Orzeczenie · 2022-03-11

V AGA 9/22

Sąd
Sąd Apelacyjny w Gdańsku
Miejsce
Gdańsk
Data
2022-03-11
SAOSCywilnezobowiązaniaWysokaapelacyjny
rękojmiawady fizyczneodstąpienie od umowysprzedażkoszty procesuapelacjapełnomocnictwoodpowiedzialność kontraktowaodpowiedzialność deliktowa

Powód P. C. domagał się od pozwanego (...) Spółki z o.o. Sp. k. zwrotu ceny sprzedaży detektora w kwocie 117.009,17 zł, powołując się na skuteczne odstąpienie od umowy z powodu wady fabrycznej i braku naprawy lub wymiany urządzenia. Pozwany wniósł o oddalenie powództwa, kwestionując istnienie wady, skuteczność odstąpienia od umowy oraz podnosząc, że powód ingerował w urządzenie i nie stosował się do zaleceń producenta. Sąd Okręgowy w Gdańsku uwzględnił powództwo, zasądzając dochodzoną kwotę i koszty procesu. Pozwany w apelacji zarzucił naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym błędną wykładnię art. 559 k.c. i art. 6 k.c. w zakresie ciężaru dowodu wad, niewłaściwe zastosowanie art. 65 k.c. i art. 60 k.c. w wykładni pełnomocnictwa do odstąpienia od umowy, a także naruszenie art. 415 k.c. i art. 361 k.c. w zakresie odpowiedzialności odszkodowawczej. Sąd Apelacyjny w Gdańsku zmienił zaskarżony wyrok, oddalając powództwo. Uzasadnił to tym, że powód nie udowodnił istnienia wady w chwili przejścia niebezpieczeństwa na kupującego, co jest konieczne przy rękojmi między przedsiębiorcami, a także że nie udowodnił skutecznego odstąpienia od umowy. Sąd Apelacyjny podkreślił, że interpretacja art. 559 k.c. uległa zmianie po nowelizacji z 2014 r. i obecnie ciężar dowodu spoczywa na kupującym. Ponadto, sąd odwoławczy uznał, że powód nie udowodnił przesłanek odpowiedzialności deliktowej pozwanego ani wysokości szkody, wskazując na brak związku przyczynowego między ewentualnym zaniechaniem pozwanego a szkodą, a także na możliwość samodzielnego wysłania urządzenia do producenta przez powoda. W konsekwencji Sąd Apelacyjny oddalił powództwo i zasądził od powoda na rzecz pozwanego koszty postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 559 k.c. w kontekście rękojmi między przedsiębiorcami, zakres pełnomocnictwa procesowego, odpowiedzialność odszkodowawcza sprzedawcy za wady rzeczy.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej między przedsiębiorcami i może wymagać adaptacji do spraw konsumenckich.

Zagadnienia prawne (4)

Czy ciężar dowodu istnienia wady fizycznej rzeczy sprzedanej w chwili przejścia niebezpieczeństwa na kupującego spoczywa na sprzedawcy czy na kupującym w przypadku przedsiębiorców?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Ciężar dowodu istnienia wady fizycznej rzeczy sprzedanej w chwili przejścia niebezpieczeństwa na kupującego spoczywa na kupującym, zgodnie z aktualnym brzmieniem art. 559 k.c. i art. 556(2) k.c.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny wskazał, że nowelizacja art. 559 k.c. z 2014 r. zmieniła brzmienie przepisu, przenosząc ciężar dowodu na kupującego. Powołano się na interpretację potwierdzoną przez Sąd Apelacyjny w Katowicach.

Czy pełnomocnictwo procesowe upoważnia do złożenia materialnoprawnego oświadczenia o odstąpieniu od umowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Pełnomocnictwo procesowe, z którego treści nie wynika wyraźne umocowanie do składania oświadczeń materialnoprawnych, nie upoważnia do złożenia oświadczenia o odstąpieniu od umowy.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny uznał, że Sąd Okręgowy dokonał błędnej wykładni pełnomocnictwa, uznając, że pełnomocnictwo procesowe obejmowało również umocowanie do złożenia oświadczenia materialnoprawnego o odstąpieniu od umowy. Podkreślono, że z treści pełnomocnictwa nie wynikało takie upoważnienie.

Czy sprzedawca ponosi odpowiedzialność odszkodowawczą na zasadach ogólnych (art. 471 k.c.) lub deliktowych (art. 415 k.c.) za wadę fizyczną rzeczy sprzedanej, jeśli nie wiedział o jej istnieniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Sprzedawca nie ponosi odpowiedzialności odszkodowawczej na zasadach ogólnych ani deliktowych, jeśli nie wiedział o wadzie i nie można mu przypisać winy. Ewentualna szkoda kupującego powinna być rozpatrywana w ramach art. 566 § 1 k.c. lub na zasadach ogólnych, ale z udowodnieniem winy i związku przyczynowego.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny stwierdził, że pozwany, nie będąc producentem, nie mógł wiedzieć o wadzie, a powód nie udowodnił jego winy ani związku przyczynowego. Podkreślono, że powód nie wykazał wysokości szkody, a także że mógł samodzielnie wysłać urządzenie do producenta.

Czy naruszenie warunków gwarancji producenta przez kupującego (np. ingerencja osób trzecich) wyłącza odpowiedzialność gwarancyjną?

Odpowiedź sądu

Naruszenie warunków gwarancji producenta, takich jak ingerencja osób nieupoważnionych, może wyłączyć odpowiedzialność gwarancyjną.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny zwrócił uwagę, że pozwany podnosił zarzuty dotyczące naruszenia warunków gwarancji przez powoda, co mogło wyłączyć odpowiedzialność producenta, a tym samym wpływać na ocenę sytuacji.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Zmiana wyroku i oddalenie powództwa
Strona wygrywająca
pozwany

Strony

NazwaTypRola
P. C.osoba_fizycznapowód
(...) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowa w B.spółkapozwany

Przepisy (21)

Główne

k.c. art. 559

Kodeks cywilny

Przepis w obecnym brzmieniu nakłada na kupującego ciężar dowodu istnienia wady w chwili przejścia niebezpieczeństwa na kupującego lub jej przyczyny tkwiącej w rzeczy sprzedanej w tej samej chwili.

k.c. art. 415

Kodeks cywilny

Podstawa odpowiedzialności deliktowej.

k.c. art. 566 § 1

Kodeks cywilny

Roszczenia odszkodowawcze kupującego w przypadku odstąpienia od umowy lub obniżenia ceny z powodu wady.

k.c. art. 471

Kodeks cywilny

Odpowiedzialność za niewykonanie lub nienależyte wykonanie zobowiązania.

Pomocnicze

k.c. art. 6

Kodeks cywilny

Ogólne zasady rozkładu ciężaru dowodu.

k.c. art. 65

Kodeks cywilny

Wykładnia oświadczeń woli.

k.c. art. 60

Kodeks cywilny

Wykładnia oświadczeń woli.

k.p.c. art. 92

Kodeks postępowania cywilnego

Zakres pełnomocnictwa procesowego.

k.p.c. art. 91

Kodeks postępowania cywilnego

Zakres pełnomocnictwa procesowego.

k.c. art. 104

Kodeks cywilny

Nieważność czynności prawnej dokonanej przez wadliwie umocowanego pełnomocnika.

k.c. art. 361 § 1

Kodeks cywilny

Zakres obowiązku naprawienia szkody (związek przyczynowy).

k.c. art. 361 § 2

Kodeks cywilny

Zakres obowiązku naprawienia szkody (normalny związek przyczynowy).

k.c. art. 578

Kodeks cywilny

Uprawnienia gwarancyjne.

k.c. art. 568

Kodeks cywilny

Terminy i zakres rękojmi.

k.c. art. 355 § 2

Kodeks cywilny

Podwyższony miernik staranności dla przedsiębiorcy.

k.c. art. 556 § 2

Kodeks cywilny

Domniemanie istnienia wady fizycznej lub jej przyczyny w chwili przejścia niebezpieczeństwa na kupującego (konsumenta).

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Swobodna ocena dowodów.

k.p.c. art. 368 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zakres kognicji sądu drugiej instancji.

k.p.c. art. 363 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zakres kognicji sądu drugiej instancji.

k.p.c. art. 386 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zmiana zaskarżonego wyroku.

k.c. art. 134

Kodeks cywilny

Odpowiedzialność za czyny zawinione (odpowiednik art. 415 k.c. w k.z.).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ciężar dowodu istnienia wady w chwili przejścia niebezpieczeństwa spoczywa na kupującym (przedsiębiorcy). • Pełnomocnictwo procesowe nie upoważnia do złożenia materialnoprawnego oświadczenia o odstąpieniu od umowy. • Powód nie udowodnił istnienia wady fabrycznej. • Powód nie udowodnił skutecznego odstąpienia od umowy. • Powód nie udowodnił przesłanek odpowiedzialności odszkodowawczej pozwanego (brak winy, brak związku przyczynowego). • Powód nie udowodnił wysokości szkody. • Powód mógł samodzielnie wysłać urządzenie do producenta, co przerywa związek przyczynowy. • Naruszenie warunków gwarancji przez powoda mogło wyłączyć odpowiedzialność producenta.

Odrzucone argumenty

Sąd Okręgowy błędnie przyjął domniemanie z art. 559 k.c. na korzyść kupującego. • Sąd Okręgowy błędnie zinterpretował pełnomocnictwo procesowe jako umocowanie do odstąpienia od umowy. • Sąd Okręgowy błędnie uznał odpowiedzialność pozwanego z tytułu rękojmi. • Sąd Okręgowy błędnie uznał odpowiedzialność pozwanego z tytułu deliktu. • Sąd Okręgowy błędnie ustalił wysokość szkody.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Apelacyjny w Gdańsku zmienia zaskarżony wyrok: a) w punkcie I. (pierwszym) w ten sposób, że oddala powództwo; b) w punkcie II. (drugim) w ten sposób, że zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 5.417 zł (...) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego • Aktualny kształt przepisu [art. 559 k.c.] wskazuje natomiast, że to kupujący musi wykazać, iż wada istniała w chwili przejścia niebezpieczeństwa na kupującego lub wynikła z przyczyny tkwiącej w rzeczy sprzedanej w tej samej chwili, co jest oczywiście rozwiązaniem mniej korzystnym dla kupującego. • W tej sytuacji nietrafne było powołanie się przez Sąd Okręgowy na poglądy judykatury dotyczącego brzemienia tego przepisu sprzed 2014 r. Zatem stanowisko Sądu Okręgowego w tym zakresie oparte zostało na błędzie. • Wydanie powodowi wadliwego detektora nastąpiło zatem bez wiedzy i winy pozwanego. • Powód mógł samodzielnie wysłać przedmiotowy detektor do (...) po zachowaniu warunków gwarancji. Przerywa to związek przyczynowy pomiędzy ewentualną szkodą powoda, a zaniechaniem pozwanego co uszło uwadze Sądu Okręgowego.

Skład orzekający

Wiesław Łukaszewski

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 559 k.c. w kontekście rękojmi między przedsiębiorcami, zakres pełnomocnictwa procesowego, odpowiedzialność odszkodowawcza sprzedawcy za wady rzeczy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej między przedsiębiorcami i może wymagać adaptacji do spraw konsumenckich.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii interpretacji przepisów o rękojmi i pełnomocnictwie, które są kluczowe w obrocie gospodarczym. Zmiana wyroku przez sąd drugiej instancji dodaje jej znaczenia.

Sąd Apelacyjny zmienia wyrok: kluczowa interpretacja rękojmi i pełnomocnictwa w sporach między firmami.

Dane finansowe

WPS: 117 009,17 PLN

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst