VI U 772/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odwołań P. Ś. i P. D. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L., która stwierdzała, że P. D. nie podlegała obowiązkowym ubezpieczeniom społecznym od 1 sierpnia 2014 roku. Odwołujący zarzucili decyzji sprzeczność istotnych ustaleń z materiałem dowodowym, twierdząc, że umowa o pracę zawarta między nimi była czynnością prawną. P. D. została zgłoszona do ubezpieczeń społecznych przez P. Ś. jako przedstawiciel handlowy, jednak po zgłoszeniu wystąpiła o zasiłek chorobowy w związku z ciążą. ZUS wszczął postępowanie wyjaśniające, w którym ani płatnik składek, ani P. D. nie przedstawili dowodów na faktyczne wykonywanie pracy. Sąd Okręgowy, po połączeniu spraw, ustalił stan faktyczny, w tym treść umowy o pracę i zakres obowiązków P. D. Sąd nie dał wiary zeznaniom P. D., P. Ś. oraz świadków (brata przyrodniego P. Ś. i matki P. Ś.), wskazując na ich bliskie relacje oraz fakt, że świadek R. R. (1) jest ojcem dziecka P. D. Sąd podkreślił brak jakichkolwiek materialnych dowodów na świadczenie pracy przez P. D. i uznał, że zawarcie umowy o pracę było podyktowane chęcią uzyskania świadczeń związanych z macierzyństwem. Sąd powołał się na art. 6 kc i art. 232 kpc, zgodnie z którymi ciężar udowodnienia istnienia stosunku pracy spoczywał na odwołujących. Sąd stwierdził, że w sprawie niniejszej brak jest podstaw do przyjęcia, że strony miały zamiar rzeczywiście wykonywać umowę, a jedynym celem było uzyskanie świadczeń z ZUS. Wobec powyższego, Sąd Okręgowy oddalił odwołania na mocy art. 477¹⁴ § 1 kpc.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie pozorności umów o pracę w kontekście świadczeń z ubezpieczeń społecznych, szczególnie w przypadku kobiet w ciąży. Ciężar dowodu w sprawach ZUS.
Każda sprawa oceniana indywidualnie pod kątem dowodów na faktyczne świadczenie pracy i rzeczywisty zamiar stron.
Zagadnienia prawne (2)
Czy umowa o pracę zawarta przez kobietę w ciąży, która następnie występuje o świadczenia związane z ciążą i macierzyństwem, może być uznana za pozorną, jeśli brak jest dowodów na faktyczne świadczenie pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, umowa o pracę może być uznana za pozorną, jeśli jej jedynym celem jest uzyskanie świadczeń z ubezpieczenia społecznego, a faktyczne świadczenie pracy nie miało miejsca.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że brak dowodów na faktyczne wykonywanie pracy przez P. D. oraz bliskie relacje między stronami i świadkami, a także fakt, że ojcem dziecka P. D. jest brat przyrodni P. Ś., wskazują na pozorność umowy o pracę. Celem umowy było jedynie uzyskanie świadczeń z ZUS związanych z ciążą i macierzyństwem.
Jaki jest ciężar dowodu w sprawie o ustalenie podlegania ubezpieczeniom społecznym, gdy organ rentowy kwestionuje istnienie stosunku pracy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Ciężar udowodnienia istnienia stosunku pracy spoczywa na osobie zgłoszonej do ubezpieczeń oraz płatniku składek.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na ogólne reguły wyrażone w art. 6 kc i art. 232 kpc, zgodnie z którymi to na odwołujących spoczywał ciężar udowodnienia istnienia stosunku pracy. Odwołujący nie przedstawili żadnych dowodów potwierdzających faktyczne wykonywanie pracy.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. Ś. | osoba_fizyczna | odwołujący |
| P. D. | osoba_fizyczna | odwołująca |
| Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w L. | instytucja | organ rentowy |
| P. Ś. | osoba_fizyczna | płatnik składek |
| P. D. | osoba_fizyczna | pracownik |
| R. R. (1) | osoba_fizyczna | świadek |
| B. Ś. | osoba_fizyczna | świadek |
Przepisy (9)
Główne
k.p.c. art. 477 § 14
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy oddalenia odwołania.
k.p. art. 22
Kodeks pracy
Definicja pracownika i stosunku pracy.
u.s.u.s. art. 6 § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Obowiązkowe ubezpieczenia emerytalne i rentowe pracowników.
u.s.u.s. art. 8 § ust. 1
Ustawa o systemie ubezpieczeń społecznych
Definicja pracownika na potrzeby ubezpieczeń społecznych.
Pomocnicze
k.c. art. 83 § § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy pozorności czynności prawnej.
k.c. art. 58 § § 1
Kodeks cywilny
Dotyczy nieważności czynności prawnej sprzecznej z ustawą lub mającej na celu obejście ustawy.
k.p.c. art. 232
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy ciężaru dowodzenia.
k.p. art. 300
Kodeks pracy
Stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego do stosunków pracy.
u.r.e.f.u.s. art. 29
Ustawa o rentach i emeryturach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Dotyczy uprawnień do świadczeń.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak dowodów na faktyczne świadczenie pracy przez P. D. • Pozorność umowy o pracę w celu uzyskania świadczeń z ZUS. • Bliskie relacje między stronami i świadkami wskazujące na potencjalne układy.
Odrzucone argumenty
Umowa o pracę była czynnością prawną i P. D. faktycznie świadczyła pracę. • Decyzja ZUS była sprzeczna z zebranym materiałem dowodowym.
Godne uwagi sformułowania
zawarcie umowy o pracę podyktowane było chęcią uzyskania przez P. D. świadczeń związanych z macierzyństwem • brak jest podstaw do przyjęcia, że zawierając sporną umowę o pracę, jej strony miały zamiar rzeczywiście ją wykonywać • jedynym celem tej czynności było uzyskanie przez P. D. świadczeń z tytułu ciąży i macierzyństwa z ZUS • nie można przyjąć pozorności oświadczeń woli o zawarciu umowy o pracę, gdy pracownik podjął pracę i ją wykonywał, a pracodawca świadczenie to przyjmował • w sytuacji, w której dochodzi do zgłoszenia do ubezpieczenia osoby niebędącej podmiotem ubezpieczenia, nieświadczącej pracy i przez to niemającej cech „zatrudnionego pracownika”, gdy nie są wykonywane obowiązki i prawa płynące z umowy o pracę
Skład orzekający
Jarosław Łuczaj
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie pozorności umów o pracę w kontekście świadczeń z ubezpieczeń społecznych, szczególnie w przypadku kobiet w ciąży. Ciężar dowodu w sprawach ZUS."
Ograniczenia: Każda sprawa oceniana indywidualnie pod kątem dowodów na faktyczne świadczenie pracy i rzeczywisty zamiar stron.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak sądy weryfikują rzeczywisty zamiar stron umowy o pracę, gdy istnieje podejrzenie wykorzystania systemu ubezpieczeń społecznych do uzyskania świadczeń. Jest to ważny temat dla pracodawców i pracowników.
“Czy umowa o pracę w ciąży zawsze chroni? Sąd rozstrzyga o fikcyjnym zatrudnieniu dla świadczeń ZUS.”
Sektor
ubezpieczenia
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.