Orzeczenie · 2018-03-23

VI KA 142/18

Sąd
Sąd Okręgowy w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2018-03-23
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko rodzinie i opieceWysokaokręgowy
art. 211 k.k.władza rodzicielskauprowadzenie dzieckaopieka nad dzieckiemsąd rodzinnyprawo karneorzecznictwo

Sąd Okręgowy w Gliwicach rozpoznał apelację prokuratora wniesioną od wyroku Sądu Rejonowego w Tarnowskich Górach, który uniewinnił oskarżoną A. G. od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 211 k.k. (uprowadzenie małoletniego). Prokurator zarzucił sądowi rejonowemu błąd w ustaleniach faktycznych, twierdząc, że podmiotem przestępstwa może być również rodzic posiadający pełnię władzy rodzicielskiej, który zabiera dziecko wbrew woli drugiego rodzica. Sąd Okręgowy odrzucił tę argumentację, opierając się na utrwalonym orzecznictwie Sądu Najwyższego (uchwała VI KZP 15/79), zgodnie z którym przestępstwo z art. 211 k.k. może być popełnione przez rodzica tylko w przypadku pozbawienia, ograniczenia lub zawieszenia jego władzy rodzicielskiej. Sąd podkreślił, że obecny art. 211 k.k. nie różni się w tym zakresie od poprzedniego stanu prawnego, a poglądy doktryny i judykatury pozostają aktualne. Sąd odwoławczy odrzucił argumentację skarżącego, wskazując, że krótkotrwałe zabranie dziecka przez rodzica z pełnią władzy rodzicielskiej, nawet wbrew woli drugiego rodzica, nie stanowi uprowadzenia w rozumieniu art. 211 k.k., zwłaszcza gdy nie ma zamiaru trwałej zmiany miejsca pobytu dziecka i toczy się postępowanie w sądzie rodzinnym. Sąd zaznaczył, że prawo karne ma charakter subsydiarny i nie powinno być narzędziem do rozwiązywania sporów rodzinnych, które powinny być rozstrzygane przez sądy rodzinne. Utrzymano w mocy zaskarżony wyrok, zasądzono koszty obrony z wyboru i obciążono Skarb Państwa kosztami postępowania odwoławczego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 211 k.k. w kontekście sporów rodzicielskich dotyczących miejsca pobytu dziecka; zasada subsydiarności prawa karnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy rodzic ma pełnię władzy rodzicielskiej i zabranie dziecka jest krótkotrwałe. Nie dotyczy sytuacji pozbawienia lub ograniczenia władzy rodzicielskiej.

Zagadnienia prawne (2)

Czy rodzic posiadający pełnię władzy rodzicielskiej może być podmiotem przestępstwa uprowadzenia lub zatrzymania małoletniego z art. 211 k.k. poprzez krótkotrwałe zabranie dziecka bez zgody drugiego rodzica?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, rodzic posiadający pełnię władzy rodzicielskiej nie popełnia przestępstwa z art. 211 k.k. poprzez krótkotrwałe zabranie dziecka, nawet wbrew woli drugiego rodzica, jeśli nie ma zamiaru trwałej zmiany miejsca pobytu dziecka.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do utrwalonego orzecznictwa Sądu Najwyższego, zgodnie z którym podmiotem przestępstwa z art. 211 k.k. może być rodzic tylko w przypadku pozbawienia, ograniczenia lub zawieszenia władzy rodzicielskiej. Krótkotrwałe zabranie dziecka nie spełnia znamion uprowadzenia, a spory między rodzicami powinny być rozstrzygane przez sąd rodzinny.

Czy prawo karne powinno być narzędziem do rozwiązywania sporów rodzinnych dotyczących miejsca pobytu dziecka?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, prawo karne ma charakter subsydiarny i nie powinno być wykorzystywane do penalizowania każdego naruszenia norm prawnych w sprawach rodzinnych, które powinny być rozstrzygane przez sądy rodzinne.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że celem prawa karnego nie jest organizowanie i dyscyplinowanie społeczeństwa ani rozwiązywanie sporów rodzinnych, a jego stosowanie w takich sytuacjach byłoby sprzeczne z zasadą subsydiarności i nie realizowałoby celów prewencji, sprawiedliwości czy resocjalizacji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku
Strona wygrywająca
oskarżona A. G.

Strony

NazwaTypRola
A. G.osoba_fizycznaoskarżona
Grzegorz Popławskiosoba_fizycznaProkurator Prokuratury Rejonowej w T.

Przepisy (5)

Główne

k.k. art. 211

Kodeks karny

Przestępstwo uprowadzenia lub zatrzymania małoletniego może być popełnione przez rodzica tylko w przypadku pozbawienia, ograniczenia lub zawieszenia władzy rodzicielskiej. Krótkotrwałe zabranie dziecka nie spełnia znamion uprowadzenia.

Pomocnicze

k.p.k. art. 437 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 636 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.r.o. art. 97 § 1

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

Każde z rodziców posiadających władzę rodzicielską jest obowiązane i uprawnione do jej wykonywania.

k.r.o. art. 97 § 2

Kodeks rodzinny i opiekuńczy

O istotnych sprawach dziecka rodzice rozstrzygają wspólnie, a w braku porozumienia rozstrzyga sąd opiekuńczy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Krótkotrwałe zabranie dziecka przez rodzica z pełnią władzy rodzicielskiej, nawet wbrew woli drugiego rodzica, nie spełnia znamion przestępstwa z art. 211 k.k. • Spory między rodzicami dotyczące miejsca pobytu dziecka powinny być rozstrzygane przez sąd rodzinny, a nie prawo karne. • Prawo karne ma charakter subsydiarny i nie powinno być narzędziem do rozwiązywania sporów rodzinnych.

Odrzucone argumenty

Rodzic posiadający pełnię władzy rodzicielskiej może być podmiotem przestępstwa z art. 211 k.k. poprzez zabranie dziecka wbrew woli drugiego rodzica, naruszając jego prawo do opieki.

Godne uwagi sformułowania

każde z rodziców może być podmiotem przestępstwa uprowadzenia dziecka z art. 211 k.k. jedynie w wypadku pozbawienia, ograniczenia lub zawieszenia przysługującej mu władzy rodzicielskiej • niepodporządkowanie się decyzji sądu rodzinnego w tej kwestii nie może oznaczać automatycznie popełnienia czynu zabronionego z art. 211 k.k. • niektóre z rodziców są zobligowani do wspólnego decydowania o miejscu pobytu małoletniego • uznanie oskarżoną winną w tym przypadku byłoby wbrew zasadzie subsydiarności prawa karnego • nie wydaje się by poprzez karę zrealizowano tu cel poprawczo-wychowawczy (resocjalizacja) lub kompensacyjny • nie można sobie wyobrazić sytuacji, w której prawo karne byłoby narzędziem organizowania i dyscyplinowania społeczeństwa

Skład orzekający

Ewa Trzeja-Wagner

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 211 k.k. w kontekście sporów rodzicielskich dotyczących miejsca pobytu dziecka; zasada subsydiarności prawa karnego."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy rodzic ma pełnię władzy rodzicielskiej i zabranie dziecka jest krótkotrwałe. Nie dotyczy sytuacji pozbawienia lub ograniczenia władzy rodzicielskiej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu sporów rodzicielskich i wyjaśnia granice odpowiedzialności karnej w takich sytuacjach, co jest istotne dla wielu rodziców i prawników.

Czy zabranie dziecka na wakacje bez zgody drugiego rodzica to przestępstwo? Sąd Okręgowy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst