Orzeczenie · 2021-04-28

V AGA 394/20

Sąd
Sąd Apelacyjny w Katowicach
Miejsce
Katowice
Data
2021-04-28
SAOSCywilneprawo bankoweŚredniaapelacyjny
zajęcie rachunku bankowegokomornikpostępowanie egzekucyjneprawo restrukturyzacyjnemasa sanacyjnaodpowiedzialność deliktowalegitymacja procesowabankowość

Powód, Zarządca Masy Sanacyjnej Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowo-Produkcyjnego (...) A. B. , J. B. Spółki jawnej w restrukturyzacji, wniósł o zasądzenie od Banku Spółdzielczego w S. kwoty 4 677 678,42 zł. Kwota ta miała stanowić równowartość środków wpłaconych na rachunek spółki w okresie zajęcia przez komornika, których bank nie przekazał organowi egzekucyjnemu. Sąd Okręgowy w Gliwicach oddalił powództwo, uznając, że powód nie wykazał szkody po stronie masy sanacyjnej, a bank działał niezgodnie z przepisami o zajęciu rachunku bankowego, ale nie spowodował szkody dłużnikowi. Sąd Okręgowy wskazał, że żądanie zwrotu środków doprowadziłoby do nieuzasadnionego wzbogacenia spółki. Powód wniósł apelację, zarzucając błędy w ustaleniach faktycznych i naruszenie przepisów prawa cywilnego i restrukturyzacyjnego. Sąd Apelacyjny w Katowicach oddalił apelację. Sąd uznał, że bank naruszył przepisy o zajęciu rachunku bankowego (art. 889 i 890 k.p.c.), nie przekazując środków komornikowi i zaliczając je na poczet kredytu. Jednakże, kluczową kwestią stało się ustalenie, czy zarządca masy sanacyjnej ma legitymację procesową do dochodzenia tego roszczenia. Sąd Apelacyjny stwierdził, że zarządca nie doznał szkody na skutek działań banku, a zatem nie jest uprawniony do dochodzenia szkody powstałej na skutek nieprzekazania środków komornikowi. Ponadto, sąd uznał, że zarządca nie posiada legitymacji procesowej do występowania w tej sprawie, gdyż dotyczy ona roszczenia o zapłatę należności nieprzekazanych komornikowi, a legitymację taką posiada jedynie wierzyciel dłużnika. Sąd podkreślił, że środki wpłynęły na rachunek przed otwarciem postępowania restrukturyzacyjnego, co wyklucza zastosowanie art. 67 ust. 3 ustawy Prawo restrukturyzacyjne. W konsekwencji, apelacja została oddalona.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Ustalenie legitymacji procesowej zarządcy masy sanacyjnej w sprawach o zapłatę oraz odpowiedzialności banku za naruszenie przepisów o zajęciu rachunku bankowego.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji przed otwarciem postępowania restrukturyzacyjnego i braku wykazania szkody przez zarządcę.

Zagadnienia prawne (3)

Czy zarządca masy sanacyjnej posiada legitymację procesową do dochodzenia roszczenia o zapłatę kwot, które wpłynęły na rachunek bankowy dłużnika w okresie zajęcia przez komornika, a których bank nie przekazał organowi egzekucyjnemu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarządca masy sanacyjnej nie posiada legitymacji procesowej do dochodzenia tego typu roszczenia, gdyż nie wykazał szkody po stronie dłużnika, a roszczenie to przysługuje wierzycielowi.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że zarządca działa w imieniu własnym, ale na rzecz dłużnika, a w tym konkretnym przypadku nie wykazał szkody po stronie dłużnika. Roszczenie o zapłatę nieprzekazanych komornikowi środków przysługuje wierzycielowi, a nie zarządcy.

Czy bank ponosi odpowiedzialność odszkodowawczą wobec zarządcy masy sanacyjnej za niezastosowanie się do zajęcia rachunku bankowego przez komornika i zaliczenie wpłat na poczet kredytu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zarządca nie wykazał szkody po stronie masy sanacyjnej, która uzasadniałaby odpowiedzialność odszkodowawczą banku.

Uzasadnienie

Mimo naruszenia przez bank przepisów o zajęciu rachunku, sąd uznał, że nie spowodowało to szkody po stronie dłużnika (a tym samym masy sanacyjnej), ponieważ środki wpłynęły na rachunek przed otwarciem postępowania restrukturyzacyjnego i mogły być zaliczone na poczet kredytu.

Czy środki wpłacone na rachunek bankowy po dokonaniu zajęcia przez komornika, w sytuacji gdy rachunek jest zadłużony (debet), podlegają przekazaniu organowi egzekucyjnemu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, środki wpłacone na rachunek po dokonaniu zajęcia podlegają przekazaniu organowi egzekucyjnemu, niezależnie od salda rachunku.

Uzasadnienie

Przepisy k.p.c. (art. 890 § 1) stanowią, że zajęcie obejmuje również kwoty wpłacone po dokonaniu zajęcia. Bank nie może znajdować się w uprzywilejowanej pozycji wobec innych wierzycieli i powinien przekazać środki komornikowi, a nie zaliczać je na własne należności.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie apelacji
Strona wygrywająca
Bank Spółdzielczy w S.

Strony

NazwaTypRola
Zarządca Masy Sanacyjnej Przedsiębiorstwa Handlowo-Usługowo-Produkcyjnego (...) A. B. , J. B. Spółki jawnej w restrukturyzacjiinnepowód
Bank Spółdzielczy w S.spółkapozwany

Przepisy (9)

Główne

k.p.c. art. 889

Kodeks postępowania cywilnego

Z chwilą doręczenia zawiadomienia o zajęciu bankowi, obowiązuje ustawowy zakaz dokonywania wypłat z rachunku do wysokości zajętej wierzytelności.

k.p.c. art. 890 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zakazie wypłat z tego rachunku i obejmuje również kwoty, których nie było na rachunku w chwili zajęcia, a zostaną wpłacone na rachunek po dokonaniu zajęcia.

u.p.r. art. 311 § ust. 1

Ustawa Prawo restrukturyzacyjne

Kreuje podstawienie procesowe zarządcy w miejsce dłużnika w sprawach dotyczących masy sanacyjnej.

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna oddalenia apelacji.

Pomocnicze

k.c. art. 415

Kodeks cywilny

Podstawa odpowiedzialności deliktowej (czyn niedozwolony).

u.p.r. art. 312 § ust. 3

Ustawa Prawo restrukturyzacyjne

Wspomniany w kontekście zarzutów apelacji dotyczących zasilenia masy sanacyjnej.

u.p.r. art. 67 § ust. 3

Ustawa Prawo restrukturyzacyjne

Dotyczy spełnienia świadczenia do rąk dłużnika po obwieszczeniu o otwarciu postępowania restrukturyzacyjnego.

k.c. art. 452

Kodeks cywilny

Dotyczy wygaśnięcia zobowiązania przez spełnienie świadczenia do rąk wierzyciela lub osoby uprawnionej.

k.p.c. art. 98

Kodeks postępowania cywilnego

Rozstrzygnięcie o kosztach procesu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak szkody po stronie masy sanacyjnej. • Brak legitymacji procesowej zarządcy masy sanacyjnej do dochodzenia roszczenia. • Środki wpłynęły na rachunek przed otwarciem postępowania restrukturyzacyjnego, co wyklucza zastosowanie art. 67 ust. 3 Prawa restrukturyzacyjnego. • Roszczenie o zapłatę nieprzekazanych komornikowi środków przysługuje wierzycielowi, a nie zarządcy.

Odrzucone argumenty

Bank naruszył przepisy o zajęciu rachunku bankowego. • Bank powinien przekazać środki komornikowi, a nie zaliczać je na poczet kredytu. • Zaliczenie środków na poczet kredytu doprowadziło do nieuzasadnionego wzbogacenia banku. • Szkoda powstała po stronie masy sanacyjnej w wyniku działań banku.

Godne uwagi sformułowania

Bank nie może znajdować się w pozycji uprzywilejowanej w stosunku do innych wierzycieli i wypłacać środków na swoją rzecz, a powinien – tak jak wierzyciel egzekwujący – uzyskać tytuł wykonawczy i przyłączyć się do egzekucji. • Z chwilą otrzymania zawiadomienia o zajęciu rachunku, Bank miał obowiązek przekazania wszystkich tych środków organowi egzekucyjnemu, chyba że zajdzie przeszkoda do ich przekazania. • Zarządca nie jest zatem uprawniony do dochodzenia szkody powstałej na skutek nieprzekazania środków pieniężnych komornikowi, na skutek dokonanego zajęcia rachunku bankowego. • Nieprzekazaniem przez Bank komornikowi środków wpływających na zajęty rachunek bankowy dłużnika nie została wyrządzona szkoda dłużnikowi (...), a zatem (...) , a z mocy art. 311 ust. 1 ustawy Prawo restrukturyzacyjne zarządcy, nie przysługuje uprawnienie do występowania w charakterze strony w niniejszym procesie, co oznacza że nie ma on legitymacji procesowej.

Skład orzekający

Irena Piotrowska

przewodniczący

Dariusz Chrapoński

sędzia

Katarzyna Żymełka

sędzia (spr.)

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalenie legitymacji procesowej zarządcy masy sanacyjnej w sprawach o zapłatę oraz odpowiedzialności banku za naruszenie przepisów o zajęciu rachunku bankowego."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji przed otwarciem postępowania restrukturyzacyjnego i braku wykazania szkody przez zarządcę.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje złożoność relacji między bankiem, komornikiem a postępowaniem restrukturyzacyjnym, a także kluczowe znaczenie legitymacji procesowej.

Czy bank może ignorować komornika? Sąd Apelacyjny rozstrzyga w sprawie milionowego zadłużenia.

Dane finansowe

WPS: 4 677 678,42 PLN

Sektor

bankowość

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst