V Ca 2553/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła roszczenia K. M. przeciwko Bankowi (...) S.A. o zapłatę odszkodowania za szkodę wynikłą z bezprawnego wystawienia przez bank bankowego tytułu egzekucyjnego (BTE) i prowadzenia egzekucji, mimo że weksel in blanco, który powódka poręczyła, nie został wypełniony. Sąd Rejonowy dla Warszawy-Woli w Warszawie wyrokiem z dnia 11 sierpnia 2017 r. zasądził od banku na rzecz powódki kwotę 1.560,45 zł wraz z odsetkami oraz koszty procesu, uznając odpowiedzialność deliktową banku na podstawie art. 415 k.c. Sąd Rejonowy ustalił, że bank wystawił BTE przeciwko powódce jako poręczycielce wekslowej, mimo iż weksel in blanco nie został wypełniony, co uniemożliwiało skuteczne dochodzenie roszczenia i prowadzenie egzekucji. Bank złożył apelację, zarzucając m.in. naruszenie przepisów procesowych (art. 840 kpc, art. 233 § 1 kpc, art. 786 § 2 kpc, art. 776 kpc, art. 365 § 1 kpc) oraz materialnych (art. 415 kc, art. 10 prawa wekslowego, art. 96 § 2 w zw. z art. 97 § 1 prawa bankowego, art. 876 kc). Sąd Okręgowy w Warszawie V Wydział Cywilny Odwoławczy wyrokiem z dnia 4 października 2018 r. oddalił apelację pozwanego. Sąd Okręgowy w pełni podzielił ustalenia faktyczne i ocenę prawną sądu pierwszej instancji. Podkreślono, że nawet prawomocne postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności BTE nie przesądza o jego materialnoprawnej prawidłowości, a sąd w postępowaniu o odszkodowanie może badać podstawy wystawienia BTE. Sąd Okręgowy uznał, że bank nie miał podstaw do wystawienia BTE wobec niewypełnionego weksla, a jego działanie było bezprawne i zawinione, co uzasadnia odpowiedzialność odszkodowawczą. Sąd uznał, że powódka poniosła szkodę w postaci wyegzekwowanej kwoty, a związek przyczynowy był oczywisty. Sąd Okręgowy oddalił apelację jako bezzasadną i zasądził od banku na rzecz powódki koszty postępowania odwoławczego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie odpowiedzialności banku za bezprawne wystawienie BTE i prowadzenie egzekucji w przypadku niewypełnionego weksla; podkreślenie ograniczonej kognicji sądu w postępowaniu klauzulowym.
Dotyczy specyficznej sytuacji niewypełnionego weksla in blanco jako podstawy BTE.
Zagadnienia prawne (3)
Czy bank ponosi odpowiedzialność deliktową za szkodę wyrządzoną dłużnikowi wskutek prowadzenia egzekucji na podstawie bankowego tytułu egzekucyjnego (BTE), który został wystawiony mimo braku wypełnienia weksla in blanco stanowiącego zabezpieczenie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, bank ponosi odpowiedzialność deliktową, jeśli BTE został wystawiony bez podstawy materialnoprawnej (np. niewypełniony weksel), a egzekucja doprowadziła do szkody.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że prawomocne nadanie klauzuli wykonalności BTE nie przesądza o jego materialnoprawnej prawidłowości. Wystawienie BTE bez wypełnionego weksla jest bezprawne i zawinione, a wynikła z tego egzekucja i szkoda pozostają w adekwatnym związku przyczynowym z działaniem banku.
Czy prawomocne postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności bankowemu tytułowi egzekucyjnemu wyłącza możliwość badania przez sąd w późniejszym postępowaniu odszkodowawczym prawidłowości materialnoprawnej wystawienia tego tytułu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, prawomocne postanowienie o nadaniu klauzuli wykonalności nie przesądza o materialnoprawnej prawidłowości BTE i nie wiąże sądu w późniejszym postępowaniu o odszkodowanie.
Uzasadnienie
Sąd klauzulowy bada jedynie formalne przesłanki nadania klauzuli, nie wkraczając w merytoryczną ocenę istnienia i wymagalności roszczenia. Badanie tych kwestii jest możliwe w osobnym procesie, np. o odszkodowanie.
Czy zobowiązanie poręczyciela wekslowego na wekslu in blanco powstaje i jest wymagalne, jeśli weksel nie został wypełniony zgodnie z przepisami prawa wekslowego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zobowiązanie poręczyciela wekslowego na wekslu in blanco nie powstaje i nie jest wymagalne, dopóki weksel nie zostanie uzupełniony zgodnie z przepisami.
Uzasadnienie
Wypełnienie weksla in blanco wszystkimi wymaganymi rekwizytami stanowi warunek powstania zobowiązania wekslowego. Uzupełnienie wywołuje skutek ex tunc, ale do czasu uzupełnienia nie można dochodzić zapłaty, w tym od poręczyciela.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. M. | osoba_fizyczna | powódka |
| Bank (...) S.A. | spółka | pozwany |
| P. M. | osoba_fizyczna | interwenient uboczny po stronie powodowej |
Przepisy (15)
Główne
k.c. art. 415
Kodeks cywilny
Podstawa odpowiedzialności deliktowej za szkodę wyrządzoną przez bezprawne i zawinione działanie.
Prawo bankowe art. 97 § 1
Ustawa - Prawo bankowe
Możliwość wystawienia przez bank bankowego tytułu egzekucyjnego przeciwko osobie poręczającej weksel in blanco, pod warunkiem spełnienia przesłanek.
prawo wekslowe art. 1
Ustawa - Prawo wekslowe
Wymogi formalne weksla, w tym weksla in blanco.
Pomocnicze
k.c. art. 455
Kodeks cywilny
Określenie momentu wymagalności roszczenia o odszkodowanie, w tym odsetek.
k.c. art. 363 § 1
Kodeks cywilny
Naprawienie szkody powinno nastąpić według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej.
Prawo bankowe art. 53 § 2
Ustawa - Prawo bankowe
Przesłanki uprawniające bank do wystawienia bankowego tytułu wykonawczego.
Prawo bankowe art. 96 § 2
Ustawa - Prawo bankowe
Kwestia badania przez sąd w postępowaniu klauzulowym, czy istnieje zobowiązanie wekslowe poręczyciela.
prawo wekslowe art. 10
Ustawa - Prawo wekslowe
Charakter zobowiązania wekslowego osób podpisanych na wekslu in blanco.
k.p.c. art. 98
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada odpowiedzialności za koszty procesu.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
k.p.c. art. 840
Kodeks postępowania cywilnego
Powództwo przeciwegzekucyjne.
k.p.c. art. 233 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasady oceny dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 786 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek badania przez sąd w postępowaniu klauzulowym.
k.p.c. art. 776
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prowadzenia egzekucji.
k.p.c. art. 365 § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Moc wiążąca prawomocnego orzeczenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Bank wystawił BTE mimo braku wypełnienia weksla in blanco. • Egzekucja na podstawie niewypełnionego weksla jest bezprawna. • Szkoda wynikła z bezprawnego działania banku pozostaje w adekwatnym związku przyczynowym z tym działaniem. • Prawomocne nadanie klauzuli wykonalności BTE nie przesądza o jego materialnoprawnej prawidłowości.
Odrzucone argumenty
Apelacja banku zarzucająca naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego. • Argumentacja banku o legalności tytułu wykonawczego i braku podstaw do odpowiedzialności odszkodowawczej.
Godne uwagi sformułowania
Sąd klauzulowy w sprawie o nadanie klauzuli Bankowemu Tytułowi Egzekucyjnemu nie ma kognicji w zakresie badania istnienia wysokości i wymagalności roszczenia. • Wypełnienie weksla in blanco wszystkimi rekwizytami wymaganymi w przepisach artykułu 1 prawa wekslowego stanowi conditio iuris powstania zobowiązania wekslowego. • Prawomocne postanowienie o nadaniu Bankowemu Tytułowi Egzekucyjnemu klauzuli wykonalności nie przesądza o tym, że taki Bankowy Tytuł Egzekucyjny został wystawiony prawidłowo z materialnoprawnego punktu widzenia i w tym zakresie postanowienie to nie wiąże Sądu w późniejszym postępowaniu o odszkodowanie wszczętym przeciwko bankowi.
Skład orzekający
Maria Dudziuk
przewodniczący-sprawozdawca
Beata Gutkowska
sędzia
Iwona Lizakowska - Bytof
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie odpowiedzialności banku za bezprawne wystawienie BTE i prowadzenie egzekucji w przypadku niewypełnionego weksla; podkreślenie ograniczonej kognicji sądu w postępowaniu klauzulowym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji niewypełnionego weksla in blanco jako podstawy BTE.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak banki mogą nadużywać uproszczonych procedur egzekucyjnych, a także jak sądy chronią obywateli przed bezprawnymi działaniami instytucji finansowych, nawet jeśli formalnie tytuł wykonawczy wydaje się prawidłowy.
“Bank ścigany za egzekucję na podstawie pustego weksla – sąd staje po stronie poszkodowanej klientki.”
Dane finansowe
WPS: 1560,45 PLN
kwota główna: 1560,45 PLN
zwrot kosztów zastępstwa prawnego w instancji odwoławczej: 450 PLN
Sektor
bankowość
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.