Orzeczenie · 2020-03-02

V CSK 492/19

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2020-03-02
SNCywilneprawo rzeczoweWysokanajwyższy
skarga kasacyjnaSąd Najwyższyrażąca niewdzięcznośćdarowiznazagadnienie prawnekoszty postępowania

Sąd Najwyższy rozpoznał skargę kasacyjną powódki od wyroku Sądu Apelacyjnego w sprawie o zapłatę, w której przedmiotem było odwołanie darowizny. Powódka wniosła o przyjęcie skargi do rozpoznania, wskazując na istotne zagadnienie prawne dotyczące oceny niewdzięczności zachowań obdarowanego w ramach konfliktu z darczyńcą. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 398^9 § 1 k.p.c., wyjaśnił, że przyjęcie skargi wymaga wskazania na problem o charakterze abstrakcyjnym, nierozstrzygnięty w orzecznictwie i wymagający pogłębionej wykładni. Sąd podkreślił, że pojęcie "rażącej niewdzięczności" było już wielokrotnie interpretowane, a dla jego stwierdzenia konieczne jest wykazanie czynów skierowanych przeciwko darczyńcy ze świadomością i w nieprzyjaznym zamiarze, a nie jedynie krzywd niezamierzonych czy konfliktów życiowych. Ponieważ sformułowane przez powódkę zagadnienie nie spełniało tych kryteriów, a ustalony stan faktyczny nie wykazywał rażącej niewdzięczności pozwanej, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania i zasądził koszty postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Wykładnia pojęcia "rażącej niewdzięczności" w kontekście odwołania darowizny oraz kryteria przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku spełnienia wymogów formalnych skargi kasacyjnej i utrwalonej linii orzeczniczej w przedmiocie rażącej niewdzięczności.

Zagadnienia prawne (1)

Czy w sytuacji konfliktu między darczyńcą a obdarowanym, sądy powszechne prawidłowo oceniają brak rażącej niewdzięczności, jeśli nie uwzględniają dokładnych przyczyn konfliktu i warunków należytej wdzięczności?

Odpowiedź sądu

Nie, sformułowane zagadnienie nie spełnia wymogów istotnego zagadnienia prawnego dla przyjęcia skargi kasacyjnej, a kwestia rażącej niewdzięczności była już wielokrotnie interpretowana.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że zagadnienie sformułowane przez powódkę nie ma cech istotnego zagadnienia prawnego, gdyż jego rozstrzygnięcie zależy od konkretnych okoliczności sprawy, a pojęcie "rażącej niewdzięczności" było już wielokrotnie wykładane w orzecznictwie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Odmowa przyjęcia skargi kasacyjnej
Strona wygrywająca
pozwana

Strony

NazwaTypRola
D. L.osoba_fizycznapowódka
I. K.osoba_fizycznapozwana

Przepisy (8)

Główne

k.p.c. art. 398^9 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Pomocnicze

k.p.c. art. 398^4 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^3 § 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.c. art. 898 § 1

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 98 § 1 i 3

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 398^21

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 391 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niespełnienie przez powódkę wymogów formalnych wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej, w szczególności brak wskazania istotnego zagadnienia prawnego o charakterze abstrakcyjnym i nierozstrzygniętym w orzecznictwie. • Utrwalona linia orzecznicza Sądu Najwyższego dotycząca wykładni pojęcia "rażącej niewdzięczności".

Odrzucone argumenty

Twierdzenie powódki o istnieniu istotnego zagadnienia prawnego dotyczącego oceny niewdzięczności w kontekście konfliktów darczyńcy i obdarowanego.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. • Zagadnienie powinno być ponadto „istotne” z uwagi na wagę problemu interpretacyjnego, którego dotyczy dla systemu prawa. • Pod pojęciem rażącej niewdzięczności w rozumieniu art. 898 § 1 k.c. może podpadać jedynie taka czynność czy zaniechanie obdarowanego, które były skierowane przeciwko darczyńcy ze świadomością i w nieprzyjaznym zamiarze, nie zaś krzywdy niezamierzone, popełnione w uniesieniu, czy rozdrażnieniu, wywołanym być może zachowaniem się czy działaniem samego darczyńcy. • Czyny dowodzące niewdzięczności muszą świadczyć o znacznym nasileniu złej woli obdarowanego, na co wskazuje użycie przez ustawodawcę słów „rażąca niewdzięczność”.

Skład orzekający

Marta Romańska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Wykładnia pojęcia \"rażącej niewdzięczności\" w kontekście odwołania darowizny oraz kryteria przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania przez Sąd Najwyższy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku spełnienia wymogów formalnych skargi kasacyjnej i utrwalonej linii orzeczniczej w przedmiocie rażącej niewdzięczności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kryteria przyjęcia skargi kasacyjnej przez Sąd Najwyższy oraz precyzuje pojęcie "rażącej niewdzięczności", co jest ważne dla praktyków prawa cywilnego.

Kiedy Sąd Najwyższy odrzuci Twoją skargę kasacyjną? Kluczowe kryteria i pułapki.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Cytowane w odpowiedziach

Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst