnia 17 czerwca 2004 r. (wchodzącą w życie 1 września 2004 r.), sprawy o odszkodowanie za szkody wyrządzone wadliwymi decyzjami administracyjnymi, których uchylenie nastąpiło w wyniku orzeczenia sądu administracyjnego, powinny być rozpatrywane przez sądy powszechne na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego, a nie przez organy administracji na podstawie art. 160 kpa. Skarżący kwestionowali tę interpretację, wskazując na przepisy intertemporalne i argumentując, że szkoda powstała przed wejściem w życie nowelizacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, uznając, że GINB prawidłowo stwierdził brak podstawy prawnej dla swojej pierwotnej decyzji o przyznaniu odszkodowania. Sąd podkreślił, że art. 287 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 160 kpa stanowią odrębne podstawy dochodzenia odszkodowania i nie mogą być stosowane zamiennie. Po 1 września 2004 r., w przypadku uchylenia decyzji przez sąd administracyjny, roszczenia odszkodowawcze powinny być kierowane do sądu powszechnego, chyba że szkoda powstała w wyniku wydania decyzji przed tą datą, a zastosowanie ma art. 160 kpa w brzmieniu obowiązującym do dnia jego uchylenia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów intertemporalnych dotyczących odpowiedzialności za szkody wyrządzone przez wadliwe decyzje administracyjne, a także właściwości organów do orzekania w sprawach odszkodowawczych po zmianach prawnych wprowadzonych ustawą z dnia 17 czerwca 2004 r.
Orzeczenie dotyczy stanu prawnego po nowelizacji z 2004 r. i może wymagać analizy w kontekście dalszych zmian w przepisach dotyczących odpowiedzialności deliktowej.
Zagadnienia prawne (3)
Czy organ administracji publicznej może stwierdzić nieważność własnej decyzji przyznającej odszkodowanie, jeśli została ona wydana bez podstawy prawnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ administracji może stwierdzić nieważność własnej decyzji, jeśli została ona wydana bez podstawy prawnej, co ma miejsce, gdy decyzja zapada w sferze regulowanej przepisami prawa cywilnego.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że decyzja o przyznaniu odszkodowania za szkodę wyrządzoną wadliwą decyzją administracyjną, w świetle zmian prawnych po 1 września 2004 r., powinna być rozpatrywana przez sąd powszechny, a nie organ administracji. Wydanie takiej decyzji przez organ administracji nastąpiło bez podstawy prawnej.
Jakie przepisy regulują dochodzenie odszkodowania za szkodę wyrządzoną wadliwą decyzją administracyjną, gdy decyzja ta została uchylona przez sąd administracyjny, w kontekście zmian prawnych wprowadzonych ustawą z dnia 17 czerwca 2004 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Po 1 września 2004 r., w przypadku uchylenia decyzji przez sąd administracyjny, roszczenia odszkodowawcze powinny być dochodzone przed sądem powszechnym na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego (art. 417-417^2 kc), chyba że szkoda powstała w wyniku wydania decyzji przed tą datą, a zastosowanie ma art. 160 kpa w brzmieniu obowiązującym do dnia jego uchylenia.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że art. 287 PPSA i art. 160 kpa to odrębne podstawy dochodzenia odszkodowania. Po nowelizacji z 2004 r. art. 160 kpa został uchylony, a art. 287 PPSA utracił odesłanie do art. 160 kpa. W związku z tym, sprawy te należą do właściwości sądów powszechnych, chyba że zastosowanie mają przepisy intertemporalne dotyczące szkód powstałych przed 1 września 2004 r. i art. 160 kpa.
Czy art. 5 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o zmianie ustawy - Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw, nakazujący stosowanie dotychczasowych przepisów do zdarzeń powstałych przed dniem wejścia w życie ustawy, pozwala na stosowanie art. 160 kpa i art. 287 PPSA w brzmieniu sprzed nowelizacji do spraw o odszkodowanie za szkody powstałe przed 1 września 2004 r.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, art. 5 ustawy nowelizującej pozwala na stosowanie art. 160 kpa do zdarzeń powstałych przed 1 września 2004 r. Jednakże, w przypadku art. 287 PPSA, który utracił odesłanie do art. 160 kpa, brak jest analogicznych przepisów intertemporalnych, co oznacza, że po 1 września 2004 r. sprawy te należą do właściwości sądów powszechnych.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że choć art. 5 nowelizacji nakazuje stosowanie dotychczasowych przepisów do zdarzeń powstałych przed jej wejściem w życie, to uchylenie art. 160 kpa i zmiana art. 287 PPSA miały istotne konsekwencje. W przypadku art. 287 PPSA, brak regulacji intertemporalnych oznacza, że po 1 września 2004 r. sprawy te należą do sądu powszechnego.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (14)
Główne
k.p.a. art. 160
Kodeks postępowania administracyjnego
Stosowany do zdarzeń powstałych przed 1 września 2004 r. w sprawach, gdzie organ administracji stwierdził nieważność decyzji lub jej niezgodność z prawem.
p.p.s.a. art. 287
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Przepis regulujący dochodzenie odszkodowania po uchyleniu decyzji przez sąd administracyjny i umorzeniu postępowania przez organ lub stwierdzeniu nieważności aktu przez sąd.
Pomocnicze
Ustawa o zmianie ustawy Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw art. 5
Przepis intertemporalny nakazujący stosowanie dotychczasowych przepisów do zdarzeń i stanów prawnych powstałych przed dniem wejścia w życie ustawy (1 września 2004 r.).
Ustawa o zmianie ustawy Kodeks cywilny oraz niektórych innych ustaw art. 3
Zmiana art. 287 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez wykreślenie zdania o odpowiednim stosowaniu art. 160 kpa.
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Ogólne przepisy dotyczące odpowiedzialności za szkodę.
k.c. art. 416
Kodeks cywilny
Ogólne przepisy dotyczące odpowiedzialności za szkodę.
k.c. art. 417
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu władzy publicznej.
k.c. art. 417¹ § 2
Kodeks cywilny
Naprawienie szkody wyrządzonej przez prawomocne orzeczenie lub ostateczną decyzję po stwierdzeniu ich niezgodności z prawem.
k.c. art. 419
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu władzy publicznej.
k.c. art. 420
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu władzy publicznej.
k.c. art. 420¹
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu władzy publicznej.
k.c. art. 420²
Kodeks cywilny
Odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną przy wykonywaniu władzy publicznej.
k.c. art. 421
Kodeks cywilny
Wyłączenie stosowania przepisów o odpowiedzialności Skarbu Państwa, jeżeli jest ona uregulowana w przepisach szczególnych.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna orzekania przez sąd administracyjny w przedmiocie oddalenia skargi.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja GINB z dnia [...] grudnia 2005 r. przyznająca odszkodowanie została wydana bez podstawy prawnej, ponieważ sprawa ta powinna być rozpatrywana przez sąd powszechny na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego, a nie przez organ administracji na podstawie art. 160 kpa, zwłaszcza po zmianach wprowadzonych ustawą z dnia 17 czerwca 2004 r.
Odrzucone argumenty
Skarżący argumentowali, że decyzja o odszkodowaniu została wydana w oparciu o stan prawny sprzed 1 września 2004 r., a szkoda powstała przed tą datą, co uzasadnia stosowanie art. 160 kpa i art. 287 PPSA w brzmieniu sprzed nowelizacji, zgodnie z przepisami intertemporalnymi.
Godne uwagi sformułowania
przez 'brak podstawy prawnej' należy rozumieć sytuacje, gdy decyzja wydana została poza sferą regulacji prawnej; gdy wydanie decyzji administracyjnej nastąpiło w sferze stosunków cywilnoprawnych • Te dwa przepisy [art. 287 PPSA i art. 160 kpa] stanowią dwie różne i odrębne podstawy dochodzenia odszkodowania od organu za szkody spowodowane wadliwymi decyzjami administracyjnymi, które nie mogą być stosowane zamiennie.
Skład orzekający
Bożena Więch-Baranowska
przewodniczący
Agnieszka Wilczewska-Rzepecka
sprawozdawca
Dariusz Turek
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów intertemporalnych dotyczących odpowiedzialności za szkody wyrządzone przez wadliwe decyzje administracyjne, a także właściwości organów do orzekania w sprawach odszkodowawczych po zmianach prawnych wprowadzonych ustawą z dnia 17 czerwca 2004 r."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy stanu prawnego po nowelizacji z 2004 r. i może wymagać analizy w kontekście dalszych zmian w przepisach dotyczących odpowiedzialności deliktowej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy złożonej kwestii prawnej związanej z odpowiedzialnością odszkodowawczą za błędy administracji i zmianami przepisów, co jest istotne dla praktyków prawa administracyjnego i cywilnego.
“Kto zapłaci za błąd urzędnika? Sąd rozstrzyga o odszkodowaniu po zmianach przepisów.”
Dane finansowe
WPS: 274 080,59 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.