VI ACa 381/13
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Warszawie rozpoznał sprawę z powództwa (...) Sp. z o.o. przeciwko W. L. (1), W. L. (2) i M. W. o zapłatę, dotyczącą roszczeń wynikających z umowy przedwstępnej sprzedaży nieruchomości. Powódka dochodziła zwrotu zadatku w związku z niedojściem do skutku umowy przyrzeczonej. Sąd Okręgowy w Warszawie, połączając dwie sprawy, wyrokiem z dnia 18 lipca 2012 r. zasądził od pozwanych solidarnie na rzecz powódki kwoty stanowiące zwrot zadatku wraz z odsetkami, oddalając powództwo w pozostałym zakresie. Sąd Okręgowy ustalił, że do zawarcia umowy przyrzeczonej nie doszło z winy obu stron, co skutkowało obowiązkiem zwrotu zadatku na podstawie art. 394 § 3 k.c. Pozwani wnieśli apelację, zarzucając m.in. obrazę przepisów proceduralnych (art. 233 § 1 kpc, art. 328 § 2 kpc) oraz prawa materialnego (art. 65 § 1 kc, art. 394 § 1 kc, art. 123 § 1 kc). Sąd Apelacyjny, podzielając ustalenia i ocenę dowodów Sądu Okręgowego, uznał apelację za bezzasadną. Sąd drugiej instancji potwierdził, że do zawarcia umowy przyrzeczonej nie doszło z przyczyn leżących po obu stronach. W szczególności, Sąd Apelacyjny uznał za prawidłową ocenę Sądu Okręgowego co do niespełnienia przez sprzedających warunku dotyczącego usunięcia drzew owocowych w terminie, a także zmianę stanu prawnego nieruchomości na skutek zawarcia przez małżonków W. umowy majątkowej, co pozostawało w sprzeczności z postanowieniami umowy przedwstępnej. Sąd Apelacyjny podkreślił, że niedojście do skutku umowy przyrzeczonej z winy obu stron uzasadnia żądanie zwrotu zadatku na podstawie art. 394 § 3 k.c. Sąd oddalił apelację pozwanych i zasądził od nich solidarnie na rzecz powódki zwrot kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu apelacyjnym.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 394 § 3 k.c. w kontekście niedojścia do skutku umowy przyrzeczonej z winy obu stron, a także kwestie związane z naruszeniem warunków umowy przedwstępnej dotyczących stanu prawnego nieruchomości i wykonania zobowiązań.
Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z umową przedwstępną sprzedaży nieruchomości i może wymagać adaptacji do innych stanów faktycznych.
Zagadnienia prawne (4)
Czy niedojście do skutku umowy przyrzeczonej z winy obu stron umowy przedwstępnej uzasadnia żądanie zwrotu zadatku na podstawie art. 394 § 3 k.c.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, niedojście do skutku umowy przyrzeczonej z winy obu stron uzasadnia żądanie zwrotu zadatku na podstawie art. 394 § 3 k.c.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny podzielił stanowisko Sądu Okręgowego, że w sytuacji, gdy do zawarcia umowy przyrzeczonej nie doszło z przyczyn leżących po obu stronach, zastosowanie znajduje art. 394 § 3 k.c., który przewiduje zwrot zadatku.
Czy zmiana ustroju majątkowego małżonków będących sprzedającymi stanowi naruszenie warunku niezmienności stanu prawnego nieruchomości zawartego w umowie przedwstępnej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zmiana ustroju majątkowego małżonków, którzy byli współwłaścicielami nieruchomości, stanowiła naruszenie warunku niezmienności stanu prawnego nieruchomości zawartego w umowie przedwstępnej.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że zawarcie przez małżonków W. umowy majątkowej, która zmieniła ich ustrój majątkowy, pozostawało w sprzeczności z postanowieniami umowy przedwstępnej dotyczącymi niezmienności stanu prawnego nieruchomości i zobowiązaniem do niedokonywania wpisów w księdze wieczystej poza tymi wynikającymi z umów między stronami.
Czy niespełnienie przez sprzedających warunku usunięcia drzew owocowych z nieruchomości w terminie określonym w umowie przedwstępnej stanowi podstawę do żądania obniżenia ceny lub odstąpienia od umowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, niespełnienie warunku usunięcia drzew owocowych w terminie stanowiło podstawę do skorzystania przez kupującego z prawa do rezygnacji z tego warunku i żądania obniżenia ceny, a w konsekwencji, w połączeniu z innymi przyczynami, do żądania zwrotu zadatku.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny potwierdził, że sprzedający nie wykonali w terminie zobowiązania do usunięcia drzew owocowych, co było warunkiem zawarcia umowy przyrzeczonej. Kupujący skorzystał z prawa do rezygnacji z tego warunku i żądania obniżenia ceny.
Czy wniosek o nadanie klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu przerywa bieg terminu przedawnienia roszczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wniosek o nadanie klauzuli wykonalności tytułowi egzekucyjnemu przerywa bieg terminu przedawnienia roszczenia.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny uznał, że złożenie wniosków o nadanie klauzuli wykonalności przerywa bieg przedawnienia zgodnie z art. 123 § 1 pkt 1 k.c., niezależnie od ich merytorycznej skuteczności.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| (...) Sp. z o.o. | spółka | powód |
| W. L. (1) | osoba_fizyczna | pozwany |
| W. L. (2) | osoba_fizyczna | pozwany |
| M. W. | osoba_fizyczna | pozwany |
Przepisy (6)
Główne
k.c. art. 394 § § 3
Kodeks cywilny
W braku odmiennego zastrzeżenia umownego lub zwyczaju, zadatek dany przy zawarciu umowy ma to znaczenie, że w razie niewykonania umowy przez jedną ze stron druga strona może bez wyznaczania dodatkowego terminu od umowy odstąpić i otrzymany zadatek zachować, a jeśli sama go dała, żądać sumy dwukrotnej. Jeżeli strony ponoszą odpowiedzialność za niedojście umowy do skutku, zadatek powinien być zwrócony, a żądanie zwrotu sumy dwukrotnej nie przysługuje.
k.c. art. 390 § § 3
Kodeks cywilny
Roszczenia z umowy przedwstępnej przedawniają się z upływem roku od dnia, w którym miała być zawarta umowa przyrzeczona. Jeżeli sąd uchylił się od zawarcia umowy przyrzeczonej, przedawnienie biegnie od dnia, w którym orzeczenie stało się prawomocne.
Pomocnicze
k.c. art. 65 § § 1
Kodeks cywilny
Oświadczenie woli należy tak tłumaczyć, jak tego wymagają ze względu na zasady współżycia społecznego i ustalone zwyczaje oraz wynikające z przepisów prawa związki między oświadczeniem woli a innymi oświadczeniami woli, których dotyczy.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd ocenia wiarygodność i moc dowodów według własnego przekonania na podstawie wszechstronnego rozważenia zebranego materiału.
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Uzasadnienie wyroku powinno zawierać wskazanie podstawy prawnej orzeczenia z przytoczeniem przepisów prawa.
k.c. art. 123 § § 1
Kodeks cywilny
Bieg przedawnienia przerywa się przez każdą czynność przed sądem lub innym organem powołanym do rozpoznawania spraw lub egzekwowania roszczeń danego rodzaju przedsięwziętą bezpośrednio w celu zaspokojenia lub zabezpieczenia roszczenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Niedojście do skutku umowy przyrzeczonej z winy obu stron uzasadnia zwrot zadatku. • Zmiana stanu prawnego nieruchomości przez sprzedających naruszyła warunki umowy przedwstępnej. • Niespełnienie przez sprzedających warunku usunięcia drzew owocowych w terminie.
Odrzucone argumenty
Zarzuty apelacji dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych i prawa materialnego przez Sąd Okręgowy. • Argumenty pozwanych dotyczące interpretacji oświadczeń i formy zmian umowy.
Godne uwagi sformułowania
do zawarcia umowy przyrzeczonej nie doszło z przyczyn leżących po obu stronach • zmiana ustroju majątkowego małżonków pozostawała w sprzeczności z postanowieniami umowy przedwstępnej • nie spełnienie warunku dotyczącego usunięcia drzew owocowych we wskazanym w tej umowie terminie
Skład orzekający
Ewa Zalewska
przewodniczący
Agata Wolkenberg
sprawozdawca
Małgorzata Borkowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 394 § 3 k.c. w kontekście niedojścia do skutku umowy przyrzeczonej z winy obu stron, a także kwestie związane z naruszeniem warunków umowy przedwstępnej dotyczących stanu prawnego nieruchomości i wykonania zobowiązań."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych związanych z umową przedwstępną sprzedaży nieruchomości i może wymagać adaptacji do innych stanów faktycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy znaczącej kwoty zadatku i złożonej umowy przedwstępnej, a także pokazuje, jak różne naruszenia warunków umowy mogą prowadzić do sporu sądowego i zwrotu środków.
“Niedojście do skutku transakcji na miliony: Kto zapłaci za błędy w umowie przedwstępnej?”
Dane finansowe
WPS: 7 188 012,68 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 5400 PLN
zwrot kosztów zastępstwa procesowego: 5400 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.