VI P 890/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPowódka, sędzia K. R., dochodziła od swojego pracodawcy, Sądu Rejonowego dla Warszawy Pragi - Północ, wyrównania wynagrodzenia za lata 2021 i 2022. Argumentowała, że przepisy zawarte w ustawach okołobudżetowych na te lata, które ustalały jej wynagrodzenie w oparciu o inne wskaźniki niż przewidziane w ustawie Prawo o ustroju sądów powszechnych, są niezgodne z Konstytucją RP. Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi - Południe przychylił się do stanowiska powódki. W uzasadnieniu podkreślono, że przepisy te naruszały art. 178 ust. 2 Konstytucji, gwarantujący sędziom wynagrodzenie odpowiadające godności urzędu i zakresowi obowiązków, a także zasadę niezawisłości sędziowskiej. Sąd wskazał, że mechanizm ustalania wynagrodzeń sędziów powinien opierać się na obiektywnych przesłankach, a ustawy okołobudżetowe wprowadzały uznaniowe i arbitralne zmiany, które nie były należycie uzasadnione trudną sytuacją budżetową państwa. Dodatkowo, sąd powołał się na wyroki Trybunału Konstytucyjnego, które kwestionowały podobne rozwiązania. W rezultacie sąd zasądził na rzecz powódki kwotę 24.707,75 zł tytułem wyrównania wynagrodzenia wraz z odsetkami, umorzył postępowanie w pozostałej części i zasądził zwrot kosztów zastępstwa procesowego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie roszczeń o wyrównanie wynagrodzenia sędziów w latach, w których obowiązywały ustawy okołobudżetowe, powołując się na niezgodność tych ustaw z Konstytucją.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej sędziów i interpretacji ustaw okołobudżetowych w kontekście Konstytucji.
Zagadnienia prawne (2)
Czy przepisy ustaw okołobudżetowych, które modyfikują sposób ustalania wynagrodzenia sędziów w sposób odmienny od ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych, są zgodne z Konstytucją RP, w szczególności z art. 178 ust. 2 gwarantującym wynagrodzenie odpowiadające godności urzędu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy ustaw okołobudżetowych na lata 2021 i 2022, które modyfikowały sposób ustalania wynagrodzenia sędziów, są niezgodne z Konstytucją RP.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że ustawy okołobudżetowe naruszyły zasady konstytucyjne dotyczące wynagrodzeń sędziów, w tym zasadę niezawisłości sędziowskiej i godności urzędu. Mechanizm ustalania wynagrodzeń sędziów powinien opierać się na obiektywnych przesłankach, a ustawy okołobudżetowe wprowadzały uznaniowe i arbitralne zmiany, które nie były należycie uzasadnione trudną sytuacją budżetową państwa. Sąd powołał się na wyroki Trybunału Konstytucyjnego.
Czy sąd powszechny ma kompetencję do odmowy zastosowania przepisu ustawy uznanego za niezgodny z Konstytucją?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd powszechny jest uprawniony do badania zgodności stosowanych przepisów ustawowych z Konstytucją oraz posiada kompetencję do odmowy zastosowania przepisu ustawy uznawanego przez siebie za niekonstytucyjny i może wyrokować z pominięciem takiego przepisu, stosując bezpośrednio Konstytucję.
Uzasadnienie
Sąd powszechny może odmówić zastosowania przepisu ustawy, jeśli uzna go za niezgodny z Konstytucją, co nie narusza kompetencji Trybunału Konstytucyjnego.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. R. | osoba_fizyczna | powódka |
| Sąd Rejonowy dla Warszawy Pragi - Północ w W. | instytucja | pozwany |
Przepisy (17)
Główne
p.u.s.p. art. 91 § § 1c
Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych
Podstawa ustalenia wynagrodzenia zasadniczego sędziego.
Konstytucja RP art. 178 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada niezawisłości sędziowskiej.
Konstytucja RP art. 178 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Gwarancja zapewnienia sędziom warunków pracy i wynagrodzenia odpowiadającego godności urzędu oraz zakresowi ich obowiązków.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego, w tym zasada ochrony praw nabytych i zaufania do państwa.
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Ograniczenia praw i wolności mogą być ustanawiane tylko w ustawie i tylko ze względu na bezpieczeństwo państwa, porządek publiczny, ochronę zdrowia i moralności publiczną albo wolności i prawa innych osób.
Konstytucja RP art. 195 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada niezawisłości sędziowskiej.
Pomocnicze
k.c. art. 481 § § 1
Kodeks cywilny
Wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Odpowiedzialność dłużnika jest absolutna.
k.p.c. art. 355
Kodeks postępowania cywilnego
Umorzenie postępowania w pozostałej części.
k.p.c. art. 100
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania w przypadku nieznacznego uwzględnienia powództwa.
k.p.c. art. 477 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Nadanie rygoru natychmiastowej wykonalności.
p.u.s.p. art. 91 § § 2
Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych
Określenie wysokości wynagrodzenia zasadniczego sędziego w stawkach z zastosowaniem mnożników.
p.u.s.p. art. 91 § § 7
Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych
Dodatek za długoletnią pracę.
ustawa okołobudżetowa na 2021 r. art. 12 § ust. 1
Ustawa z dnia 19 listopada 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2021
Ustalenie podstawy wynagrodzenia sędziego w 2021 r. w oparciu o przeciętne wynagrodzenie z II kwartału 2019 r.
ustawa okołobudżetowa na 2022 r. art. 8 § ust. 1
Ustawa z dnia 17 grudnia 2021 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2022
Ustalenie podstawy wynagrodzenia sędziego w 2022 r. w oparciu o przeciętne wynagrodzenie z II kwartału 2020 r.
ustawa okołobudżetowa na 2022 r. art. 8 § ust. 2
Ustawa z dnia 17 grudnia 2021 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2022
Zwiększenie podstawy wynagrodzenia sędziego o 26 zł w 2022 r.
ustawa okołobudżetowa na 2023 r. art. 8
Ustawa z dnia 1 grudnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2023
Ustalenie sztywnej kwoty jako podstawy wymiaru wynagrodzeń sędziowskich w 2023 r.
ustawa okołobudżetowa na 2023 r. art. 9
Ustawa z dnia 1 grudnia 2022 r. o szczególnych rozwiązaniach służących realizacji ustawy budżetowej na rok 2023
Ustalenie sztywnej kwoty jako podstawy wymiaru wynagrodzeń sędziów Sądu Najwyższego w 2023 r.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepisy ustaw okołobudżetowych na lata 2021 i 2022, modyfikujące sposób ustalania wynagrodzenia sędziów, są niezgodne z Konstytucją RP. • Sądy powszechne mają kompetencję do odmowy zastosowania przepisów ustaw uznanych za niekonstytucyjne. • Mechanizm ustalania wynagrodzeń sędziów powinien opierać się na obiektywnych przesłankach, a nie na uznaniowych decyzjach ustawodawcy. • Odstąpienie od zasad ustalania wynagrodzeń sędziów zawartych w ustawie Prawo o ustroju sądów powszechnych nie było należycie uzasadnione trudną sytuacją budżetową państwa.
Odrzucone argumenty
Pozwany argumentował, że wypłacił należne wynagrodzenie zgodnie z obowiązującymi przepisami ustaw okołobudżetowych, które były dla niego wiążące jako jednostki sektora finansów publicznych.
Godne uwagi sformułowania
„zamrożenie” wynagrodzeń sędziowskich może być tolerowane tylko wyjątkowo • wynagrodzenia sędziów powinny być kształtowane w sposób wykluczający jakąkolwiek uznaniowość • ingerencja w kształtowanie wysokości wynagrodzeń sędziów stanowi nagłe wycofanie się państwa z obietnic złożonych sędziom • nie jest to materia, jaką powinna regulować ustawa okołobudżetowa
Skład orzekający
Przemysław Chrzanowski
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie roszczeń o wyrównanie wynagrodzenia sędziów w latach, w których obowiązywały ustawy okołobudżetowe, powołując się na niezgodność tych ustaw z Konstytucją."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej sędziów i interpretacji ustaw okołobudżetowych w kontekście Konstytucji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy wynagrodzeń sędziów i ich konstytucyjnych gwarancji, co jest tematem o dużym znaczeniu dla wymiaru sprawiedliwości i opinii publicznej. Wyrok podkreśla rolę sądów w kontroli konstytucyjności prawa.
“Sędzia wygrała z sądem o pensję! Ustawy okołobudżetowe niezgodne z Konstytucją.”
Dane finansowe
WPS: 24 707,75 PLN
wyrównanie wynagrodzenia: 24 707,75 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 2700 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.